Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Brexit và tình trạng quân bình quyền lực

27/06/201610:01:00(Xem: 3953)
Brexit và tình trạng quân bình quyền lực

Joseph S. Nye
Đỗ Kim Thêm dịch

Năm 1973 Anh đã tham gia vào một thể chế mà sau này đã trở thành Liên Âu. Vào ngày 23 tháng 6 năm nay, Anh sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về việc liệu có nên ra đi hay không. Anh có phải đi không?

Các cuộc thăm dò dư luận hiện tại cho thấy là giới cử tri bị phân tán quá mức. Thủ tướng Anh David Cameron cho rằng những nhượng bộ mà ông đã giành được từ các nước đối tác của Anh trong Liên Âu sẽ xoa dịu mối quan tâm của dân chúng về tình trạng mất chủ quyền đối với Brussels và  dòng người lao động nước ngoài đến từ Đông Âu. Nhưng Đảng Bảo thủ của Cameron và nội các của ông đang chia rẽ nặng nề, trong khi thị trưởng của thành phố Luân Đôn, Boris Johnson, người có thái độ mị dân, đã tham gia vào giới ủng hộ việc ra đi của Anh.

Vấn đề các chi phí và lợi ích về vai trò thành viên của Anh trong Liên Âu cũng làm phân hoá giới báo chí Anh. Nhiều ấn phẩm dành cho giới bình dân hỗ trợ cho việc ra đi, trong khi báo chí tài chính cổ suý cho vai trò thành viên của Anh được tiếp tục. Lấy ví dụ như Tạp chí The Economist chỉ ra rằng có khoảng 45% hàng xuất khẩu của Anh nhập vào các nước khác trong Liên Âu, và bầu không khí đàm phán về một thỏa thuận thương mại sau việc ra đi dường như sẽ bị cô động.

Hơn nữa, đối với các nước không phải là thành viên như Na Uy và Thụy Sĩ, Liên Âu đã làm rõ là các nước này có thể có quyền thâm nhập toàn diện vào thị trường chung chỉ khi nào họ chấp nhận hầu hết các luật lệ, bao gồm cả quyền di chuyển tự do của con người, và đóng góp cho ngân sách Liên Âu. Nói cách khác, một nước Anh bên ngoài Liên Âu sẽ đạt được "chủ quyền" một số rất ít; trái lại, Anh sẽ mất đi quyền bỏ phiếu và gây ảnh hưởng của mình về các điều khoản của việc tham gia vào thị trường chung. Trong khi đó, các trung tâm tài chính cạnh tranh như Paris và Frankfurt sẽ nắm cơ hội để thiết lập các quy tắc mà có thể giúp họ giành phần thắng trong khi kinh doanh với Luân Đôn.

Các biến chuyển khác là về mặt chính trị: sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân tộc ở Scotland và của việc ra đi ảnh hưởng về sự tồn tại của Vương quốc Anh. Trong năm 2014, trong cuộc trưng cầu dân ý, Scotland đã bỏ phiếu để ở lại Anh; nhưng người theo chủ nghiã dân tộc giành được gần như tất cả các ghế của Scotland trong cuộc tổng tuyển cử tám tháng sau đó. Quan điểm của Scotland hỗ trộ nhiều cho châu Âu hơn là cho Anh, nhiều người tin rằng việc ra đi sẽ dẫn đến một cuộc trưng cầu khác về tinh trạng độc lập. Cameron có thể được nhớ đến như là thủ tướng, người đã giúp phá vỡ Anh (và có thể là Châu Âu).


Tại Hoa Kỳ, chính quyền của Tổng thống Barack Obama đã tuyên bố rõ ràng về niềm tin của mình rằng Anh và châu Âu cả hai đoàn kết sẽ mạnh hơn. Ảo tưởng về một mối quan hệ đặc biệt với Mỹ thay thế ảnh hưởng của châu Âu là nhầm lẫn. Nhưng dân Anh sẽ cân nhắc liệu xem có nên hỗ trợ việc ra đi chăng, và khi có bàn tay can thiệp của Mỹ trong một quy mô có thể gây phản tác dụng.

