Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Tưởng Niệm Nhà Văn Võ Phiến Trang Nghiêm, Xúc Động

25/11/201501:00:00(Xem: 2638)

WESTMINSTER (VB) – Trang nghiêm, xúc động… Nhà văn Võ Phiến đã được tưởng niệm qua một buổi lễ ra mắt sách “Thư Võ Phiến” do phê bình gia Nguyễn Hưng Quốc biên tập từ các thư nhà văn quá cố gửi sang và được lưu giữ trong 2 thập niên trao đổi thư tín.

Lễ ra mắt sách hôm Chủ nhật 22-11-2015 thực hiện tại Hội trường Việt Báo ở thành phố Westminster, California là một ngày sau 49 ngày lìa đời của nhà văn Võ Phiến. Bà quả phụ Võ Phiến, nhũ danh Viễn Phố, nhiều lần lộ vẻ xúc động, được nhà văn Nhã Ca ngồi bên an ủi.

Người đầu tiên nói chuyện được MC Ysa Lê mời lên là nhà văn Nhã Ca. Nhà văn nữ Nhã Ca nói ngắn gọn về mục tiêu lễ tưởng niệm và ra mắt 2 cuốn sách.

Cuốn sách trọng tâm hôm Chủ nhật có tựa đề “Thư Võ Phiến” là tập hợp các thư do Võ Phiến viết cho Nguyễn Hưng Quốc trong 19 năm (1991-2010), bây giờ được chọn và biên tập thành sách này; thứ nhì là cuốn “Võ Phiến Một Đời Trăn Trở” do Nguyễn Hưng Quốc biên soạn, sách này xuất bản lần đầu và9o năm 1996, bây giờ tái bản với thêm nhiều tài liệu mới.

Nhà phê bình Nguyễn Hưng Quốc (NHQ) không sang Hoa Kỳ được vì đang bận khóa dạy ở đại học, nên gửi video từ Úc sang. Trong video chiếu trong hội trường Việt Báo, GS Nguyễn Hưng Quốc nói rằng sự ra đi của Võ Phiến là mất mát lớn cho cả nền văn học Việt Nam, vì Võ Phiến là nhà văn lớn nhất của cả VN trong nửa sau thế kỷ 20.

blank
Từ trái: Nguyễn Xuân Nghĩa, Đỗ Quý Toàn, Ysa Lê.

NHQ nói rằng Võ Phiến vượt lên hẳn so với tất cả các tác giả khác ở cả hai miền Nam và Bắc VN trước 1975, và rồi cả hải ngoại và quốc nội sau 1975. Võ Phiến sáng tác đều, liên tục, ổn định trước và sau 1975, cho tới khi sức khỏe kém vì mổ tim hai lần.

NHQ cũng nói rằng Võ Phiến là người tài năng đa dạng: làm thơ, viết truyện, viết tùy bút, biên khảo, bình luận – và nhiều người tin rằng Võ hiến viết tùy bút hay nhất VN. Đặc biệt, Võ Phiến để lại bộ sách biên khảo về Văn học Miền Nam, một công trình lớn, công phu và là nguồn tài liệu cho nhiều thế hệ sau nghiên cứu.

NHQ nói rằng vào năm 1990, khi dự định viết về Võ Phiến, mới gửi thư và được Võ Phiến đáp ứng. từ 1991, Võ Phiến viết thư đều cho NHQ, kể về bản thân, gia cảnh, gia phả, chuyện tham gia kháng chiến, chuyện liên hệ chính trị đảng phái và bị Việt Minh kêu án tù 5 năm, và rồi chuyện cầm bút sáng tác với nhiều nhận định về người và việc.

Tiếp theo, MC Ysa Lê đọc niên biểu về Võ Phiến. Ngắn gọn là: Võ Phiến tên thật Đoàn Thế Nhơn, sinh năm 1925 tại huyện Phù Mỹ, Bình Định; mất 28 tháng 9 năm 2015 tại Santa Ana, California, Hoa Kỳ), tác giả của 4 tiểu thuyết, 9 tập tuỳ bút, nhiều tập truyện ngắn, một tập thơ và nhiều tác phẩm phê bình tiểu luận. Ông có một số bút danh khác, trong đó cũng nổi bật là Tràng Thiên. Năm 1943 viết tùy bút đầu tay; ngày 22-4-1975 di tản sang Guam, Hoa Kỳ.

