Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nhạc đấu tranh cho quê hương 1945-2017

16/03/201716:28:00(Xem: 5304)
Nhạc đấu tranh cho quê hương 1945-2017
 
Nguyễn Quốc Khải
16-3-2017
 
Trong thời gian chống thực dân Pháp (1945-1954), chúng ta đã có những bài hùng ca đấu tranh khích động lòng yêu nước của toàn dân như các bài Trường ca Sông Lô (Văn Cao), Ngày Mùa (Văn Cao), Tiến Quân Ca (Văn Cao), Gò Đống Đa (Văn Cao), Làng Tôi (Văn Cao), Tiến Về Hà Nội (Văn Cao), Chiến Sĩ Việt Nam (Văn Cao), Chiến Sĩ Vô Danh (Phạm Duy), Nhớ Người Thương Binh (Phạm Duy), Xuất Quân (Phạm Duy), Bạch Đng Giang (Lưu Hữu Phước), Tiếng Gọi Thanh Niên (Lưu Hữu Phước), Hội Nghị Diên Hồng (Lưu Hữu Phước), Đoàn Vệ Quốc Quân (Phan Huỳnh Diệu). Trong thời gian này các nhạc sĩ có thể làm ra những bài hát hay vì họ được tự do sáng tác và cuộc tranh đấu dành độc lập là một sứ mạng cao cả của toàn dân đã tạo nên sự hứng khởi cho các nghệ sĩ. Nếu tiếng Việt còn, nhưng bài hát này sẽ mãi mãi truyền tụng cho các thế hệ Việt Nam mai sau.
 
Khi Việt Nam bị chia đôi vào năm 1954, phần lớn các nghệ sĩ di cư vào trong Nam bao gồm Đan Thọ, Đoàn Chuẩn, Hoàng Trọng, Lê Hoàng Long, Nguyễn Hiền, Nhật Bằng, Phạm Đình Chương, Tuấn Khanh, Văn Phụng, Y Vân, …  Ở miền Nam tự do lúc đó cũng đã có sẵn một số nhạc sĩ nổi tiếng như Anh Bằng, Châu Kỳ, Hoàng Thi Thơ, Lam Phương, Lê Dinh, Minh Kỳ, Nguyễn Văn Đông, Phạm Duy, Phạm Mạnh Cương, Trần Thiện Thanh, …
 
blank
 
Trong giai đoạn 1954 – 1975, miền Bắc chìm đắm dưới chế độ độc tài Cộng Sản, người nghệ sĩ đã không thể sáng tác được bài hát nào có giá trị. Nội dung phải có tính cách tuyên truyền theo chỉ thị của Đảng CSVN và nhà nước, phải đề cao chủ nghĩa Mác Lê, ca ngợi giai cấp đấu tranh. Âm điệu trở thành gượng gạo, không có hồn. Một số nhạc sĩ ờ lại miền Bắc gồm có Văn Cao, Lưu Hữu Phước, Phan Huỳnh Điểu, Đỗ Nhuận, …  Những tác phẩm ra đời vào thời kỳ này bao gồm “Bé Yêu Bắc Hồ”, “Tình Bác Sáng Đời Ta”, “Nhớ Ơn Bác”, … Tổng cộng có khoảng trên 30 bài ca tụng “Bác Hồ”. Riêng Đỗ Nhuận còn làm được bài “Chiến Thắng Điện Biên” và Lưu Hữu Phước có công sáng tác được bài “Giải Phóng Miền Nam” cho Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam, nhưng ông lại ký tên là Huỳnh Minh Liêng có lẽ cho có vẻ là của người miền Nam. Một vài nhạc sĩ không nổi tiếng cũng đã sáng tác một hai bài tầm thường như “Nam Bộ Kháng Chiến” của Tạ Thanh Sơn.  
 
