Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Phải Chăng Việt Nam Đang Chuyển Trục Sang Hoa Kỳ?

08/07/201500:00:00(Xem: 6983)

Tác giả: Carl Thayer
Người dịch: Trần Văn Minh

Trong một hành động chưa từng có, Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam sẽ thăm Hoa Kỳ.

Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam, sẽ đến thăm Washington từ ngày 6-9 tháng 7 để kỷ niệm hai mươi năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao giữa nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Hoa Kỳ.

Chuyến thăm của ông Trọng là chưa từng có bởi vì nó đánh dấu lần đầu tiên một nhà lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam sang thăm Hoa Kỳ chính thức.

Nguồn tin ngoại giao cho biết, Việt Nam đã vận động cho chuyến thăm này và một điểm khúc mắc là thể thức đón tiếp. Phía Việt Nam muốn Tổng Bí thư Trọng được Tổng thống Barack Obama đón tiếp tại Tòa Bạch Ốc. Điều này nảy ra vấn đề về thể thức đón tiếp vì Tổng Bí thư Trọng không có đối tác tương ứng trong hệ thống chính trị của Mỹ.

Các phương tiện truyền thông đưa tin rằng Tổng Bí thư Trọng sẽ được Phó Tổng thống Joe Biden đón tiếp tại Tòa Bạch Ốc và Tổng thống Barack Obama sẽ tham gia vào các cuộc thảo luận. Có tin đồn rằng ông Trọng có thể sẽ gặp bà Hillary Clinton.

Năm 2013, Tổng thống Obama và người đồng cấp của Việt Nam là ông Trương Tấn Sang đã ký Hiệp định Đối tác Toàn diện. Đây là tài liệu khung quan trọng cho quan hệ song phương. Đầu năm nay, Bộ trưởng Quốc phòng Ashton Carter đã ký Tuyên bố Tầm nhìn chung tại Hà Nội với đối tác là Đại tướng Phùng Quang Thanh, đã đặt ra mười hai lĩnh vực hợp tác quốc phòng trong tương lai.

Cuộc gặp mặt của 2 ông Obama – Trọng rất quan trọng vì cả hai nhà lãnh đạo sẽ rời nhiệm sở trong năm tới. Bất cứ sự hiểu biết nào đạt được trong chuyến thăm của ông Trọng sẽ đặt nền móng cho quan hệ Mỹ-Việt, trong khi tiến trình thay đổi lãnh đạo đang diễn ra ở cả hai nước.

Việt Nam dự kiến sẽ tổ chức Đại hội đảng toàn quốc lần thứ 12 vào đầu năm 2016. Đại hội này sẽ thông qua văn bản chính sách chiến lược quan trọng cho 5 năm tới. Nổi bật kể từ cuộc khủng hoảng giàn khoan dầu HD 981 từ tháng 5 tới tháng 7 năm ngoái, một số ủy viên Bộ Chính trị đảng Cộng sản đã đến thăm Mỹ, gồm ông Phạm Quang Nghị (bí thư thành ủy TP Hà Nội) và Trần Đại Quang (Bộ trưởng Bộ công an).

Dự kiến, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng sẽ thực hiện một chuyến thăm bên lề tới Washington sau khi xuất hiện tại cuộc họp thường niên của Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc ở New York. Nguyễn Sinh Hùng, Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội Việt Nam cũng có thể thực hiện một chuyến thăm, theo tin đồn.

Các nhà phân tích nước ngoài, trong một nỗ lực làm cho hệ thống quyết định chính sách mơ hồ của Việt Nam có ý nghĩa, đã thừa nhận sự tồn tại của cánh bảo thủ và cải cách trong Bộ Chính trị. Tổng Bí thư Trọng thường được mô tả như là một nhà bảo thủ, giáo điều, ủng hộ mối quan hệ thân mật với Trung Quốc. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng được xem như một nhà cải cách, đang tìm kiếm quan hệ kinh tế gần gũi hơn và có thể là an ninh với Hoa Kỳ. Ông Dũng được đồn đoán đang mưu tìm vị trí Tổng Bí thư đảng tại Đại hội toàn quốc năm 2016.

Có vẻ như sự sắp xếp giữa các phe phái trong Bộ Chính trị mờ ảo và phức tạp hơn. Bản chất cá nhân đóng một vai trò quan trọng. Ví dụ, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, một đối thủ của ông Dũng, được cho là về phe với ông Trọng. Ông Sang thường được đặt vào phe thân Trung Quốc. Nhưng các nhà ngoại giao phương Tây biết rõ về ông Sang, cho rằng ông có thể rất không ưa Trung Quốc.