Người nói chuyện kế tiếp là kinh tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa (NXN). Ông NXN kể rằng trong 49 ngày sau khi Võ Phiến ra đi, ông đọc đi đọc lại các sách của Võ Phiến, và nhận ra có nhiều Võ Phiến hện diện trong văn học. NXN nói rằng ông cảm ơn Nguyễn Hưng Quốc đã biên tập và ghi chú công phu các tác phẩm của Võ Phiến và về Võ Phiến.

blank
Từ phải: Nguyễn Xuân Nghĩa trao thư mang thủ bút Võ Phiến cho bà Viễn Phố; nhà văn Nhã Ca đang sửa soạn máy ảnh để chụp hình này, nhà văn Mai Kim Ngọc nhìn sang và nhà thơ Đỗ Quý Toàn đang đọc.

NXN nói rằng ông đọc Võ Phiến và “nghe tiếng thở dài của chính mình” và nói rằng Võ Phiến viết văn vi nghĩa cử. Qua văn Vò Phiến, đời sau sẽ nhận ra xã hội thời nay vì cách Võ Phiến quan sát tinh tế các sinh hoạt xã hội, và Võ Phiến là nhà xã hội học chí tình. Võ Phiến không hô hào làm mới văn chương, nhưng ngòi bút Võ Phiến luôn luôn tự làm mới, “Đọc Võ phiến, chúng ta sẽ được lợi, vì sách ông giúp chúng ta văn minh hơn.”

Nguyễn Xuân Nghĩa cũng lấy ra một lá thư Võ Phiến viết tay, gửi NXN, trả lời NXN sau khi nhận và đọc 4 bài viết của NXN viết về Đức Đạt Lai Lạt Ma.

NXN cũng nói rằng bây giờ ông xin trao tặng lại thư mang thủ bút Võ Phiến cho bà quả phụ Võ Phiến. Và ông nhắc rằng độc giả nên tìm đọc trang 92 để biết về mối tình Võ Phiến với cô Viễn Phố, người phụ nữ một đời bên cạnh Võ Phiến.

Nhà thơ Đỗ Quý Toàn được cô Ysa Lê mời lên trình bày về sách “Thư Võ Phiến.” Nhà thơ họ Đỗ nói rằng Nguyễn Hưng Quốc có sang kiến hay, khi trao đổi thư từ với Võ Phiến từ 25 năm trước và bây giờ chúng ta có them nhiều ánh sáng về nhà văn họ Võ, người đã giữ một bí mật tới nhiều năm sau khi ra hải ngoại mới tiết lộ: bút hiệu Võ Phiến là sắp xếp chữ lại từ tên Viễn Phố của cô thiếu nữ sau này trở thành vợ.

Nhà thơ họ Đỗ nói rằng đọc 2 tác phẩm mới, sẽ thấy cả con người Võ Phiến, rất mực nhân hậu và hiểu rõ về gia cảnh, gia phả và mói tình của Võ Phiến. Võ Phiến lớn lên trong gia đình Nho học, khi còn trẻ đã đọc sách y học viết bằng chữ Hán của ông nội để lại, khi ra Hà Nội được bạn trao tặng 1 cuốn sách của Hồ thích và đã say mê đọc; nghĩa là, trình độ Hán học của Võ Phiến vững vàng. Võ Phiến cũng kể là, cả vợ ông, bà Viễn phố cũng xuất thân từ gia đình Nho học.

Nhà thơ họ Đỗ nói rằng tác phong Nho gia của Võ Phiến thể hiện trong xưng hô và xử thế. Thí dụ, Đỗ Quý Toàn nói họ Đỗ có khi xưng hô mày tao với nhà văn Nhã Ca vì là bạn từ thời trẻ, nhưng Võ Phiến không bao giờ sử dụng ngôn ngữ “thiếu Nho gia” như thế. Võ Phiến là người của “quần nhi bất đảng,” nghĩa là giao tình với nhiều người nhưng không phe đảng; cũng là lý do để không ưa cộng sản, vì Võ Phiến từ thời dạy học ở Liên Khu 5 đã thấy rằng hễ cứ bài thơ dở của cán bộ CS là được tất cả các cán bộ CS khác ca tụng ngất trời. Võ Phiến vào Sài Gòn nhưng kể là không có bạn nhiều, chỉ ưa bám theo vợ “như đôi sam” xuyên qua các chợ Bến Thành, chợ Cầu Ông Lãnh, và kể cả khi cùng vợ dạo chơi các chợ miền lục tỉnh khi Võ Phiến đi công tác Miền Tây, vân vân.

blank
Nguyễn Hưng Quốc trên video từ Úc.

Thế cho nên, nhà thơ họ Đỗ nói, bà Viễn Phố phải trả một giá đắt. Võ Phiến viết v62 vợ, “Bà cũng ghiền uống la-de và ăn thịt chó như tôi,” và rồi “có khi hai đứa uống chung một ly cối la-de, ngất ngư.”

Đỗ Quý Toàn cũng rằng trong thư Võ Phiến kể, thỉnh thoảng gia đình Võ Phiến lục đục, kể cả lúc đó con đã lớn, học xong đại học, ra bác sĩ… khi đó, chị Võ Phiến than thở, vì sinh tuổi Ngọ nên không may mắn… và không may mắn cả nửa thế kỷ rồi.

