Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Xã Hội Dân Sự Và Nhà Nước Pháp Quyền

25/10/201400:00:00(Xem: 2475)
Quyền con người là nguồn gốc đồng thời là mục đích của nhà nước pháp quyền.

Xã hội dân sự là đối trọng để thực hiện các quyền con người mà các chính quyền không bao giờ có thể hoàn chỉnh.

Cụ thể như vụ Công ty bột ngọt Vedan gây ô nhiễm môi trường trầm trọng cho người dân đến cả một dòng sông có tên Thị Vải thuộc Bà Rịa – Vũng Tàu đen ngoàm do ô nhiễm, nhưng các cấp chính quyền từ địa phương đến Trung ương không ai lên tiếng kể cả các cơ quan môi trường, cho đến khi người dân ý thức và tự chính mỗi người không tiêu thụ sản phẩm của Vedan, lúc đó công ty này mới chịu đền bù cho các nạn nhân bị hóa chất của công ty này thải ra bừa bãi!

Thế nhưng cái quyền đó nhanh chóng bay đi khi một nhà nước cố tránh né hay nói khác đi không chấp nhận sự hình thành của các xã hội công dân mà vốn yếu tính của nó chỉ phát triển trong một xã hội đa nguyên dân chủ, nhà nước CSVN hiện nay chống lại điều đó.

Thảm hại hơn, chính sự toa rập giữa nhà nước và nhà đầu tư, giữa kẻ có quyền và người xâm phạm quyền và người bảo vệ quyền, họ định giá bằng tiền để bồi thường và xem như thế là xong! Nhân quyền tại Việt Nam bị biến thành giá trị tiền tệ!

Người dân khi đi tìm công lý thiếu thốn đủ mọi bề, như nào về kiến thức pháp luật, thiếu sự đồng hành của các cơ quan nhà nước vì qua các điều tra về sau cơ quan nào cũng nhận tiền hối lộ để ém nhẹm sự vi phạm từ công ty này. Tiếp cận công lý là một quyền con người trong nhà nước pháp quyền. Khi hành trình đến với công lý còn trở ngại thì rõ ràng nhà nước pháp quyền nếu có chưa rõ sự hình thành đó là mô hình gì trong sự mập mờ, nó chỉ là thứ bình phong để thống trị trong sự nhân danh!

Khát vọng về dân chủ và công bằng vốn là nhu cầu thiết yếu của nhân loại từ ngàn xưa. Có tự do, dân chủ mới thực hiện công bằng giữa người dân Việt, đồng thời công bằng là thước đo về sự tiến bộ xã hội, thể hiện qua sự tôn trọng pháp luật của đại diện dân đứng ra điều hành đất nước và các công dân. Biết luật để trọng luật chứ không phải càng thông hiểu luật pháp hầu lách luật.

Từ ngàn xưa Quản Trọng, khoảng thế kỷ thứ sáu trước công nguyên đã từng khẳng định: “Pháp” là cái quy tắc của thiên hạ…Quan sai khiến dân mà có pháp thì dân theo, không có pháp thì dân dừng lại. Dân lấy pháp luật chống nhau với quan. Người dưới lấy pháp phục vụ người trên, cho nên bọn dối trá không thể lừa chủ, bọn ghen ghét không thể có cái bụng kẻ giặc, bọn xu nịnh không thể khoe cái khéo, ngoài ngàn dặm không dám làm điều trái" (Quản Tử. Quyển 21). Chính vì lẽ đó mà phái pháp gia bị phái nho gia vốn chủ trương "đức trị" "nhân trị" chống lại kịch liệt. Khổng Tử nói: "sở dĩ dân có thể tôn quý người sang, người sang nhờ thế giữ gìn được cơ nghiệp mình. Người sang người hèn không lẫn lộn, cái đó gọi là pháp độ…Nay bỏ pháp độ này mà làm cái vạc ghi pháp luật, thì dân chỉ biết cái vạc lấy gì để tôn quý người sang? Người sang còn có cơ nghiệp nào để giữ Người sang kẻ hèn không có trên dưới, lấy gì để làm thành nước?" (Tả truyện. Quyển 26).

