Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Du Tử Lê: Thơ Mộng, Đau Đớn Qua "Với Nhau, Một Ngày Nào"

17/03/201500:00:00(Xem: 3684)

Chúng ta thường nghĩ tới Du Tử Lê như một nhà thơ. Vì ông xuất hiện như một nhà thơ trong mắt của người phê bình văn học, trong các hội thảo về văn chương, trong các tổng kết về tự hào văn học.

Chúng ta cũng nghĩ về Du Tử Lê như một người biên khảo về văn học, về mỹ thuật... Vì ông cũng ghi lại về các dòng văn học mà ông đã trải qua trong hậu bán thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21, nhận định về những người quanh ông sáng tác bằng ngôn ngữ văn học, mỹ thuật, phim ảnh, âm nhạc...

Thời gian đã trôi qua, và chúng ta tưởng như quên mất một khoảng đời Du Tử Lê, khi ông ngồi viết truyện dài. Ông đã ghi lại về mối tình của 2 nhân vật Phiến và Hãn giữa một bối cảnh lớn, đầy dằn vặt của những ngang trái trong áp lực gia đình -- ba mẹ, anh chị, bạn hữu...

Mối tình đó, được kể lại qua phong cách truyện của Du Tử Lê. Hình như viết xong truyện dài này, Du Tử Lê đã vắt cạn tim máu phong cách truyện, và ông không muốn viết truyện dài nào khác nữa?

blank
Bìa truyện.

Du Tử Lê đăng một phần lá thư viết tay từ 1974 ở bìa sau của ấn bản 2015 khi tái bản truyện dài "Với Nhau, Một Ngaỳ Nào" để bộc lộ lòng ông, khi ông viết từ Sài Gòn những tháng cuối năm 1974, trích:

“Trước đây, mỗi khi có một độc giả hỏi cuốn truyện nào là cuốn truyện ưng ý nhất, tôi đều lúng túng, không biết trả lời sao, chọn cuốn nào? Nhưng hôm nay, thì tôi có thể nói ngay rằng: Với nhau, một ngày nào là cuốn mà tôi nâng niu nhất… Sgn 10.11.74”.

Nhà phê bình Trần Anh Khôi viết trên mạng Con Mọt Sách (http://conmotsach.com) ngày 27/04/2014 đăng kèm bìa tác phẩm ấn bản 1974 -- nghĩa là, lời bình luận tới từ một độc giả sau 40 năm, trích:

"Đây là cuốn tiểu thuyết được chính tác giả yêu thích nhất trong các tác phẩm của mình. Tôi biết đến Du Tử Lê qua các bài thơ được phổ nhạc, và thật bất ngờ khi mua được cuốn sách cũ này. Một câu chuyện tình buồn, đầy những tâm tư khắc khoải, được kể qua lối viết tiếng Việt độc đáo, rất riêng. Một cô gái yêu một người đàn ông đã có gia đình và sống hết mình cho tình yêu đó. Những trang viết rất thật, rất đời làm cho câu chuyện thấm sâu vào người đọc. Bối cảnh Sài Gòn – Đà Lạt cũng làm cuốn tiểu thuyết trở nên gần gũi, cảm thấy như mỗi người đều có một chút gì trong câu chuyện đó.

Tôi nghĩ ngày nay chắc có rất ít người được đọc tác phẩm này, vì nó đã xuất bản đã rất lâu (trước 1975). Nhưng bi kịch trong đó dường như vẫn rất mới. Xung đột – tình yêu – gia đình – bè bạn – những vòng xoáy rất hiện thực nhưng cũng đầy chất thơ. Những chuyến xe đò, những quán cafe, chuyện cơm áo, cảnh đôi tình nhân đi chung trên xe máy,.. tất cả đều rất Việt Nam, rất Sài Gòn. Với một cách kể chuyện là lạ, không giống văn phong mà ta ngày ngày đọc trên báo chí.

Dù sao cũng là một cuốn về tình yêu và nỗi buồn không uổng công để đọc."

Trên trang nhà Dutule.com, chính tác giả Du Tử Lê tậm sự khi cho in lại truyện dài "Với Nhau, Một Ngày Nào", và đây là lời tâm sự viết vào tháng 3-2015, tức là 41 năm sau, trích:

"Tôi không biết có phải vì “Với nhau, một ngày nào” là một trong những truyện dài mà phần đời riêng của tôi, được ghi lại một cách đậm nét, trung thực nhất? Hay vì đó là một phần máu, thịt của tôi, đã rất sớm trở thành kỷ niệm - - Một thứ kỷ niệm như vết chàm, như nhát chém trên trán, trong tâm hồn tôi?

(Cũng chính vì tính tự sự kể (gần như không có chỗ cho hư cấu) một quãng đời sớm qua của mình mà, tôi dùng hai chữ “truyện dài” thay vì “tiểu thuyết” cho cuốn sách nhỏ đó).