Đồng thời, theo lời của Douglas Alexander, cựu ngoại trưởng trong bóng tối thuộc Đảng Lao Động, thì "kể từ khi kết thúc Thế chiến thứ II, Mỹ đã vận hành một hệ thống trật tự quốc tế được xây dựng trên một Liên minh Xuyên Đại Tây Dương mạnh mẽ, ổn định, thể chế này được hỗ trợ bởi hai cột trụ là Liên Minh Phòng Thủ Bắc Đại Tây Dương (NATO) và Liên Âu (EU). Nếu Anh rời khỏi Liên Âu, một đồng minh thân cận nhất của Mỹ sẽ được đẩy ra ngoài lề ... và toàn bộ dự án châu Âu có nguy cơ tan rã ở thời vào một thời điểm mà phương Tây đang đứng trước các đe dọa mới về kinh tế và an ninh." Đó không phải là chuyện ngạc nhiên khi điện Kremlin của Vladimir Putin sẽ chào đón việc ra đi của Anh và can thiệp vào trong chính trị nội bộ của các nước châu Âu để cố làm cho Liên Âu suy yếu.

Những hậu quả địa chính trị của việc ra đi của Anh có thể không thể hiện ngay. Liên Âu có thể thậm chí tạm thời gắn bó nhau. Nhưng ý nghĩa về sứ mệnh của châu Âu và quyền lực mềm về sự thu hút của Châu Âu bị thiệt hại. Bảo đảm sự ổn định tài chính và giải quyết vấn đề di dân sẽ càng nhiều khó khăn hơn  

Ngoài một sự hồi sinh về chủ trương ly khai của Scotland, trào lưu hướng nội của Anh trong những năm gần đây có thể tăng tốc. Và về lâu dài, các ảnh hưởng trên sự cân bằng quyền lực trong toàn cầu và một trật tự quốc tế tự do - trong đó Anh có một lợi ích quốc gia mạnh - sẽ là tiêu cực

Khi châu Âu hoạt động như một thực thể, châu Âu là nền kinh tế lớn nhất thế giới, và dân số có gần 500 triệu là lớn hơn nhiều nếu so với dân số của Mỹ 325 triệu. Châu Âu có một thị trường lớn nhất thế giới, chiếm 17 % trong thương mại thế giới, và chi phí với 50 % về viện trợ nước ngoài của thế giới. Châu Âu cũng có 27 trường đại học được xếp hạng đứng đầu trong 100 trên toàn thế giới, và các ngành công nghiệp sáng tạo đóng góp khoảng 7% GDP của các nước này. Thu nhập đầu người của Mỹ cao hơn, nhưng tính theo về nguồn nhân lực, công nghệ và xuất khẩu, thì châu Âu là một đồng đẳng kinh tế với Mỹ.

Xét về kinh phí quân sự, châu Âu đứng thứ hai chỉ sau Mỹ, chiếm 15% trong tổng số thế giới, so với 12 % đối với Trung Quốc và 5% đối với Nga. Tất nhiên, các con số đó gây lầm lạc, khi đứng trước tình trạng thiếu kết hợp quân sự của châu Âu. Pháp và Anh là hai nguồn lực chính của lực lượng viễn chinh châu Âu.

Các nguồn lực của Hoa Kỳ và châu Âu củng cố cho nhau. Đầu tư trực tiếp trong cả hai chiều hướng là cao hơn so với châu Á, và thương mại Mỹ-châu Âu là cân bằng hơn so với thương mại của Mỹ với châu Á. Ở cấp độ văn hóa, người Mỹ và người châu Âu chia xẻ với nhau về các giá trị dân chủ và nhân quyền nhiều hơn so với bất kỳ khu vực khác trên thế giới.

Đối mặt với một nước Trung Quốc đang trỗi dậy, một nước Nga đang suy tàn nhưng có khuynh hướng gây nguy cơ, và viễn cảnh của cuộc khủng hoảng kéo dài ở Trung Đông, hợp tác xuyên Thái Bình Dương sẽ rất quan trọng để duy trì một trật tự quốc tế tự do trong thời gian dài. Thừa nhận rằng việc ra đi của Anh, trong khi nó làm suy yếu cả châu Âu và Anh, dường như sẽ làm cho một hệ thống quốc tế mất trật tự, phải đảo ngược tình trạng quân bình tạo thuận lợi cho việc duy trì nguyên trạng.


***

Joseph S. Nye là cựu Phụ tá Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ và Chủ tịch Ủy Ban Tình Báo Quốc Gia Hoa Kỳ, Giáo Sư Đại Học Harvard. Ông là tác giả Is the American Century Over?