CSVN tiêu diệt khả năng sáng tác của cả những nhạc sĩ lừng danh thời kháng chiến chống thực dân Pháp. Bài “Tiến Về Hà Nội” có lẽ là bài sáng tác cuối cùng của Văn Cao. Một trong những tác phẩm âm nhạc trong giai đoạn này mà CSVN thường hay nhắc đến là bản giao hưởng “Quê Hương” do Nhạc Sĩ Hoàng Việt sáng tác trong thời gian du học tại Bulgaria 1958-1964. Ông đã được trao giải thưởng “Hồ Chí Minh”, một giải thưởng cao quý nhất của CSVN. Ngoài ra ông còn được ban tước hiệu “Anh Hùng” của thời kỳ “chống Mỹ cứu nước”. Bản giao hưởng này pha trộn một số bài bát của các nhạc sĩ Việt Nam khác và nghe như là một bài điếu văn dài theo dòng nhạc cổ điển Tây phương. 
 
Trong khi đó vào giai đoạn 1954 – 1975, âm nhạc tiếp tục phát triển mạnh mẽ ở miền Nam với nhiều tác phẩm nổi tiếng ra đời được nhiều người ưa chuộng. Không những vậy, miền Nam còn sản xuất được một số nhạc sĩ trẻ tài ba như Ngô Thụy Miên, Nguyễn Ánh 9, Trầm Tử Thiêng, Trường Hải, Trường Sa, Từ Công Phụng, Vũ Thành An, … 
 
blank
 
 
Trong giai đoạn sau 1975 cho đến nay, CSVN lộ mặt làm tay sai cho Nga Tầu, đánh thuê cho Cộng Sản quốc tế. Chính Tổng Bí Thư Lê Duẩn từng công khai và hãnh diện tuyến bố rằng “Ta đánh Mỹ là đánh cho Liên Xô, Trung Quốc”. Lời tuyên bố này được trịnh trọng khắc ghi trên cổng tam quan tại đền thờ Lê Duẩn tại Xã Cẩm Mỹ, Huyện Cẩm Xuyên, Tỉnh Hà Tĩnh. CSVN không những đã mất hết chính nghĩa mà còn tạo ra sự chống đối ngày càng mãnh liệt của người dân. Những nghệ sĩ nói chung và nhạc sĩ nói riêng đã hoàn toàn quay lưng lại với chế độ tham nhũng và lừa bịp dân. Điển hình nhất là trường hợp Nghệ Sĩ Điện Ảnh Kim Chi, tên đầy đủ là Nguyễn Thị Kim Chi, từng là một “nghệ sĩ cộng sản chính hiệu” như chính bà tự xác nhận. Bà đã từ chối làm hồ sơ khen thưởng của Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng và tuyên bố rằng “Tôi không muốn trong nhà tôi có chữ ký của một kẻ đang làm nghèo đất nước, làm khổ nhân dân. Với tôi, đó là một điều rất tổn thương vì cảm giác của mình bị xúc phạm". 
 
Lịch sử âm nhạc của thời chống Pháp nay được lập lại giữa thanh thiên bạch nhật như một thách thức lớn lao cho CSVN mà họ không có cách nào ngăn chặn. Người Việt trong nước hiện nay đua nhau hát bài “Dậy Mà Đi” của nhạc sĩ Tôn Thất Lập, ký tên là Nguyễn Xuân Tân, một phần phổ nhạc theo thơ của Tố Hữu sáng tác vào 1941 bao gồm trong tập thơ “Từ Ấy” xuất bản vào 1946, khi cuộc kháng chiến chống thực gian Pháp lên cao độ.
 
blank
 
Dậy Mà Đi
Nguyễn Xuân Tân phổ thơ Tố Hữu
 
“Dậy mà đi. Dậy mà đi.
Ai chiến thắng không hề chiến bại?
Ai nên khôn không khốn một lần?
Dậy mà đi. Dậy mà đi.
Dậy mà đi hỡi đồng bào ơi!
Đừng tiếc nữa can chi khóc mãi.
Dậy mà đi núi sông đang chờ.
Dậy mà đi. Dậy mà đi.
Dậy mà đi hỡi đồng bào ơi!
Bao nhiêu năm qua dân ta sống không nhà.
Bao nhiêu năm qua dân ta chết xa nhà.
Dậy mà đi. Dậy mà đi.
Dậy mà đi hỡi đồng bào ơi!”
 
