Hôm nay,  

Trang Sử Việt: Trần Nghệ Tông: Trần Phủ

16/09/201400:00:00(Xem: 3069)
TRẦN NGHỆ TÔNG: TRẦN PHỦ (1321 - 1395)

Sau khi vua Trần Dụ Tông băng hà, Dụ Tông không có con, nên triều đình muốn lập Cung Định Vương là anh Dụ Tông lên ngôi. Nhưng bà Huệ Từ Hoàng Thái hậu muốn lập Trần Nhật Lễ lên ngôi. Nguyên mẹ của Nhật lễ là kép hát, vợ của Dương Khương, khi bà có thai hai tháng đóng vai “Tây vương mẫu” trông duyên dáng, Cung Túc vương Trần Nguyên Dục (anh Dụ Tông) yêu thích, đưa về phủ ở với mình, nên Nhật Lễ được sinh nơi cung đình. Nhật Lễ lên ngôi năm 1369, bỏ họ Trần đổi lại họ Dương, thấy Thái hậu không còn tin mình nên bắt giết.

Các tôn thất nhà Trần phải chạy trốn, sau đấy chiêu dụ binh mã về giết được Nhật Lễ. Cung Tĩnh vương lên ngôi lấy đế hiệu Nghệ Tông. Mẹ Nhật Lễ trốn qua Chiêm Thành, kể rõ tình hình rối ren của triều Trần và xúi dục vua Chiêm đem quân đánh Thăng Long. Vua Chiêm là Chế Bồng Nga nghe theo, hùng hổ ra quân đánh chiếm Đại Việt, vì đây là dịp tốt. Quân Chiêm dùng thủy lộ, đổ bộ cửa Đại An, quân thuyền tiến trên sông Hoàng Giang, vào chiếm Thăng Long, đốt phá, lấy vàng bạc và bắt đàn bà, con gái, xong rút quân về nước.


Năm 1372, Nghệ Tông truyền ngôi cho Thái tử Kính, đế hiệu Duệ Tông. vua Duệ Tông người cương quyết, thấy quân Chiêm nhiễu loạn, nên đích thân đem quân đi đánh Chiêm Thành, chiếm được kinh đô, nhưng tối bị quân Chiêm đánh úp bất ngờ nên vua tử trận. Trần Nghệ Tông đưa con của mình lên ngôi là Trần Phế Đế. Nhưng sau đó nghe lời Hồ Quí Ly, cho thắt cổ Phế Đế chết. Lập con út là Chiêu Định Vương lên ngôi năm 1388, đế hiệu là Thuận Tông. Hồ Quí Ly gả con gái là Khâm Thánh cho vua Thuận Tông, để tạo điều kiện lộng quyền, và cướp ngôi sau này. Có nhiều quan lại ngã theo vây cánh của họ Hồ.

Cảm khái: Trần Nghệ Tông

Nghệ Tông triều chính, gây oan khiên!
Dung dưỡng cường thần, mới luỵ phiền!
Triều chính loay hoay, hờ hững mất
Họ Hồ mưu mẹo, đoạt binh quyền

