Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Đoàn Thượng

28/01/201400:00:00(Xem: 4903)
ĐOÀN THƯỢNG
(1184-1228)

Đoàn Thượng quê làng Thung Độ, thuộc tỉnh Hải Dương, ông lớn lên lúc nhà Lý đang suy vi, nhiều nơi nổi dậy chống lại triều đình. Năm 1207, Đoàn Thượng và Đoàn Chủ chiêu quân chống lại triều đình, chiếm vùng Hồng (Vùng Hồng gồm các huyện ở phía nam tỉnh Hải Dương ngày nay).

Tháng 10 năm 1208, Lý Cao Tông sai Phạm Du coi việc quân ở châu Nghệ An. Phạm Du nhân cơ hội chống lại triều đình. Lý Cao Tông cử Phạm Bỉnh Di đem quân dẹp Phạm Du. Quân của Phạm Du bị đánh tan, Phạm Du chạy đến Cổ Miệt (Hồng Châu) cùng với Đoàn Thượng, hợp binh chống lại triều đình, đem quân đánh Đằng Châu, quân Phạm Bỉnh Di bị thua. Tháng 2 năm 1209, Bỉnh Di lại đem binh ở Đằng Châu, Khoái Châu đi đánh Phạm Du. Phạm Du thua trận bỏ trốn. Bỉnh Di tịch biên gia sản của Phạm Du rồi đốt hết.Tháng 3 năm 1209, Phạm Bỉnh Di đánh Đoàn Thượng tại Vệ Kiều. Quân Đoàn Thượng thua trận, Đoàn Chủ bị giết.

Tháng 4 năm 1209, Bỉnh Di lại đánh tan quân Đoàn Thượng. Phạm Du ngầm sai người về kinh đút lót cho các tham quan, nói rằng Bỉnh Di tàn ác, đốt phá nhà lương dân, xin về kinh minh oan. Cao Tông cho triệu Phạm Du và Bỉnh Di về triều. Phạm Du về triều trước, Cao Tông nghe lời Du; Bỉnh Di vừa đến kinh, bị bắt hạ ngục với con trai tên là Phụ.Phó tướng của Bỉnh Di là Quách Bốc nghe hung tin, đem binh về phá cửa Đại Thanh (cửa thành Thăng Long), để cứu chủ tướng. Gặp biến, Phạm Du xin vua giết cha con Bỉnh Di, rồi cùng Cao Tông chạy trốn. Quách Bốc, tôn hoàng tử Thẩm con vua Anh Tông còn nhỏ lên ngôi. Cao Tông chạy về Tam Nông, (Phú Thọ) nương nhờ nhà Hà Vạn, một thủ lĩnh có thế lực. Thái tử Sảm cùng mẹ là Đàm hoàng hậu và hai em gái chạy về Hải Ấp, Thái Bình, được Trần Lý và Tô Trung Từ (em vợ Trần Lý, là một quan lại của triều đình) phò Thái tử Sảm mang quân về kinh thành dẹp Quách Bốc. Trần Lý tử trận, Tô Trung Từ đón vua Lý Cao Tông về triều đình.

Sau đấy Cao Tông mất, thái tử Sảm lên ngôi, niên hiệu Lý Huệ Tông. Tô Trung Từ trở thành quyền thần trong triều. Sau một loạt biến cố, năm 1211, nhiều đại thần nhà Lý và cả Tô Trung Từ bị giết. Cháu gọi Trung Từ bằng cậu là Trần Tự Khánh ở Hải Ấp, đem quân về kinh thành, an táng cậu là Tô Trung Từ. Đoàn Thượng nhân đó nói với vua Huệ Tông rằng: “Trần Tự Khánh đem binh về kinh sư, là muốn mưu đồ làm phản.”Huệ Tông tin theo, hạ chiếu cho các đạo binh đánh Trần Tự Khánh. Đoàn Thượng đem binh về kinh sư, Huệ Tông phong cho tước hầu. Đoàn Thượng đem quân đánh anh em họ Trần ở ải Hoàng Điểm. Trần Tự Khánh bị thua trận. Trần Tự Khánh tìm cách liên kết với hào trưởng Nguyễn Tự để thêm vây cánh. Năm 1213, Đoàn Thượng phối hợp với quân triều đình đi đánh Trần Tự Khánh, bị Trần Tự Khánh đánh bại. Lý Huệ Tông chạy lên Lạng Châu, Đoàn Thượng rút quân khỏi kinh đô trở về vùng Hồng.

Tướng của Tự Khánh là Nguyễn Nộn đóng giữ ở Bắc Giang. Đoàn Thượng đem quân tấn công. Đoàn Thượng bị thua. Sau đấy, Nguyễn Nộn ở Bắc Giang, Đỗ Bị ở Cam Giá (thuộc Sơn Tây), tách khỏi họ Trần, cát cứ một vùng riêng.

Trần Tự Khánh củng cố lực lượng ngày càng thêm mạnh, vua Huệ Tông phải dựa vào họ Trần. Tháng 6 năm 1217, Đoàn Thượng thấy thế lực họ Trần mạnh, tạm quy hàng triều đình, được phong tước vương và vẫn giữ vùng Hồng châu.Sau khi Trần Tự Khánh chết (1223), em họ là Trần Thủ Độ nắm quyền bính. Trần Thủ Độ mang quân đánh Đoàn Thượng nhưng không thắng, Đoàn Thượng vẫn tiếp tục giữ vùng Hồng Châu.

