Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
EagleBrand-Vietbao-1230x152-12042022-viet

Trang Sử Việt: Trần Thái Tông: Trần Cảnh

04/03/201400:00:00(Xem: 4355)
TRẦN THÁI TÔNG: TRẦN CẢNH
(1218 - 1277)

Năm 1225, Trần Cảnh lên ngôi, niên hiệu Trần Thái Tông. Năm 1237, Chiêu Thánh Hoàng hậu chưa có con, Trần Thủ Độ giáng làm công chúa, bắt Thuận Thiên Công chúa là vợ của Trần Liễu (anh ruột Trần Thái Tông, phụ thân Trần Hưng Đạo) đang mang thai đem ép gả cho Trần Thái Tông. Trần Liễu không nhẫn nhịn được đem quân chống lại, nhưng thế yếu nên đầu hàng. Trần Thủ Độ vung gươm đến toan giết Trần Liễu. Trần Thái Tông lấy thân che cho anh, rồi phong Trần Liễu chức An Sinh Vương, có lẽ nhà vua nhân từ và tình thủ túc khắn khít, mà xoa dịu bớt đi sự căng thẳng giữa hai chi nhà Trần chăng?.

Trần Thái Tông phản đối, đến ở chùa Phù Vân không về. Trần Thủ Độ phải dẫn quần thần đến năn nỉ, vị đại sư của chùa cũng lạy lục xin vua hồi trào, nhà vua mới chịu trở lại triều đình.

Công cuộc cải cách của nhà Trần: Nhà Trần chia nước Đại Việt ra làm 12 lộ (mỗi lộ tương đương 1 tỉnh), mỗi lộ có nhiều xã. Các quan từ Tứ phẩm trở lên, ban chức Đại tư xã, Ngũ phẩm trở xuống ban chức Tiểu tư xã, có nhiệm vụ trực tiếp với dân chúng. Để kiểm tra dân số toàn quốc, cũng như tiện việc thu thuế và tuyển chọn binh lính, nhà Trần cho lập sổ Trướng tịch.

Về kinh tế và xã hội: Dưới đời nhà Trần nông nghiệp và ngư nhiệp là căn bản, nên con đê chạy theo hai bên sông Hồng Hà được cắt cử hai quan Hà đê chánh phó sứ trông coi, nếu chỗ nào cần sửa cho bờ đê to rộng hơn, lấn vào ruộng đất của dân, thì các quan sẽ chiếu theo giá ruộng đất mà bồi thường cho dân chúng.

Về văn hóa: đời nhà Trần được khuyến khích chữ Nôm, có xu hướng tự lập. Chữ Nôm bắt đầu dùng trong thi ca, Hàn Thuyên đã dùng thơ bằng chữ Nôm để đuổi cá sấu ở sông Phú Lương. Vấn đề lịch sử nước nhà cũng được chú trọng, Trần Tấn giữ chức Tả tàng thăng Hàn trưởng, viết cuốn Việt Chí, mà sau này Lê Văn Hưu đã tu chỉnh thành: Đại Việt Sử ký, chép từ Triệu Vũ Đế đến Lý Chiêu Hoàng. Tôn giáo khuyến khích đạo Phật, đạo Phật được đặc biệt ưu đãi vì có nhiều vua Trần đi tu sau khi làm Thái thượng hoàng. Việc an ninh làng xã, nếu kẻ nào tộm cắp, khi bắt được, trừng phạt rất nặng, nếu tái phạm sẽ bị giết.


Đối với dân chúng, nhà Trần đã thực hiện “Dân vi quí”, thể hiện rõ nét khi có ngoại xâm là quân Nguyên, thì triệu tập hội nghị Diên Hồng, hỏi ý kiến quân dân nên hòa hay chiến.

Việc binh chế: Vào năm 1246, nhà Trần chọn người vào quân Tứ Thiên, quân Tứ Thánh, quân Tứ Thần, các quân này đều là Túc vệ quân. Tháng 2 năm 1261, cho tuyển binh các lộ, người khỏe mạnh cho làm lính, còn lại cho làm sắc dịch cho các phủ, huyện... Kỷ luật trong quân đội rất nghiêm, kẻ nào đào ngũ sẽ bị chặt ngón chân, nếu tái phạm sẽ bị giết. Điều đáng chú ý là trong thời nhà Trần, các vương hầu được phép mộ dân gian làm lính, nên năm Quý mùi (1283) các thân vương là Quốc Hiến, Quốc Tảng... đã huy động các dân Bằng Hà (thuộc Hải Dương), Na Sầm (thuộc Lạng Sơn), An Sinh, Long Nhãn (đời Lê đổi là Phượng Nhãn) đến họp ở Vạn Kiếp.