Như vậy nhân trị, đức trị hay pháp trị, tất cả đều lệ thuộc chính yếu vào nhân cách người lãnh đạo, nhân cách cá nhân định hình nên nhân cách nhà nước mạnh mẽ hơn những pho luật dày cộm mang tính hàn lâm chỉ dành cho các nhà nghiên cứu. Chẳng may dân tộc nào đó rơi vào tay các bạo chúa người dân đành chịu vậy. Về phương diện lý thuyết chủ nghĩa CS sẽ mang lại sự giải phóng con người nhưng trên bình diện thực tiễn đã xảy ra, đó là các lãnh tụ CS đều độc tài gian ác khiến con người tha hóa, nô lệ dưới bàn tay sắc máu nhân danh giải phóng con người của chính họ!

Lịch sử đã quá bi thảm hay nhờ những nhà viết sử tô vẽ cho những trang giấy của mình qua cuộc "đại cách mạng văn hoá vô sản" diễn ra trên quê hương của các nhà tư tưởng cổ đại có đến hơn 550.000 kẻ sĩ các loại bị bắt và đưa đi đày hay bị giết chết dưới thời Mao!

- Xin nhớ rằng thời đại chúng ta được gọi là thời của văn minh, khoa học, nhân bản tiến bộ…đầy đủ các danh từ hoa mỹ hơn mọi thời đại với sự mãi mãi nằm xuống ở tuổi thanh xuân của hơn chục triệu người Việt và hàng trăm triệu người Nga!

Hàn Phi Tử, một triết gia Trung Quốc thời cổ đại Pháp luật không hùa theo người sang. Sợi dây dọi không uốn mình theo cây gỗ cong. Khi đã thi hành pháp luật thì kẻ khôn cũng không thể từ, kẻ dũng cũng không dám tranh. Trừng trị cái sai không tránh kẻ đại thần, thưởng cái đúng không bỏ sót kẻ thất phu. Cho nên điều sửa chữa được sự sai lầm của người trên, trị được cái gian của kẻ dưới, trừ được loạn, sửa được điều sai, thống nhất đường lối của dân không gì bằng pháp luật (Hàn Phi Tử. Quyển 2. Thiên VI)

Tư tưởng vẫn chỉ là tư tưởng, cho dù sức mạnh của một tác phẩm nhân văn có thể ảnh hưởng vũ bão hơn cả quân đoàn! Những con người dám nói lên sự thật gồm các triết gia, các nhà văn lương tâm như Hàn Phi, họ biết chắc rằng nói ra để chết chứ không phải sống, nhưng như hạt mầm sẽ nảy nở cho nhân loại đi về hướng tốt hơn. Thật vậy, khi Tần Thuỷ Hoàng đọc tác phẩm của Hàn Phi đã nói: "Ta được làm bạn với con người này thì có chết cũng không uổng”, nhưng rồi chính Hàn Phi bị bức phải uống thuộc độc để chết trong ngục của nước Tần!

Thế gian như thị không sai như lời Đức Phật dạy!

Kẻ sĩ Ta và Tàu ngày nay đang đứng ở đâu? Hầu như chỉ có những trí nô đang lộng giả thành chân trên phần địa cầu này.

Trong không lâu nữa khi chế độ toàn trị không còn trên đất nước này, xã hội dân sự tất yếu hình thành gắn liền với nhà nước pháp quyền như niềm mơ ước của người dân Việt cũng như nhân loại, không chỉ mới hôm nay nhưng mãi mãi, quyền con người và quyền công dân là những vấn đề nền tảng để xây dựng mối tương quan giữa các tổ chức độc lập thuộc xã hội công dân như hình với bóng trong nhà nước pháp quyền.