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Không ai biết chắc khi nào một đế chế sẽ sụp đổ. Chẳng ai có thể xác định chính xác thời điểm Đế chế La Mã, Bồ Đào Nha, Ottoman hay Anh kết thúc. Trong bài thơ "Waiting for the Barbarians", nhà thơ Hy lạp Constantine P. Cavafy nhiều lần khẳng định rằng những kẻ man rợ sẽ đến hôm nay. Người ta chờ đợi, như thể đây là chuyện thường nhật như việc một công ty sẽ phá sản, hay một buổi lễ ra trường vậy. Nhưng một đế chế thì sao? Liệu vào thời của mình, nhà thơ Hy Lạp Cavafy có thuộc về một đế chế nào đáng để gọi là đế chế không?
Tôi hoàn toàn (và tuyệt đối) không có năng khiếu hay tham vọng gì ráo trong lãnh vực thơ văn/thi phú. Suốt đời chỉ ước mong sao có sách báo để đọc, để thưởng thức những lời hay ý đẹp của giới văn nhân thi sỹ, là vui thích lắm rồi. Sở thích, cùng niềm vui, tuy giản dị thế thôi nhưng đôi lúc tôi vẫn bị lôi thôi vì những câu cú (vô cùng) tối nghĩa:
Tệ nạn “dưới đẩy lên, trên đùn xuống” và “vô trách nhiệm” không mới trong cán bộ, đảng viên CSVN, nhưng số người “sáng vác ô đi tối vác về” vẫn khơi khơi trong hệ thống cầm quyền mới là điều lạ. Tổng Bí thư đảng CSVN Nguyễn Phú Trọng từng nói:“Ai không làm thì đứng sang một bên cho người khác làm”, nhưng không ai muốn về vườn vì chứng bệnh nan y “tham quyền cố vị” đã có trong máu thịt Đảng...
Đảng CSVN đang bối rối về câu hỏi: Tại sao phải kiên định Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Cộng sản Hồ Chí Minh để xây dựng đất nước? Lý do đơn giản, vì đảng sợ “dân chủ”, nhát “tự do” và lo phải đối phó với tình trạng “tự diễn biến, tự chuyển hóa” trong nội bộ đảng, đe dọa sự sống còn của chế độ...
BBC ái ngại loan tin: “Hôm 8/6, Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) đã phát một video (‘Thông tin xuyên tạc ẩn tu của ông Thích Minh Tuệ’) có độ dài 3 phút 40 giây … Sau khi phóng sự được đăng tải trên các trang báo, cũng như các trang mạng xã hội, có không ít người nghi ngờ về độ chân thực của video”.
Hội nghị thượng đỉnh về hoà bình cho Ukraine tại Bürgenstock, Thụy Sĩ vào ngày 15 và 16 tháng 6 năm 2024 được coi là một thành công khiêm nhường cho Ukraine. 80 nước đã lên tiếng ủng hộ mạnh mẽ cho chính nghĩa đấu tranh của Ukraine, nhưng tiếp tục phát huy thành quả này sẽ là không chắc chắn.
Cảnh người Mỹ tranh cãi và dọa dẫm kiện tụng liên quan đến “Thập giới” lại làm tôi nghĩ đến “Thập cửu giới” – tức “Mười chín điều đảng viên không được làm” trên đất Việt. Trên phương diện sử học thì “Thập giới”, hay “Mười điều răn”, chính là bộ luật hình sự đầu tiên của nhân loại. Theo Cựu ước thì bộ luật này được Thượng Đế ban cho Nhà tiên tri Moses trên đỉnh núi Sinai để thiết lập trật tự cho cộng đồng Do Thái. Cũng trên phương diện sử học thì Cựu ước chính là một “đại tự sự” – một “câu chuyện lớn” tương tự câu chuyện về Bốn ngàn năm văn hiến hay con Rồng cháu Tiên của chúng ta v.v.. – với ý hướng tạo một bản sắc chung để kết hợp các bộ lạc Do Thái lại với nhau.
Tôi quen Đinh Quang Anh Thái đã lâu, lâu tới cỡ không còn biết là mình đã gặp gỡ y vào cái thuở xa xưa nào nữa. Dù không mấy khi có dịp “giao lưu” (hay “tương tác”) nhưng tôi vẫn nghe thằng chả ra rả hàng ngày, về đủ thứ chuyện trên trời/biển – ròng rã suốt từ thế kỷ này, qua đến thế kỷ kia – và hoàn toàn chưa thấy có dấu hiệu gì là gã sẽ (hay sắp) tắt đài trong tương lai gần cả. Nghề của chàng mà. Tắt tiếng là (dám) treo niêu luôn, chớ đâu phải chuyện chơi. Chỉ có điều hơi bất ngờ là đương sự không chỉ nói nhiều mà viết cũng nhiều không kém. Hết xuất bản Ký 1, Ký 2, rồi tới Ký 3. Nay mai (không chừng) sẽ có Ký 4 và Ký 5 luôn nữa.
Đảng CSVN tiếp tục cãi chầy cãi cối về các quyền tự do tôn giáo, tự do tư tưởng, tự do báo chí, tự do lập hội và tự do biểu tình. Tất cả những quyền này đã được quy định trong Hiến pháp 2013, nhưng khi thi hành thì lại nại cớ “theo pháp luật quy định” với những điều kiện khe khắt để can thiệp thô bạo...
Việc tòa án New York sẽ công bố mức án của Donald Trump vào ngày 11 tháng 7 năm 2024 và kết quả của cuộc bầu cử tổng thống vào ngày 5 tháng 11 năm 2024 là hai diễn biến nội chính trọng đại của nước Mỹ, nhưng cũng sẽ là thách thức mới dành cho các nước khắp thế giới. Nhiều nước đang quan tâm, theo dõi và chuẩn bị tìm cách đối phó, trong đó có cả châu Âu.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.