Việt Khang là một trong những nhạc sĩ đầu tiên ở trong nước đã làm ra hai bài hát "Việt Nam Tôi Đâu", và "Anh Là Ai", làm rung động trái tim của hàng triệu người Việt trên toàn thế giới, đã đánh đúng vào những điểm yếu của CSVN và đang làm lung lay chế độ này đến tận gốc. Âm điệu của hai bài hát thật là tha thiết và truyền cảm. Lời bài hát này quá hay, mô tả đúng sự thật, đánh đập dân, bán nước cho Tầu, của giới cầm quyền hiện nay, khiến chúng ta liên tưởng đến những bài hát kêu gọi mọi người dân Việt đứng lên chống thực dân Pháp thời trước. Cũng như Văn Cao, Lưu Hữu Phước hay Phạm Duy, Việt Khang phải cảm súc ghê gớm trước sự xâm lăng của Tầu và sự ươn hèn của CSVN mới có thể cho ra đời được hai tác phẩm bất hủ như vậy. Người không viết được nhạc thì họ thay đổi lời ca để bầy tỏ sự căm tức và chế nhạo chế độ như "Con Đường Xưa Mi Đi". 
 
Con Đường Xưa Mi Đi
Lời: Kim Thanh Sang (Úc) và Đỗ Đức Hợp (Saigon)
Phỏng theo bài hát Con Đường Xưa Em Đi của hai nhạc sĩ Châu Kỳ và Hồ Đình Phương
 
“Con đường xưa mi đi giờ ai dám theo mày. Biến giùm tao cái đi.
Con đường theo Lê Nin lũ bay còn bước đi, hỏi còn ai bước theo?
Con đường xưa mi đi giờ đâu có ra gì, chỉ toàn tham với gian.
Có còn chăng non sông xác xơ và nát tan. Dân nghèo tao oán than.
Khi xưa mày biết yên thân, đừng bước chân lên tầu thì Việt Nam đâu khốn nạn.
Gieo chi sầu khổ muôn vàn, khi biết chúng mày là loại Cộng Sản vô loài.
Bao năm rừng mất điêu linh, biển cũng không còn, ruộng đồng khô nước cạn.
Dân oan bao kẻ không nhà chỉ biết kêu trời, mà trời cao nào thấu?
Con dường xưa mi đi giờ đâu có ra gì, chỉ còn nước mắt thôi.
Khóc người dân quê tao, xót xa ngàn nỗi đau.
Cút mẹ mày đi … thằng cộng nô.”
 
Bài thánh ca “Mẹ Ơi Đoái Thương Xem Nước Việt Nam” của tác giả Hải Linh, sáng tác vào khoảng 1944, được thêm vào ba đoạn để nói lên thực trạng ở Việt Nam hiện nay.
 
Mẹ ơi đoái thương xem nước Việt Nam
Nhạc và lời (phần 1): Hải Linh
 
Mẹ ơi đoái thương xem nước Việt Nam
Trời u ám chiến tranh điêu tàn
Mẹ hãy giơ tay ban phước bình an
Cho Việt Nam qua phút nguy nan.
 
Mẹ ơi đoái thương quê hương Việt Nam
Trời u ám bất công lan tràn
Một bóng đơn côi áo khăn mỏng manh
Giữa đại dương tan nát băng trinh.
 
Đàn con nhớ thương quê hương lòng đau
Sầu non nước tháng năm bạc đầu
Từng bước ly hương sót sa dời nhau
Mắt lệ rơi trên khắp năm châu.
 
Mẹ ơi đoái thương chúng dân sầu đau
Mẹ ban phước thánh ơn nhiệm mầu
Tổ quốc thân yêu qua cơn bể dâu
Nước Việt Nam giông bão tan mau.
 