J.J Rosseau, nhà tư tưởng thời Phục Hưng đã nói: "Con người sinh ra đã là tự do, vậy mà ở khắp mọi nơi con người lại bị cùm kẹp?” Từ khi cuốn "Khế ước xã hội" của Rousseau ra đời, trong tư duy của loài người, quyền lực dường như vô hạn của vua, chúa đã bị hạ bệ với việc khẳng định quyền của dân, quyền phải xuất phát từ dân, nhà nước được xem như là người ký hợp đồng với quốc dân.

- Nhưng thực tế nhà nước dường như chỉ có những hợp đồng đầy gian lận với các công dân!

Học thuyết về Nhà nước pháp quyền ra đời từ thế kỷ XIX với luận chứng qua dấu ấn Nhà Nước Pháp Quyền của Hegel, Biện Chứng Chủ Nô cùng tác phẩm Hiện Tượng Luận về Tinh Thần vẫn còn trong dấu ấn nhân loại trong ước mơ ngày càng đến một Nhà nước hoàn thiện tối thượng.

Nhưng Mác đã lật ngược lại biện chứng này của Hegel và thực tế với thứ nhà nước chuyên chính vô sản, thật sự là thứ độc tài tàn ác có thể nói vào hạng nhất trong kịch sử nhân loại!

Với Cộng sản không có nhà nước pháp quyền!

Nhà nước pháp quyền phải được tổ chức trên nền tảng Tam Quyền Phân Lập để kiểm soát lẫn nhau, tất cả phải công khai minh bạch qua pháp định, các công dân có quyền tham gia vào việc hoạch định pháp luật, giám sát và kiểm soát…bằng chính lá phiếu tự do chọn lựa của mình.

Không có Nhà nước pháp quyền và tại Việt Nam ngày nay cũng không có xã hội dân sự!

Không thể có xã hội dân sự dưới bất cứ chế độ độc tài, nên hãy dứt khoát vứt ngay thứ chế độ chống lại nhân loại càng sớm càng tốt để cùng nhau tiến đến một xã hội văn minh, trong đó một xã hội dân sự trưởng thành chính là những đối quyền với nhà nước pháp quyền trở nên động lực mạnh mẽ phát triển cộng đồng.