Họ Đỗ nói, nhiều người nói rằng Võ Phiến là nhà văn chống cộng, và vì CSVN đưa Võ Phiến vào danh sách “biệt kích văn hóa,” nhưng đọc kỹ sẽ thấy Võ Phiến không phải viết văn để chống cộng – ông chỉ viết lên những sự thật ông thấy, ông nghe của xã hội thời đó. Như qua “Bắt Trẻ Đồng Xanh,” Võ Phiến kể về hiện tượng CSVn đưa trẻ em Miền Nam tập kết ra Bắc, và chuyện các thiếu nữ Miền Nam bị tổ chức lễ cưới vội vã với các du kích sắp tập kết ra Bắc để chuẩn bị cuộc chiến về sau. Lúc đó, Võ Phiến viết với lòng thương xót. Họ Đỗ nói, Võ Phiến là nhà văn có tính nhân văn là vì lòng thương xót: ông chấp nhận nhân vật, chấp nhận cả cái yếu đuối, cả cái sa ngã tình dục.

Họ Đỗ nói, “Thư Võ Phiến” kể lại kinh nghiệm gần người cộng sản, tham gia Việt Minh Đoàn năm 1945 ở Huế, thấy đứng xếp hang, nghiêm, nghỉ là chán, sau vào Đội Tuyên ruyền Xung Phong, lại chán vì thấy hàng ngày cứ tuyên truyền giả dối, tự kỷ ám thị và nhồi sọ lẫn nhau, rồi được người em họ là Đoàn Duy Khuyến rủ làm chính trị, tham gia đảng chống cộng. Kết quả Khuyến bị tử hình, Võ Phiến bị tù 5 năm.

Họ Đỗ nói, tới cuối đời, Võ Phiến còn một niềm ân hận là tự thấy đối xử với cụ Đào Duy Anh chưa đủ mức. Khi Võ Phiến kể chi tiết về ân hận này trong thư gửi Nguyễn Hưng Quốc, có dặn là đọc xong hãy đốt đi; may mắn, NHQ không đốt, và bây giờ chúng ta mới biết qua sách này. Họ Đỗ nói, “Võ Phiến đúng dòng Nho gia.”

Nhà văn Phạm Phú Minh (Phạm Xuân Đài) sau đó chiếu một băng video cũ, về cuộc phỏng vấn Võ Phiến tại tư gia.

Hiện diện trong buổi tưởng niệm còn có nhà văn Mai Kim Ngọc, Trần Huy Bích, Trúc Chi, Võ Thắng Tiết…