Năm 1258, quân Nguyên đánh nước ta lần thứ nhất, Trần Thái Tông đích thân chỉ huy các tướng sĩ, đánh đuổi ngoại xâm.

Phương thức trị vì của nhà Trần rất khôn khéo, khi Thái tử đủ tài năng thì vua cha nhường ngôi và làm Thái thượng hoàng, Thái tử sẽ không bị bỡ ngỡ là một tân quân, còn tránh được việc tranh giành ngôi báu, gây cảnh nồi da xáo thịt và các quan phe phía xâu xé, có khi gây quốc gia loạn lạc. Năm Mậu ngọ (1258) Thái Tông nhường ngôi cho Thái tử Trần Hoảng (Trần Thánh Tông), ông làm vua 33 năm, làm Thái thượng hoàng 19 năm, thọ 60 tuổi.

Vua Trần Thái Tông không những là vị vua cứu nước, đem thân làm tướng nơi chiến trận, không lưu luyến ngôi cao, mà còn là một triết gia về thiền học, đã trước tác Khoá Hư Lục, là cuốn sách cổ nhất, còn giữ trong kho thư tịch ở nước ta.

Cảm bội: Trần Thái Tông

Quan hầu, Chiêu Thánh thiết tha nhau
Thủ Độ lo lường, liệu trước sau
Bởi nước ngặt nghèo, vương nghiệp đế
Vì dân điêu đứng, nhận công hầu
Đánh Nguyên tơi tả, còn non nước
Đuổi giặc lẫy lừng, hết bể dâu!
Triết lý thiền môn, tồn tại mãi
Nhà Trần dựng nghiệp vững bền lâu.