Ở nước ngoài, một số nhạc sĩ cũng đã góp công vào việc tranh đấu chống bạo quyền CSVN qua những bài hát như "Trả Lại Cho Dân", "Triệu Con Tim", "Đáp Lời Sông Núi", "Phải Lên Tiếng", "Hát Cho Ngày Saigon Quật Khởi", "Anh Vẫn Mơ Một Ngày Về", “Một Ngày Việt Nam”, “Cả Nước Đấu Tranh”, “Nước Mắt Quê Hương”, “Việt Nam Ơi”, “Vẫn Còn Đây Các Con Của Mẹ”, “Trả Ta Sông Núi”, “Hát Cho Ngày Saigon Quật Khởi”, ... Những bài hát này đã được phổ biến rộng rãi ở trong nước và đang góp phần không nhỏ vào việc thức tỉnh trách nhiệm của người dân Việt khắp nơi chống lại cuộc xâm lăng trắng trợn và hung bạo của Hán Cộng và lật đổ chế độ độc tài CSVN đang làm tay sai cho Tầu, ác với dân hèn với giặc. Không khí nhạc đấu tranh ngày nay bừng lên không khác gì thời kỳ lịch sử toàn dân kháng chiến chống Pháp. Phong Trào Hưng Ca Việt Nam, một tập hợp văn nghệ sĩ với chủ trương dùng văn nghệ để đấu tranh đòi nhân quyền, tự do và dân chủ cho Việt Nam, đã có công phát động nhạc đấu tranh từ 1985 với sự xuất hiện lần đầu tiên tại Washington DC và Houston ở Hoa Kỳ. Gần 40 năm sau phong trào nhạc đấu tranh đã phát triển rộng lớn khắp năm châu và ngay tại Việt Nam.
 
Xin mời tất cả thưởng thức một vài bài đã thu vào Youtube với hàng triệu lần nghe, mở đầu bằng một bài hát cũ Hội Nghị Diên Hồng của Lưu Hữu Phước. Bài hát hay thì mới được nhiều nghe như vậy. Xin lưu ý là mổi bài hát có nhiều phiên bản khác nhau. Nếu cộng tất cả những lần nghe của nhiều phiên bản này lại, con số lần nghe còn cao hơn gấp bội. Xem như thế lòng dân đã sôi sục như thế nào.
 
Chân thành cảm tạ các ca nhạc sĩ. Đất nước đời đời ghi ơn họ.
 
Nguyễn Quốc Khải
Một ngày tuyết rơi cuối mùa ở miền Bắc Virginia. 
 
Hội Nghị Diên Hồng, Lưu Hữu Phước, 396 ngàn lần nghe
 
Việt Nam tôi đâu, Việt Khang, 6.7 triệu lần nghe.
 
Triệu con tim, Trúc Hồ, 2.1 triệu lần nghe.
 
Anh là ai? Việt Khang, 3.2 triệu lần nghe.
 
Trả lại cho dân, Trúc Hồ, 1.3 triệu lần nghe.
 
Đáp lời sông núi, Trúc Hồ, 445 ngàn lần nghe.
 
Phải lên tiếng, Anh Bằng, 474 ngàn lần nghe.
 
Việt Nam ơi, Trúc Hồ, 384 ngàn lần nghe.
 
Anh vẫn mơ một ngày về, Nguyệt Ánh, 80 ngàn lần nghe.
 
Một ngày Việt Nam, Trầm Tử Thiệng & Trúc Hồ, 58 ngàn lần nghe.
 
Tham khảo:
 
“25 Năm Phong Trào Hưng Ca Việt Nam”, Thy Nga, RFA.
“Âm Nhạc Việt Nam”, Wikipedia.
“Con Đường Xưa Mi Đi”, Nguyễn Thanh Sang và Đỗ Đức Hợp, Basam.
“Giao Hưởng Quê Hương”, Hoàng Việt.
“Khái Quát về Âm Nhạc Việt Nam”, Phạm Duy.
“Lịch Sử Tân Nhạc Việt Nam”, Trần Quang Hải.
“Nhạc Đỏ”, Wikipedia.
“Tân Nhạc Việt Nam Dưới Thời Xã Hội Chủ Nghĩa”, Lê Dinh



