Hôm nay,  

Trang Sử Việt: Lê Nghĩa

10/04/201500:00:00(Xem: 4440)

LÊ NGHĨA (? - ?)

Ông Lê Nghĩa quê Hải Dương, không rõ năm sinh và năm mất. Năm 1643, ông đậu Tiến sĩ, giữ chức Thừa chỉ viện Hàn lâm kiêm Sử quán.

Năm 1647, vua Lê Thánh Tông muốn xem quốc sử do Lê Nghĩa đang viết, vua sai một Triều thần đến viện Hàn lâm gặp Lê Nghĩa. Triều thần hỏi: “Vua muốn xem quốc sử, khi xưa Phòng Huyền Linh làm sử quan, Đường Thái Tông muốn xem sử đang viết, Phòng Huyền Linh không đồng ý. Nay ông và Huyền Linh ai hơn ai?”. Ông điềm đạm đáp: “Phòng Huyền Linh lo ngại chép việc Huyền Vũ Môn, đợi đến khi vua băng hà mới chép, e rằng tôi không làm được như vậy”. Triều thần ấy bảo: “Hoàng thượng muốn xem Quốc sử từ năm 1460 (Quang Thuận) đến nay thôi, xin Sử quan tuân lệnh của ngài”. Ông thẳng thắn: “Hoàng thượng bây giờ xem quốc sử, khác nào Đường Thái Tông đòi xem sử đang chép của Phong Huyền Linh. Thiên hạ sẽ dị nghị!”. Triều thần lại nài nỉ: “Sở dĩ vua muốn xem quốc sử, để thấy nếu ngài có sai lầm, thì sửa đổi cho thiên hạ nhờ”. Ông nghiêm nghị đáp: “Phiền ông về trình với Hoàng thượng, ngài làm điều phải là được, cần chi phải xem trước quốc sử”.


Lê Thánh Tông truyền rằng: “Trẫm muốn biết điều sai để sửa mình thành một hiền quân, mong Sử quan hiểu cho”. Khi đó ông mới dâng Quốc sử đang viết và nói: “Hoàng thượng muốn biết sự thật để sửa lỗi thật là phúc cho thiên hạ”.

Lê Quí Đôn bình luận về Lê Nghĩa: “Trong đời Lê Thánh Tông, chọn lựa Sử quan thật là quan trọng, như ông Lê Nghĩa, chép sử, trung thực, minh bạch mà biên thẳng thắn, có khí tiết cổ nhân”.

Cảm phục: Lê Nghĩa

Lê Nghĩa, Sử gia thật vững vàng!
Tìm tòi, nghiên cứu viết từng trang
Đắn đo nghiền ngẫm, lo toan dạ
Gương sáng cho đời, gẫm nể nang!

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Một cuộc tranh giành quyền lực kéo dài được ngụy trang bằng một chiến dịch chống tham nhũng rộng rãi hơn đã dẫn tới việc bất ngờ sa thải Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng, và chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ. Kết quả của cuộc đấu tranh này sẽ khiến những người vẫn còn hy vọng rằng Việt Nam có thể tham gia một "Liên minh chống Trung Quốc" phải suy nghĩ lại. Mặc dù cuộc tranh giành quyền lực này không liên quan đến chính sách đối ngoại nhưng nó sẽ khiến Việt Nam gần gũi hơn với Trung Quốc và xa rời phương Tây.
Những năm gần đây, chúng ta thường thấy trên mạng xã hội, nhiều trường hợp rơi nước mắt trong giới lao động tại Việt Nam, khi những người dân nghèo vướng phải căn bệnh ung thư hiểm nghèo, không có bảo hiểm y tế hay tiền bạc để chữa trị, chiến đấu chiếu lệ với tử thần, qua đời trong cảnh thương tâm. Hầu như căn bệnh ung thư lan tỏa khắp nơi, nhất là vây hãm giới lao động trong các xóm nghèo...
30.04.2024 lọt ra tin kêu cứu từ trại giam số 6 tỉnh Nghệ An nên thời gian lúc này phải dành cho việc khẩn cấp là viết thư báo động cho các tổ chức bảo vệ Nhân quyền quốc tế và các tòa đại sứ tại Hà Nội, nhờ can thiệp về vấn đề một số tù nhân lương tâm đang bị nhốt tại Việt Nam trong những phòng giam chật hẹp...
Lý do Việt Nam còn chậm tiến và lạc hậu hơn các nước láng giềng vì đảng CSVN chỉ muốn chỉ huy trí thức, thay vì hợp tác chân thành trong dân chủ và tự do...
Với sự miễn nhiệm ba nhân vật ở vị trí lãnh đạo quốc gia như Chủ tịch nước và Chủ tịch Quốc hội của Việt Nam chỉ trong vòng một năm từ năm 2023 đến năm 2024 vì lý do ba nhân vật đó thiếu liêm chính đã dẫn đưa người ta có cái nhìn về viễn ảnh trước mắt là sự khủng hoảng cơ cấu và sự bất ổn kinh tế làm cho giới đầu tư nước ngoài e dè, thận trọng, và chuyển hướng đầu tư sang các quốc gia khác...
Mỗi khi tai qua nạn khỏi hay gặp một điều lành, chúng ta đều nhắc tới chữ Phúc Đức: “Nhờ phúc ông bà nên tôi vừa thoát nạn.” “Nhờ phúc nhà nên cháu vừa thi đỗ.” “Cầu phúc tổ tiên cho được mẹ tròn con vuông.”...
Có 6 loại cán bộ, đảng viên sẽ bị loại khỏi thành phần Ban Chấp hành Trung ương đảng khóa XIV, nhưng tiêu chuẩn người được chọn “vẫn cũ như trái đất”...
Ông Bill Burns, Trùm CIA, hôm 19/04/24, cảnh báo « Ukraine có thể thua cuộc chiến sanh tử với Poutine từ đây tới cuối năm ». Lời tuyên bố đưa ra trước hôm Hạ viện Huê kỳ biểu quyết có nên tháo khoán 61 tỷ USD để giúp Ukraine hay không? Nay thì Ukraine có 61 tỷ, và còn thêm phần viện trợ của Otan nữa, để tăng cường khả năng quân sự và cả kinh tế để đối đầu với Poutine. Vậy tới cuối năm, chiến tranh Ukraine sẽ kết thúc và thắng lợi sẽ ngả về phía Ukraine?
Thời gian còn làm Trung Sĩ Thông Dịch Viên trong Bộ Tư Lệnh Lục Quân Hoa Kỳ ở căn cứ Long Bình, Việt Nam vào năm 1969, trước khi tôi được chuyển sang phục vụ trong ngành phi hành của Không Quân Việt Nam Cộng Hòa, thì tôi có dịp tháp tùng phái đoàn Dân Sự Vụ (Civic Action) Lữ Đoàn 18 Quân Cảnh Hoa Kỳ (U.S. 18th Military Police Brigade) đi công tác ở Nhật Bản. Cũng trong chuyến công du này tôi đã phát hiện ra rằng, Nhật Bản là một quốc gia thực thi được chính sách phát triển kinh tế làm thịnh vượng cho toàn thể xã hội, và xóa bỏ được nhiều điều bất công...
Trong bất kỳ cuộc đấu tranh nào, cần phải phân loại, xác định rõ ràng các loại “địch” để tìm cách đối phó hoặc vận động gây cảm tình làm đồng minh, tùy loại địch. Mọi người thường nói, “biết địch biết ta, trăm trận trăm thắng” là vậy.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.