Nguyễn Quang

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Mà nào có riêng chi thân phận của 41 sinh linh lớn bé mang dòng máu Việt. Biển Hồ cạn nước, tình hữu nghị Việt/Miên cũng đang cạn dần theo. Rồi ra, trong số 750.000 kiều bào ở Cambodia thì ít nhất cũng phải có đến hơn nửa sẽ phải tìm đường trở về cố quốc. Chứ còn nơi nao để mà dung thân nữa?
Phe Biden sẽ dựa vào ngoại giao, thương thuyết và liên minh (alliance) thay vì đánh bài thấu cáy như Trump. Ngược lại cánh diều hâu cho rằng Mỹ thương thuyết bị gạt từ 30 năm nay trong lúc liên minh kiểu ASEAN đã bị Bắc Kinh bẻ gãy. Mỹ không dễ dàng trở lại TPP khi bị cả hai cánh tả Bernie Sander lẫn hữu chống đối. Phần Trump chẳng nhờ cậy nước nào mà lại dấu kín lá bài tủ nên không ai biết Mỹ sẽ giải quyết căng thẳng với Trung Quốc như thế nào, thế giới lo sợ trâu bò húc nhau ruồi muỗi chết.
Ngày xửa ngày xưa, dưới chân Hy Mã Lạp Sơn có một vương quốc trù phú tên gọi Thắng Man. Dù là một vương quốc giàu mạnh nhưng lòng người ở đây không thành thật, sống trên những giá trị giả dối, phù phiếm. Tại ngôi chợ bên ngoài hoàng thành có một người đàn ông sống bằng nghề bán mũ. Mũ của anh chàng này rất đẹp nhưng không hiểu sao hàng ế ẩm nên anh chàng toan tính bỏ nghề, tìm nghề khác sinh sống.
Theo dõi các cuộc tranh luận cộng đồng trên các trang mạng xã hội, có lẽ cũng dễ dàng nhận ra một điều rằng: cộng đồng mạng của người Việt khá bạo lực. Một dạng bạo lực tâm lý, từ trong tâm tưởng và thể hiện qua những mẩu viết, lời bình trên Facebook hay dưới các bài báo. Đặc biệt khi liên quan đến các vấn đề chính trị xã hội, như về chính trường Hoa Kỳ hiện nay chẳng hạn.
Hôm nay, 6 tháng 8 năm 2020, thế giới kỷ niệm lần thứ 75 ngày hai quả bom nguyên tử được ném xuống hai thành phố lớn của Nhật bản: Hiroshima và Nagasaki. Tưởng không cần phải nhắc lại những thiệt hại về người, của và tinh thần người dân Nhật Bản và những hệ quả tai hại khôn lường từ 75 năm qua. Điều cần nói đến là sự quên lãng của nhân lọai về một tai họa nhãn tiền, một tai họa đã xẩy ra cách đây 75 năm, nhưng cũng có thể xẩy ra lần nữa vào bất cứ lúc nào và ở bất cứ nơi đâu.
Sau khi triều đại nhà Thanh sụp đổ và trước năm 1950, khu vực tương ứng với Vùng Tự Trị Tây Tạng (TAR) ngày nay thực tế là một quốc gia độc lập. Đất nước này [Tây Tạng] lúc đó đã tự phát hành tiền tệ và tem, và duy trì các mối quan hệ quốc tế. Tây Tạng tuyên bố có 3 tỉnh (Amdo, Kham và U-Tsang), nhưng chỉ kiểm soát tỉnh Kham phía tây và U-Tsang.
Như nhiều người khác, sự quý mến và ngưỡng mộ ông của tôi có lý do. Xem phim và đọc về ông, thỉnh thoảng lại dịch các bài viết xuất sắc của ông vốn dễ bắt gặp thì chúng thường là các bài nói chuyện sâu sắc, ý nghĩa, lan truyền niềm cảm hứng đến giới trẻ, người dân. Đặc biệt là những diễn từ với giới trẻ, tại các lễ ra trường đại học vào mỗi mùa bãi trường hàng năm.
Tiếng Việt của ta rất phong phú và có ý nghĩa thâm sâu. Khi áp dụng vào chính trị thì nghĩa chữ càng tím ruột, lộn gan lên đầu. Tỷ dụ như khi báo Nhân Dân, tiếng nói chính thức của Đảng và Nhà nước CSVN nghêu gao rằng “dân chủ là bản chất chế độ xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước” (ngày 10/07/2020) thì dân Nam Kỳ Lục Tỉnh biết ngay đó là xạo ke, ba xạo, ba đía, hay là chuyện tào lao thiên địa, bá láp bá xàm.
Trong lịch sử cách mạng tranh đấu giành Độc lập Việt nam gần đây, có 2 Đảng Cách mạng có tuồi thọ cao nhứt là Việt nam Quốc dân Đảng và Đại việt Quốc dân Đảng. Đảng cộng sản tuy xuất hiện năm 1930, sau Việt nam Quốc dân Đảng, nhưng không phải là đảng tranh đấu cách mạng cho Độc lập dân tộc, mà tranh đấu cho quyền lợi của phong trào cộng sản quốc tế. Vì người cộng sản không có dân tộc và không có đất nước riêng của họ.
Đại dịch Vũ hán do virus cộng sản Bắc Kinh gây ra chưa dứt thì nhiều tổ chức, nhiều nước đã lập hồ sơ kiện Xi và đảng cộng sản Trung Quốc về tội dấu xử thật. Trong lúc đó, chánh phủ một số các nước khác cũng bị dân chúng khiếu kiện về tội không bảo vệ hữu hiệu xửc khỏe và đời sống dân chúng.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.