Năm 1228, Đoàn Thượng bị sứ quân Nguyễn Nộn đánh bại và giết chết. Năm đó ông 45 tuổi. Con ông là Đoàn Văn đem gia thuộc đến hàng Nguyễn Nộn. Năm 1229, Nguyễn Nộn bị bệnh mất. Cả nước thống nhất về nhà Trần.

Cảm niệm: Đoàn Thượng

Chiêu binh chiếm giữ, ở vùng Hồng
Vùng vẫy dọc ngang, mong mỏi lòng
Xông xáo sa trường, nguy hiểm mạng
Tranh giành vương bá, ngại ngùng trông?!


Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Trước khi hạ cánh an toàn, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phùng Quang Thanh đã không quên bầy tỏ sự quan ngại sâu sắc về cái mối tình hữu nghị (rất) mong manh giữa nước ta và nước bạn: “Tôi thấy lo lắng lắm, không biết tuyên truyền thế nào, chứ từ trẻ con đến người già có xu thế ghét Trung Quốc.”
Hôm nay tôi và quý vị là người được đón nhận ngày lễ quốc gia đầu tiên để ghi nhớ ngày Juneteenth. Chúng ta hãy cùng nhau đi vào lịch sử để ôn và tìm hiểu thêm về ngày này và hi vọng từ đó chúng ta sẽ có những bài học sẽ làm cho cuộc sống ta thêm phần ý nghĩa về tình người cũng như đạo đức.
Cuộc họp thượng đỉnh giữa hai tổng thống Biden và Putin được báo chí quốc tế quan tâm và tin tức về cuộc họp này được loan tải rộng rãi. Phần tóm lược sau dựa vào các bản tin và bình luận của các cơ quan truyên thông Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc về cuộc họp này.
Một tiểu tiết khá thú vị được ghi nhận trong cuộc gặp gỡ này là TT Biden đã đến biệt thự Villa La Grande, nơi tổ chức cuộc họp sau Putin. Theo bản tin của VOA Anh ngữ, dù Putin đã đến khá đúng giờ, nhưng đây là sắp xếp chu đáo của các nhân viên Bạch Ốc nhằm ngừa sự tái diễn như TT Donald Trump đã bị Putin cho đợi đến 30 phút trong cuộc họp thượng đỉnh tại Helsinki vào năm 2018, dù trước đó Trump đã đến muộn khi đến họp với NATO hay yết kiến Nữ Hoàng Anh.
Nền âm nhạc Việt Nam đã mất đi những khuôn mặt tài hoa, nhân cách… nhưng, rất may đã gởi lại những ca khúc bất tử. Nhạc sĩ tài hoa của nhân loại Johann Sebastian Bach (1865-1750) cho rằng “Âm nhạc có thể giúp tinh thần rũ sạch mọi bụi trần của cuộc sống thường ngày” nên khi “đầu óc vẩn đục” hãy lắng nghe ca khúc của tác giả đã quý mến để rũ sạch bụi trần.
Tôi đã được đọc rất nhiều bài trong “Hoa Cỏ Bên Đường” trước khi chúng được chọn cho vào tuyển tập này. Mấy năm nay, cô Kiều Mỹ Duyên luôn dành cho Bút Tre hân hạnh đăng những bài viết ngắn của cô. Bài nào cũng được độc giả khen tặng, đặc biệt bài “Cho Nhau Thì Giờ” gây tác động sâu sắc đến người đọc.
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa ở trong Nam, chuyện tranh luận giữa Chính quyền và người dân về những ưu, khuyết điểm của chế độ chính trị là việc bình thường. Các Dân biểu và Nghị sỹ tại lưỡng viện Quốc hội có quyền chất vấn Thủ tướng và các Bộ trưởng Chính phủ bất kỳ lúc nào thấy cần. Nhưng ở Việt Nam Dân chủ Công hòa miền Bắc trước năm 1975 thì khác. Phê bình đảng cầm quyền là tự mở cửa vào tù. Đại biểu Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân các cấp chỉ biết làm việc theo lệnh của Bộ Chính trị và cấp trên.
Nước Úc đã bước vào tiết Thu, khí trời lạnh, những chiếc lá đang đổi sang màu, cơn mưa đầu mùa làm lòng người se lại. Nhận tin báo từ quê nhà Thầy đã viên tịch, lòng con đau nhói vì không về được để đảnh lễ Kim Quan nhục thân Thầy, thọ tang Ân Sư Giáo Dưỡng. Nơi phương trời viễn xứ, con hướng về ngôi Chùa Bình An, Giác Linh Đài tâm tang thọ phục.
Tôi tin vào những điều không thể. Tưởng tượng bạn đang rất căm ghét một con người hay một con vật nào đó. Rồi bỗng dưng một ngày bạn thấy họ là chính mình. Bạn có cảm giác mình biết về họ rõ như biết về những đường chỉ trên bàn tay của mình. Thậm chí, bạn cảm được cái khát khao và thương nó như thương nỗi khát khao của mình ngày nào - đó là cái tình cảm lạ lùng mà tôi dành cho con chuột của con trai tôi.
Nước tìm chỗ trũng thì tiền cũng biết chạy vòng quanh thế giới kiếm lời. Thị trường nhà đất ở Nhật bị sụp vào đầu thập niên 1990 nên tiền chạy sang Đông Nam Á và Đông Âu tìm các con rồng sắp cất cánh. Khi Đông Á và Đông Âu bị khủng hoảng vào cuối thập niên 1990 tiền lại đổ vào Mỹ và Nam Âu bơm thành hai bong bóng địa ốc rồi vỡ tung năm 2007 (Mỹ) và 2010 (Nam Âu).
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.