Các sách này có thể tìm mua trên Amazon.com

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Điều kiện khô hạn và gió Santa Ana tăng nguy cơ xảy ra cháy rừng vào cuối tuần này. Các nhóm nhân viên SCE sẵn sàng ứng phó với tình huống thêm nhiều nơi có thể bị mất điện.
Garden Grove xin mời cộng đồng tham gia chương trình đóng góp tặng quà cuối năm nhằm mang lại niềm vui, hy vọng và giúp đỡ cho những trẻ em địa phương không có quà trong mùa lễ Noel. Từ nay đến Thứ Năm, ngày 10 tháng 12, các trung tâm phục vụ cộng đồng tại Thành phố cần sự quyên góp những đồ chơi mới cho chương trình ‘Garden Grove Holiday Drive’ hàng năm, nhằm phục vụ cho nhung trẻ em tai địa phương.
Trưởng Lão Hoà Thượng Thích Giác Lượng đã thuận thế vô thường, thu thần thị tịch vào lúc 9:00 tối ngày 30 tháng 11 năm 2020 (Nhằm ngày 16 tháng 10 năm Canh Tý) tại Thành phố Fresno, Tiểu bang California.
Từ khi tiệm sách sắp đóng cửa, chỉ mở cửa ngày thứ bảy và chúa nhật, đợi đến cuối tháng 12/2020 thì dẹp tiệm luôn. Tôi thường đến mua sách để tặng bằng hữu, những quyển sách tôi chọn lựa là sách triết học về Phật Giáo, Công Giáo, Phật Giáo Tây Tạng, và những quyển sách xuất sắc của những nhà văn nổi tiếng từ mấy chục năm nay.
Trong Tuần Lễ Nhận Thức về Lừa Đảo Tiền Tiện Ích, hãng tiện ích khuyến khích mọi người cảnh giác khi sắp đến mùa nghỉ lễ.
Theo thông lệ hằng năm cứ vào dịp lễ Tạ Ơn (Thanksgiving) Hội Sinh Viên Công Giáo (SVCG) Nam California đều tổ chức tặng quà, và bữa ăn đặc biệt cho người vô gia cư và các gia đình kém may mắn. Những năm trước đây Hội đều tổ chức tại nhà thờ Saint Anselm Episcopal, Garden Grove. Năm nay vì dịch bệnh Covid-19, nên Hội phải tổ chức vào trưa Thứ Sáu ngày 27.11.2020 tại sân đậu xe của nhà thờ Living Spring Church, 9851 Bixby Ave, Garden Grove, CA 92841.
Năng lượng là phần gắn liền với cuộc sống hàng ngày và chúng ta dễ dàng coi là điều hiển nhiên. Khi chuẩn bị cho mùa đông ở nhà, hãy cùng nhau thực hiện những thay đổi nhỏ có thể làm nên sự khác biệt lớn, để giữ cho California mãi là tiểu bang vàng và cho phép chúng ta trở thành những vị anh hùng của thế hệ tương lai.
Mở đầu ông Thị Trưởng Tạ Đức Trí nói ông rất quan tâm đến chuyện những ngôi chùa trong cả ba thành phố cùng bị phá hoại. Ông cho biết cảnh sát sẽ tuần tiễu thường xuyên hơn và ông khuyến khích cư dân phải mạnh dạn lên tiếng để bảo vệ những nơi thờ phượng này. Ông nói rằng, “Không có sự tiếp tay, sự giúp sức của quý vị, sở cảnh sát không thể nào bắt được kẻ phá hoại.” Ông Thị Trưởng Steve Jones cho biết cảnh sát của ba thành phố sẽ phối hợp chặt chẽ để chia xẻ thông tin, nhanh chóng hơn hầu ngăn chặn sự phá hoại mà ông tin rằng có tổ chức này. Ông nhấn mạng rằng, “Đây là một việc không thể tha thứ.” Ông Thị Trưởng Vicente Sarmiento nói: “Khi một nơi thờ phượng bị tấn công là mọi nơi thờ phượng cùng bị tấn công vì không nơi nào được để yên cả. Vì vậy, Santa Ana sẽ cùng Westminster và Garden Grove nhanh chóng ngăn chặn sự phá hoại này.” Sau lời phát biểu của ba vị Thị Trưởng, tiếp đến Nghị Viên Nguyễn Mạnh Chí trong lời phát biểu ông cho biết, hôm đầu tiên vụ phá hoại xảy ra
Với con số một triệu ca nhiễm COVID-19 tính đến ngày hôm nay đã được xác định tại California, chính quyền vừa ban hành một bản cảnh báo mới về du lịch và đi lại, trong lúc các viên chức y tế đang lo ngại về tình trạng gia tăng số ca nhiễm hiện nay. Nhu cầu cấp bách của tiểu bang là phổ biến thông tin để giúp cho công chúng và người dân hiểu những gì họ CÓ THỂ VÀ NÊN LÀM để bảo vệ gia đình và cộng đồng. BÂY GIỜ LÀ LÚC chúng ta cần giúp mọi người dân California hiểu và biết những cách cụ thể mà họ có thể chung tay góp sức để giảm thiểu nguy cơ lây lan của dịch bệnh, bắt đầu từ cộng đồng của chúng ta.
Nhìn những tấm hình của đồng bào lênh đênh trên nước, không ai không khỏi xúc động, đồng bào của mình sao khổ quá! Đức Giám Mục Nguyễn Thái Hợp cùng những người thiện nguyện đi cứu trợ. Đức Cha mặc áo phao, nếu ghe lật xuống nước thì người sẽ nổi lên mặt nước nhờ chiếc áo phao này.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
"Nước Mỹ trở lại", Joe Biden nói tại buổi họp báo ở Delaware hôm 24/11/2020 khi giới thiệu đội ngũ quan chức ngoại giao trong chính quyền tương lai: "Sẵn sàng lãnh đạo thế giới và không rút lui".
Các chuyên gia bảo mật tại IBM cho biết, một chiến dịch tấn công lừa đảo của các hacker đã nhắm vào các tổ chức liên quan đến việc phân phối vaccine Covid-19 kể từ tháng 09/2020
Hôm thứ Năm (03/12/2020), Apple thông báo với các nhà cung cấp dịch vụ được ủy quyền của hãng rằng một thiết bị phần cứng mới sẽ ra mắt vào ngày 08/12/2020.
Tòa án Tối cao Wisconsin từ chối thụ lý vụ kiện "gian lận bầu cử" của Donald Trump trong nỗ lực lật ngược thế cờ trước ôg Biden, và yêu cầu đơn kiện phải được giải quyết đúng trình tự
Tổng thống đắc cử Joe Biden cho haysẽ yêu cầu dân Mỹ đeo khẩu trang trong 100 ngày đầu ông nhậm chức tổng thống.