Nguyên tác: Brexit and the Balance of Power

https://www.project-syndicate.org/commentary/brexit-global-balance-of-power-by-joseph-s--nye-2016-04








.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng …’ 40.000 đồng có giá trị như thế nào lúc này. Đó là giá của 2 bát phở, giá của 4 lít xăng, giá của hai xuất cơm trưa văn phòng, giá của một cuốc xe ôm trên đoạn đường 10km, giá của hơn một bao thuốc lá 555, giá của 3 ly cà phê… Tôi biết sẽ có rất nhiều người không thể tin rằng tổng thu nhập hàng tháng của một khẩu trong hầu hết những gia đình nông dân lại chỉ với một con số ‘kinh hoàng’ như thế.”
Các lãnh tụ của Đảng Cộng Hòa có thể tiếp tục than phiền về tình trạng kinh tế khó khăn và các chương trình của Biden có khuynh hướng xã hội, nhưng khi nhìn những thống kê về dư luận quần chúng thì rõ ràng quan điểm của Đảng Cộng Hòa không phản ảnh đúng với nhận thức của đa số dân Mỹ.
Nhạc Sĩ Tô Hải và Cựu Đại Tá Bùi Tín là hai nhân vật đã có dịp theo dõi và tham gia cuộc sống trong thời gian hai biến cố kể trên xảy ra, đã phục vụ chính quyền Cộng Sản trong Quân Đội Nhân Dân, trong văn nghệ và báo chí, sau đó đã đổi thái độ. Ngày 11/8/ 2018, hơn một tuần lễ trước ngày có thể coi là mở đầu cho định mệnh của hai ông, hai ông cùng qua đời, cùng ở tuổi 91. Câu hỏi được đặt ra là hai ông đã nhận định ra sao về ngày 19/8/1945 này? Người viết xin vắn tắt ghi lại sau đây để người đọc tiện theo dõi và hiểu rõ hơn quan điểm của hai ông, đồng thời cũng xin ghi thêm một vai chi tiết liên quan tới ngày 19/8/1945 ít được mọi người biết tới hay chỉ biết mơ hồ, trong đó có chuyện tấm ảnh của Tướng Cọp Bay Chennault ký tặng Hồ Chí Minh, chuyện Việt Minh lấy đồ trong cung vua đem ra chợ bán, chuyện bốn tấn bạc người Nhật trả lại cho Chính Phủ Việt Nam, chuyện Việt Minh tịch thu của cải của nhà giầu...
Tuy nhiên, khi Chính phủ áp dụng giãn cách nhà với nhà, người với người, cấm ra đường nếu “không có lý do chinh đáng”, khoanh vùng, lập chốt kiểm soát cho tới ban hành lệnh giới nghiêm tại Sài Gòn từ 6 giớ tối đến 6 giớ sáng thì tình hình kinh tế và xã hội xáo trộn rất nhanh. Đời sống người dân bị đảo lộn, gặp muôn vàn khó khăn do mất việc, giảm việc, cạn kiệt tài chính vì dù không có việc làm nhưng vẫn phải ăn để sống, vẫn phải trả tiền thuê nhà, điện nước v.v…
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
Như vậy, thì “mạng xã hội” đã lũng đoạn thành công và làm tha hóa đảng Cộng sản chưa, hay là, nói như lời để lại ngày 15/09/2017 của Cố Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh, nguyên Đại sứ của CSVN tại Bắc Kinh (Trung Cộng) rằng: ”ĐCSVN nay đã hoàn toàn biến chất, trở nên quá hư hỏng, khó có thể sửa chữa được! Đảng đã đánh mất mình, không còn xứng đáng là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội nữa.”
Sóng radio, sóng ánh sáng lan tỏa trong không gian như thế nào ta đã biết. Chỉ còn một thắc mắc: Nguyên do nào khiến một vi phân tử, thí dụ như photon, “bay” nhanh đến thế – có thể nhanh nhất trong Vũ Trụ. Theo truyền thống, trước hết, thỉnh ý tiền nhân. Lên Gúc, tra cứu sách báo khoa học, không thấy các ngài – như Einstein, Newton – dạy bảo gì rõ ràng, dứt khoát về vụ này. Đành trông chờ ở các bậc cao minh của thời đại chúng ta.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.