Cuối cùng, hôm nay, “Với nhau, một ngày nào” được tái bản bởi sự thúc dục của T.; nhiệt tình của Uyên Nguyên -- Người trình bày, lay out, đề nghị chụp lại nguyên trạng bìa trước cũng như bìa sau của cuốn sách - - Trong ý hướng trao kỷ niệm lại cho những độc giả đã có với cuốn truyện này ngay khi nó ra vừa đời (dù chỉ phát hành được vài tháng thì biến cố 30 tháng 4-1975 xẩy ra)...

Đồng thời, cũng là để cám ơn những độc giả chỉ nghe nói tới, thiết tha tìm kiếm mà, chưa một lần được thấy “nhan sắc” đầu tiên, cách đây trên 40 năm của cuốn sách…

Tuy nhiên, dù với lý do nào thì “Với nhau, một ngày nào” cũng đã có lại đời sống riêng của nó, sau nhiều năm, tháng bị chôn vùi, phủ lấp.

Dám mong, bạn đọc, thân hữu đón nhận “Với nhau, một ngày nào” như một người bạn cũ / mới - - Một người-bạn-buồn-rầu, muốn ở được bền lâu trong cảm-thức của quý vị."

Độc giả có thể chú ý, Du Tử Lê sử dung vị trí kể truyện bằng ngôi thứ nhất, người xưng "tôi" trong truyện là Phiến, một cô giaó 21 tuổi, yêu say đắm chàng tên Hãn, một người đã có vợ con.

Tâm hồn nhân vật chính -- cô giáo Phiến -- tự kể lại những ưu tư qua ngôn ngữ rất thơ của văn xuôi, một ngôn ngữ rất hiếm gặp trong đời, khi mưa rơi xuống và cô nhìn ra bầu trời như qua màn nước mắt, trích:

"Phải chăng cùng với mùa mưa tới, chúng ta bắt đầu sống thực sự với cái ám ảnh của cuộc tình mình. Cái ám ảnh có ngay từ phút giây thứ nhất của một lần anh hôn em, và em nói lời đầu tiên với anh: em yêu anh. Nếu quả thực cùng với mùa mưa bắt đầu, cái hạn kỳ thảm thiết của định mệnh đã tới, thì anh, anh ở đâu, hãy tìm cách báo cho em biết. Báo cho em cho em biết và em sẽ, liệu lấy dời mình. Em sẽ liệu như thế nào, anh thừa biết. Riêng chỉ có một điều đáng tiếc là đã không được sống với anh, một giây khắc nào trong mùa mưa này. Người khách lạ đem đến cho em những lời chúc dữ, quá sớm. Phải. Sớm quá. Và y đã bỏ đi, khi mà những hạt mưa, mới chỉ khởi đầu. Khi những sợi thủy tinh chưa kịp dò qua màng lọc của tâm hồn em, thì tình yêu chúng ta, đã chảy trôi đi, biền biệt.

Tôi trở về trường, vào lớp với một sẵn sàng chờ đợi một cơn mưa lớn. Một cơn mưa không xuống từ trời thấp. Không ngang qua những đỉnh cây. Một cơn mưa bắt đầu tự ngay lòng tôi. Ôi tâm hồn tôi, đời sống tôi, còn non và xanh quá."(VTMNN, trang 53)

Độc giả sẽ tìm thấy nhiều hình ảnh rất khó quên trong truyện dài "Với Tôi, Một Ngày Nào"... Không chỉ là những cơn mưa Đà Lạt, mưa Sài Gòn... không chỉ là khi Phiến dằn vặt nghĩ tới Thiện (vợ của Hãn)... không chỉ là khi Phiến nhận ra người mà cô gọi bố suốt đời, người chồng của mẹ cô, không phải là người bố thật của cô, và từ đó nhận ra mình khác hẳn các anh, chị của mình...

Một hình ảnh rất khó quên khi bạn gấp sách lại, đó là khi Hãn dẫn Phiến vào một quán cà phê và được bằng hữu mời ngâm thơ (VTMNN, các trang 208-211), và cuối bài thơ dài này là 4 câu, trích:

Em yêu dấu hết đời anh có lẽ
Không còn gì để gửi lại cho ai
Không còn gì để giữ cho ngày mai
Em lấy hết, từ lâu đời sống đó...

Và tất nhiên, đôc giả có thể hình dung được phản ứng sững sờ của người nghe thơ lúc đó. Truyện VTMNN ghi về phản ứng này rằng:

"Cả phòng như chết lặng trong một không khí nín thở...." (trang 211)

Trong rất nhiều trang trong truyện, cũng có những giây phút chúng ta sững sờ trước vẻ đẹp của ngôn ngữ Du Tử Lê.

Truyện "Với Tôi, Một Ngày Nào" dày 314 trang, có thể mua qua mạng:

http://www.amazon.com/

Tìm bằng cách gõ: "Du tu le" hay "Voi toi mot ngay nao"...