Việt Nam không thể chọn láng giềng và một châm ngôn muôn đời của chính sách an ninh quốc gia Việt Nam là tránh có những căng thẳng thường trực trong quan hệ với Trung Quốc. Việt Nam theo đuổi cách tiếp cận đa phương trong quan hệ với các nước lớn, điều này gồm không chỉ với Trung Quốc và Hoa Kỳ mà còn với Nga, Ấn Độ và Nhật Bản.

Nhưng với nguyên tắc này, ít nhất hai câu hỏi lớn nảy sinh trong việc phát triển mối quan hệ chặt chẽ với Hoa Kỳ: Phản ứng của Trung Quốc sẽ là gì? Và có thể tin đươc Mỹ sẽ thực hiện đầy đủ các cam kết của họ? Nỗi sợ hãi lớn nhất của các nhà phân tích an ninh quốc gia Việt Nam là Trung Quốc và Hoa Kỳ có thể đến gần với nhau hơn trong sự trả giá của Việt Nam.

Điều này diễn ra như thế nào trong quan hệ với Hoa Kỳ? Việt Nam cần tiếp cận với thị trường Mỹ, nơi mà Việt Nam có thặng dư thương mại khổng lồ. Điều này giúp cân bằng sự thâm hụt thương mại rất lớn với Trung Quốc. Nhưng những người có quan điểm Việt Nam nên tăng cường hợp tác quốc phòng và an ninh với Hoa Kỳ bị chống lại bởi những người cho rằng Hoa Kỳ tìm cách lật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam, bằng cách sử dụng nhân quyền và tự do tôn giáo như là đòn bẩy để thúc đẩy “diễn biến hòa bình”, để biến nhà nước độc đảng thành một nước dân chủ đa đảng.

Những đảng viên lo sợ phản ứng của Trung Quốc trước sự gia tăng quan hệ Mỹ-Việt lớn tiếng hỏi các đảng viên phía bên kia, là những người ủng hộ [quan hệ] gần hơn với Mỹ: Mỹ đã làm gì cho Việt Nam? Họ tự trả lời câu hỏi bằng cách chỉ ra sự phân biệt đối xử của Mỹ trong chuyện mua bán vũ khí và những gì họ cảm nhận như là sự thất bại trong việc giải quyết “di sản chiến tranh” – chất độc Da cam (nhiễm độc dioxin) và xử lý bom mìn chưa phát nổ. Hai vấn đề này đã được đề cập nhiều lần trong Tuyên bố Tầm nhìn chung Mỹ-Việt.

Nói cách khác, Hoa Kỳ phải chứng minh ý định tốt của mình bằng cách loại bỏ tất cả các hạn chế của Quy định về Buôn bán Vũ khí Quốc tế (ITAR) trong việc bán vũ khí cho Việt Nam. Hiện nay, chính sách của Mỹ là bán vũ khí có tính chất phòng thủ cho Việt Nam – chủ yếu liên quan đến an ninh hàng hải và xây dựng năng lực cho Cảnh sát biển Việt Nam – trên cơ sở từng trường hợp cụ thể. Trong khi Mỹ đang giải quyết các điểm nóng của chất độc Da cam và hỗ trợ trong việc xử lý các vật liệu chưa nổ, một số đảng viên muốn nhìn thấy những nỗ lực này được đẩy mạnh và tài trợ nhiều hơn.

Những vấn đề này nổi lên trong chuyến thăm của ông Carter đến Hà Nội. Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam kêu gọi kết thúc tất cả các hạn chế về việc bán vũ khí và tách việc bán vũ khí ra khỏi các vấn đề nhân quyền. Tuy nhiên, Việt Nam đã phóng thích Lê Thanh Tùng, một nhà đấu tranh nổi bật, vào đêm trước chuyến thăm của Tổng Bí thư Trọng, như một món quà rẻ tiền cho Hoa Kỳ.

Chuyến viếng thăm của Tổng Bí thư Trọng tới Washington và cuộc gặp Tổng thống Obama sẽ được Việt Nam hiểu như công nhận vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam trong hệ thống chính trị của Việt Nam. Chuyến thăm của ông Trọng sẽ đặt tiền lệ cho những chuyến thăm trong tương lai của các lãnh đạo đảng từ Việt Nam. Với mức độ nhất định, chuyến thăm của ông Trọng sẽ trấn an giới bảo thủ trong đảng – nếu Hoa Kỳ đang tìm cách lật đổ chế độ độc đảng của Việt Nam bằng “diễn biến hòa bình” thì tại sao Tổng thống Obama đón tiếp Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam?

Các chuyến thăm của Tổng Bí thư Trọng và các ủy viên Bộ Chính trị khác đến Hoa Kỳ sẽ giúp họ đánh giá lộ trình tương lai của mối quan hệ song phương và quan trọng hơn, sự đánh giá của họ về việc liệu có thể tin tưởng Mỹ là một đối tác đáng tin cậy hay không. Những đánh giá này sẽ được đưa vào văn bản chính sách chiến lược quan trọng, sẽ được soạn thảo và phê duyệt bởi Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 12.