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Nhiều người nghĩ ngay đến con số 18 tỷ kiều hối USD chuyển về Việt Nam năm 2021. Đó thật ra không phải là điều nên mất thời gian bàn tính vì đó là một thực thể không thay đổi được. Những người gởi có những lý do riêng không ai lay chuyển được và người Việt trong nước đều muốn nhận những đồng tiền gởi về. Nhưng còn những món tiền khổng lồ khác từ những chương trình viện trợ đủ mọi kiểu cho dân VN từ những chính phủ Âu-Mỹ mà người dân không hay biết, những nguồn tài trợ đã từ lâu bị thất thoát, hoặc cả biến mất mà không ai đặt câu hỏi. Đây là một địa hạt cần soi giọi.
* Cựu Tổng Thống Trump tuyên bố tái tranh cử để tránh bị truy tố nhưng vô hiệu quả. * Trump sẽ bị truy tố trước hoặc sau mùa lễ 2022. * Việc đề cử ông Jack Smith làm cố vấn đặc biệt để giám sát cuộc điều tra hình sự cựu Tổng Thống Trump chỉ làm chậm trễ một vài tuần là cùng. Trường hợp này khác với việc đề cử Robert Muller. * Trump sẽ bị truy tố về vụ lưu trữ bất hợp pháp tài liệu mật quốc gia và vụ bạo loạn 6/1. * Truy tố ăn cắp tài liệu mật dễ dàng như truy tố buôn bán ma túy. Trường hợp bạo loạn 6/1 phức tạp hơn. * Phiên tòa sẽ kéo dài 12 – 24 tháng và kết thúc trước nhiệm kỳ của Tổng Thống Biden chấm dứt. * Việc truy tố Trump của cố vấn đặc biệt không ảnh hưởng đến việc tái tranh cử của cựu tổng thống ngoại trừ Tu Chánh Án 14 được mang ra xét xử.
✱ The Guardian, Uk: Donald Trump tuyên bố ứng cử chắc chắn sẽ không làm cho việc truy tố ông ta trở nên bất khả thi - chẳng qua chỉ là một nỗ lực nhằm đánh lừa mọi người, và nó không làm thay đổi mức độ tội ác của ông ta đã phạm - nhiều khả năng khiến Trump trở thành cựu tổng thống Mỹ đầu tiên phải vào tù. ✱ NY Post: Cựu Bộ Trưởng Tư pháp Bill Barr cho rằng chính phủ liên bang có đủ bằng chứng để buộc tội cựu Tổng thống Donald Trump - ông ta đã thất bại với tư cách tổng thống trước đây, thời không nên tìm kiếm một nhiệm kỳ khác ✱ Yahoo News/Ms Evans: Donald Trump không thể cứu nước Mỹ - Ông ta thậm chí không thể tự cứu được mình - Ông ấy đã lợi dụng chúng tôi để giành được Tòa Bạch Ốc. ✱ Brookings Edu: Cựu tổng thống phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi của ông ta đã phạm ở Georgia. Chúng tôi kết luận rằng Trump có nguy cơ cao sẽ bị truy tố hình sự ở Fulton County.
Họ sống thêm được bao lâu nữa thì chỉ có Trời mới biết. Và chắc ngay cả đến Trời cũng không thể trả lời câu hỏi (thượng dẫn) của nhà văn Thận Nhiên: Sao sau bao nhiêu xương máu đổ xuống nơi này mà người dân Q.B vẫn phải lặn hụp mò ốc (dưới ao) cứ như thể là họ vẫn còn đang sống trong cảnh tối tăm, giữa Đêm Trường Trung Cổ vậy?
Tại Bangkok, Hội nghị Thượng đỉnh APEC 2022 đã kết thúc và 21 quốc gia thành viên đã đồng thuận đưa ra một Bản Tuyên bố chung với nội dung lên án Nga về cuộc chiến tranh xâm lược tại Ukraine. Tuy nhiên, Bản Tuyên bố có nêu rõ giới hạn dè dặt là nhìn chung vẫn còn có "những quan điểm và đánh giá khác nhau về tình hình và các biện pháp trừng phạt.”
Vào ngày 15-11-2022 tại tư dinh Mar-a-Lago, Florida cựu Tổng thống bị thất sủng Donald Trump tuyên bố rằng ông sẽ tái tranh cử Tổng thống vào năm 2024. Ngay ngày hôm sau Dân Biểu Hoa Kỳ Gerry Connolly (Dân Chủ, Virginia) cho biết rằng các Dân Biểu Dân Chủ sẽ đưa ra một nghị quyết trong tuần này để đảm bảo rằng Trump không bao giờ có thể giữ chức vụ tổng thống nữa bằng cách viện dẫn Tu Chính Án Thứ 14. Hiến Pháp Hoa Kỳ quy định rằng những người tham gia những cuộc phản loạn (insurrection) bị cấm giữ các chức vụ liên bang và ông Connolly cam kết đảm bảo các hành động của Trump vào ngày 6 tháng 1 năm 2021 không bị lãng quên...
Dù vẫn còn một ít kết quả chưa được công bố và cuộc tái bầu cử “runoff” thứ nhì cho chiếc ghế Thượng viện tại tiểu bang Georgia vào đầu tháng12 tới, cuộc bầu cử giữa kỳ năm 2022 tại Hoa Kỳ xem như đã kết thúc. Nếu làn sóng đỏ của phía Cộng Hòa không có được kết quả như dự đoán hay theo mong đợi từ đảng này thì ngược lại, việc đảng Dân Chủ thắng thêm chiếc ghế Thượng Viện cùng các ghế Thống Đốc tiểu bang trước tình trạng lạm phát gia tăng và tổng thống đương nhiệm bị sụt giảm mức ủng hộ là một cuộc ngược dòng đáng kể...
Sau các cuộc thảo luận, các chính giới tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Bali, Indonesia đã đồng thuận đưa ra một Bản Tuyên bố chung với các nội dung là lên án mạnh mẽ cuộc chiến của Nga tại Ukraine, quan tâm đến tình trạng nợ và lạm phát đang bùng phát trại các nước, đồng thời kêu gọi bảo vệ một nền thương mại tự do cho thế giới và thực hiện các cam kết về chống biến đổi khí hậu...
Trung Quốc đã lộ rõ tham vọng kiểm soát toàn bộ Biển Đông qua kéo dài thương thuyết thỏa hiệp COC với Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN, the Association of South East Asian Nations). Việc này thể hiện qua lập trường của Bắc Kinh khi bước vào trong vòng thương thuyết thứ hai với ASEAN về Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông / Code of Conduct (COC)...
Với việc ông Tập Cận Bình siết chặt kìm kẹp sắt đá đối với đảng lãnh đạo và nền kinh tế chính trị của Trung Quốc, các cuộc tranh luận dai dẳng về tính bền vững của sự tăng trưởng đáng kinh ngạc của đất nước đã trở lại nổi bật. Mô hình độc đoán của Trung Quốc, sau khi tiến xa, rốt cuộc có thể là không có gì là quá đặc biệt. Bằng chứng về sự trì trệ này cho thấy càng ngày càng tăng...
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.