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Ở Việt Nam, một tờ báo được cung cấp 3 thẻ phóng viên quân đội. Cục An Ninh Quân Đội điều tra rất cẩn thận, từ cá nhân ký giả, cha mẹ, ông nội bà nội, có ai vào theo Việt Cộng không? Có ông bà, cha mẹ đi vào rừng với Mặt Trận giải phóng miền Nam hay không?
Hơn hai phần ba thế kỷ qua, chế độ toàn trị và bạo ngược hiện hành ở Việt Nam chưa hề mang lại an bình hay phúc lợi cho bất cứ ai (ngoài đám lãnh đạo) nên cứ “yên tâm đi” và “đừng lo lắng quá” e không phải là thái độ tương thích để có thể sống với cái nhà nước tráo trở này.
Năm nay, 2020, cháy rừng không những tại California mà còn bùng phát tại cả chục tiểu bang ở Miền Tây nước Mỹ làm hàng triệu mẫu tây đất rừng bị thiêu rụi. Tình trạng cháy rừng ngày càng trầm trọng. Trong cuộc họp với Tổng Thống Donald Trump hôm 14 tháng 9 năm 2020, Thống Đốc California Gavin Newsom và nhiều lãnh đạo Miền Tây khác đều nói rằng cháy rừng sở dĩ ngày càng dữ dội là do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Trong khi đó TT Trump cho rằng các tiểu bang Miền Tây đã không dọn sạch bụi cây và gỗ mục để cho cây cỏ dễ cháy chất đống trong rừng. “Khi cây ngã xuống sau một thời gian ngắn, khoảng 18 tháng, chúng sẽ biến thành cây rất khô. Chúng trở thành những que diêm… các bạn biết đó, không có nước đổ xuống và chúng trở nên rất, rất – chúng dễ bị cháy,” theo Trump phát biểu tại California hôm 14 tháng 9. Phụ Tá Giáo Sư dạy về Lịch Sử tại Đại Học Oregon là Steven C. Beda, cũng là sử gia về môi trường đã nghiên cứu về các khu rừng tại Bở Biển Thái Bình Dương cho biết
Trước tình trạng dịch Vũ Hán lây lan mạnh trở lại, riêng ở Pháp trong vài ngày qua, cứ mỗi 24 giờ, có tới trên dưới 10000 trường hợp bị nhiễm, tuy chánh quyền chưa chánh thức thừa nhận đợt 2 dẫng tới, bổng xuất hiện «phong trào chống mang mặt-nạ» phòng bịnh, chống đóng cửa.
Tại Thượng Viện, được xem là tay chiến lược gia lão luyện của phe Cộng Hòa, McConnell được bầu làm lãnh đạo khối thiểu số khi Thượng Viện rơi vào tay Đảng Dân Chủ năm 2006 rồi trở thành lãnh đạo khối đa số tại Thượng Viện trong sáu năm qua, khi đảng Cộng Hòa giành lại phần thắng vào năm 2014.
Là vị vua thứ ba của nhà Trần, thái tử Trần Khâm con trưởng của vua Thánh Tông và thái hậu Nguyên Thánh sinh ngày 11 tháng 11 năm Mậu Ngọ, niên hiệu Nguyên Phong thứ 8, năm 1258. Khi còn trẻ, nhà vua học thông tam giáo và hiểu sâu Phật điển, ngay cả thiên văn, lịch số, binh pháp, y thuật, âm luật, không thứ gì là không mau chóng nắm được sâu sắc.
Cuối tháng 11 năm 1967, Đại đội 17 – Khóa 25 Sinh viên sĩ quan Thủ Đức chúng tôi được vinh dự làm Đại đội dàn chào, khánh thành Đài Tử Sĩ của Nghĩa trang quân đội Biên Hòa vừa được Công binh xây dựng.
Và nói nào ngay, đối với Đảng thì giới người nào cũng vậy – bất kể là nông dân, công nhân, thương nhân, hay trí thức. Tất cả đều chỉ là phương tiện, được sử dụng tùy theo lúc mà thôi. Sau đó đều bị mang chôn sống ráo. Nhà nước đợi cho đến khi họ tắt thở sẽ mang bằng khen hay giải thưởng đến làm lễ truy tặng.
Đảng Cộng sản Việt Nam đã có hàng chục Nghị quyết, Quyết định và Chỉ thị về công tác xây dựng, chỉnh đốn đảng nhưng vẫn không sao chấm dứt được tình trạng suy thoái tư tưởng, đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên.
Đúng 51 năm sau của ngày bi thảm Tết Mậu Thân 1968, là đã có Một vành khăn tang khoát trên đầu toàn thể quân nhân Thiết giáp binh Quân Lực Việt nam Cộng hòa năm xưa, thì nay lại có một trang sách mới tươi sáng đã được mỡ ra cho một Hậu duệ của binh chủng Thiết giáp. Đó là sự vinh thăng của tân Phó Đề đốc Nguyễn Từ Huấn.Quả đúng với câu; Hổ phụ sinh hổ tử vậy!
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.