Hai kết quả chính của cuộc họp giữa ông Trọng và Obama có khả năng định hình con đường tương lai mối quan hệ song phương: cam kết của Việt Nam với Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương và thỏa thuận hướng về phía trước và dần dần gia tăng thương mại quốc phòng (với việc loại bỏ tất cả các hạn chế còn lại của ITAR). Việt Nam cũng sẽ hài lòng nếu Tổng thống Obama tuyên bố rằng ông sẽ thực hiện cam kết trong những ngày đầu rằng ông sẽ cố gắng làm hết sức để đến thăm Hà Nội trước khi chấm dứt nhiệm kỳ.

Diplomat (06-07-2015)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Tuy nhiên, khi Chính phủ áp dụng giãn cách nhà với nhà, người với người, cấm ra đường nếu “không có lý do chinh đáng”, khoanh vùng, lập chốt kiểm soát cho tới ban hành lệnh giới nghiêm tại Sài Gòn từ 6 giớ tối đến 6 giớ sáng thì tình hình kinh tế và xã hội xáo trộn rất nhanh. Đời sống người dân bị đảo lộn, gặp muôn vàn khó khăn do mất việc, giảm việc, cạn kiệt tài chính vì dù không có việc làm nhưng vẫn phải ăn để sống, vẫn phải trả tiền thuê nhà, điện nước v.v…
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
Như vậy, thì “mạng xã hội” đã lũng đoạn thành công và làm tha hóa đảng Cộng sản chưa, hay là, nói như lời để lại ngày 15/09/2017 của Cố Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh, nguyên Đại sứ của CSVN tại Bắc Kinh (Trung Cộng) rằng: ”ĐCSVN nay đã hoàn toàn biến chất, trở nên quá hư hỏng, khó có thể sửa chữa được! Đảng đã đánh mất mình, không còn xứng đáng là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội nữa.”
Sóng radio, sóng ánh sáng lan tỏa trong không gian như thế nào ta đã biết. Chỉ còn một thắc mắc: Nguyên do nào khiến một vi phân tử, thí dụ như photon, “bay” nhanh đến thế – có thể nhanh nhất trong Vũ Trụ. Theo truyền thống, trước hết, thỉnh ý tiền nhân. Lên Gúc, tra cứu sách báo khoa học, không thấy các ngài – như Einstein, Newton – dạy bảo gì rõ ràng, dứt khoát về vụ này. Đành trông chờ ở các bậc cao minh của thời đại chúng ta.
Trong bóng hậu trường đàm phán có các sự thật khác mà hồi ký của Khrushchev hé lộ một phần trong chi tiết. Khrushchev kể lại nội dung trao đổi giữa Chu Ân Lai với Hồ Chí Minh. Về diễn tiến trận Điện Biên Phủ, Hồ Chí Minh cho biết tình hình chiến sự là tuyệt vọng, nếu không ngừng bắn sớm, Việt Minh không thể chống Pháp trong lâu dài. Trước nguy cơ này, Viêt Minh, khi cùng đường, có thể tháo chạy qua biên giới tìm nơi trú ẩn và xin Trung Quốc tiến quân sang Việt Nam, như đã làm ở Triều Tiên.
Với riêng những người dân Việt Nam, còn có thêm câu trả lời rằng, chính phủ Mỹ của tổng thống Joe Biden hiện nay cũng là một ân nhân khi đã viện trợ và chấp thuận các hãng chế tạo thuốc ngừa Covid của Mỹ được phép bán thuốc cho Việt Nam vì nội các tiền nhiệm của Trump đã từ chối tham gia chương trình viện trợ nhân đạo COVAX cho thế giới. Chích mũi thuốc Pfizer hay Moderna, hy vọng người dân Việt Nam sẽ nhớ đến điều này.
Đạo đức của thị trường không phải kinh doanh lương thiện mà chính ở chổ đầu tư khôn ngoan và chính chắn sẽ được thị trường tưởng thưởng, bằng ngược lại liều lỉnh hay lảng phí sẽ bị đào thải. Bàn tay vô hình thường xuyên tẩy sạch các sai lầm thì thị trường mới sinh hoạt tự do và lành mạnh. Sách báo kinh tế Hoa Kỳ lại nhắc đến “moral hazard” hay là rủi ro đạo đức. Giống như cháu hư tại bà tức có can thiệp từ bên ngoài - thường là do bàn tay hữu hình của nhà nước – dung dưỡng bao che khiến thị trường trở nên ỷ lại không cải sửa thói hư tật xấu. Thị trường không tự sửa sai sẽ có ngày vấp ngã giết chết nền kinh tế.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.