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Sartre là con người hoài nghi muôn thuở nổi trôi giữa hai cực Hiên Hữu và Hư Vô- L'Être et Le Néant. Chủ thuyết Existentialisme của Jean Paul Sartre là hiện thân của nước Pháp và Châu Âu ở hậu bán thế kỷ thứ XX. Charles De Gaule có lý khi ông bảo Sartre là nước Pháp- "Sartre, c'est la France"./.
Chúng ta nên công nhận rằng "cuộc tranh luận về lạm phát" hiện nay như là những gì mà nó đang là: một dấu vết sai lầm được đặt ra bởi những người tìm cách cản trở những nỗ lực của chính quyền Biden để giải quyết một số vấn đề cơ bản nhất của Mỹ. Thành công đòi hỏi nhiều công chi. Cuối cùng, Hoa Kỳ cũng may mắn có được giới lãnh đạo kinh tế mà họ sẽ không chịu khuất phục trước nỗi sợ hãi.
Trước khi hạ cánh an toàn, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phùng Quang Thanh đã không quên bầy tỏ sự quan ngại sâu sắc về cái mối tình hữu nghị (rất) mong manh giữa nước ta và nước bạn: “Tôi thấy lo lắng lắm, không biết tuyên truyền thế nào, chứ từ trẻ con đến người già có xu thế ghét Trung Quốc.”
Hôm nay tôi và quý vị là người được đón nhận ngày lễ quốc gia đầu tiên để ghi nhớ ngày Juneteenth. Chúng ta hãy cùng nhau đi vào lịch sử để ôn và tìm hiểu thêm về ngày này và hi vọng từ đó chúng ta sẽ có những bài học sẽ làm cho cuộc sống ta thêm phần ý nghĩa về tình người cũng như đạo đức.
Cuộc họp thượng đỉnh giữa hai tổng thống Biden và Putin được báo chí quốc tế quan tâm và tin tức về cuộc họp này được loan tải rộng rãi. Phần tóm lược sau dựa vào các bản tin và bình luận của các cơ quan truyên thông Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc về cuộc họp này.
Một tiểu tiết khá thú vị được ghi nhận trong cuộc gặp gỡ này là TT Biden đã đến biệt thự Villa La Grande, nơi tổ chức cuộc họp sau Putin. Theo bản tin của VOA Anh ngữ, dù Putin đã đến khá đúng giờ, nhưng đây là sắp xếp chu đáo của các nhân viên Bạch Ốc nhằm ngừa sự tái diễn như TT Donald Trump đã bị Putin cho đợi đến 30 phút trong cuộc họp thượng đỉnh tại Helsinki vào năm 2018, dù trước đó Trump đã đến muộn khi đến họp với NATO hay yết kiến Nữ Hoàng Anh.
Nền âm nhạc Việt Nam đã mất đi những khuôn mặt tài hoa, nhân cách… nhưng, rất may đã gởi lại những ca khúc bất tử. Nhạc sĩ tài hoa của nhân loại Johann Sebastian Bach (1865-1750) cho rằng “Âm nhạc có thể giúp tinh thần rũ sạch mọi bụi trần của cuộc sống thường ngày” nên khi “đầu óc vẩn đục” hãy lắng nghe ca khúc của tác giả đã quý mến để rũ sạch bụi trần.
Tôi đã được đọc rất nhiều bài trong “Hoa Cỏ Bên Đường” trước khi chúng được chọn cho vào tuyển tập này. Mấy năm nay, cô Kiều Mỹ Duyên luôn dành cho Bút Tre hân hạnh đăng những bài viết ngắn của cô. Bài nào cũng được độc giả khen tặng, đặc biệt bài “Cho Nhau Thì Giờ” gây tác động sâu sắc đến người đọc.
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa ở trong Nam, chuyện tranh luận giữa Chính quyền và người dân về những ưu, khuyết điểm của chế độ chính trị là việc bình thường. Các Dân biểu và Nghị sỹ tại lưỡng viện Quốc hội có quyền chất vấn Thủ tướng và các Bộ trưởng Chính phủ bất kỳ lúc nào thấy cần. Nhưng ở Việt Nam Dân chủ Công hòa miền Bắc trước năm 1975 thì khác. Phê bình đảng cầm quyền là tự mở cửa vào tù. Đại biểu Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân các cấp chỉ biết làm việc theo lệnh của Bộ Chính trị và cấp trên.
Nước Úc đã bước vào tiết Thu, khí trời lạnh, những chiếc lá đang đổi sang màu, cơn mưa đầu mùa làm lòng người se lại. Nhận tin báo từ quê nhà Thầy đã viên tịch, lòng con đau nhói vì không về được để đảnh lễ Kim Quan nhục thân Thầy, thọ tang Ân Sư Giáo Dưỡng. Nơi phương trời viễn xứ, con hướng về ngôi Chùa Bình An, Giác Linh Đài tâm tang thọ phục.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.