Hôm nay,  
Việt Báo Online

Trang Đất Việt: Tỉnh Quảng Ngãi

05/12/201300:00:00(Xem: 2315)
Trang Đất Việt: Tỉnh Quảng Ngãi
TỈNH QUẢNG NGÃI

Tỉnh Quảng Ngãi, diện tích 5.150 km vuông. Dân số năm 2011 là 1.290.000 người, mật độ 237 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Hrê, Cor, Xơ Đăng... Gồm có: Thành phố Quảng Ngãi và 13 huyện: Bình Sơn, Trà Bồng, Sơn Tịnh, Sơn Tây, Sơn Hà, Tư Nghĩa, Nghĩa Hành, Minh Long, Mộ Đức, Đức Phổ, Tây Trà, Ba Tơ và huyện đảo Lý Sơn. Tỉnh lỵ ở thành phố Quảng Ngãi. Quảng Ngãi phía bắc giáp Quảng Nam, tây giáp Kon Tum, nam giáp Bình Định, đông giáp biển Đông (135 km). Nhiệt độ mùa nóng lên tới 41 độ C, mùa lạnh, đôi khi chỉ có 12 độ C. Nhiệt độ trung bình 26 độ C.

Lịch sử tỉnh Quảng Ngãi: Tháng 8-1470, quân Chiêm đánh Hoá Châu, Kinh lược sứ Phạm Văn Hiển cấp báo triều đình. Năm 1471, Lê Thánh Tông thân chinh tiến quân vào Thuận Hóa, chiếm được Chiêm đô Trà Bàn, vua cho tổ chức lại việc cai trị các châu Thăng, Hoa, Tư, Nghĩa. Năm1558, Nguyễn Hoàng vào trấn phủ Thuận Hoá, năm 1570 kiêm lãnh trấn Quảng Nam. Năm 1802, vua Gia Long đặt tên là Quảng Nghĩa dinh, Năm 1832, Minh Mạng đổi trấn làm tỉnh, trấn Quảng Nghĩa đổi thành tỉnh Quảng Nghĩa (Ngãi). Tháng 9-1975, tỉnh Nghĩa Bình được hình thành, sáp nhập 2 tỉnh Quảng Ngãi và Bình Định. Tháng 7-1989, tỉnh Nghĩa Bình tách trở lại thành 2 tỉnh Quảng Ngãi và Bình Định như cũ.

Các sông chính chảy qua Quảng Ngãi: Sông Trà Khúc, sông Trà Bồng, Sông Vệ. Địa hình Quảng Ngãi có thể chia ra 4 vùng: Vùng núi, vùng giáp núi, vùng đồng bằng và vùng hải đảo. TP Quảng Ngãi xây dựng ven sông Trà Khúc, ngày trước có nhiều bánh xe nước rất lớn, để cung cấp nước cho ruộng lúa và đất trồng mía, các hình ảnh của bánh xe nước, trông rất ngoạn mục.

Tỉnh Quảng Ngãi, nông, lâm, ngư nghiệp đều có đầy đủ, giao thông thuận tiện, kinh tế phát triển. Đặc sản của Quảng Ngãi là kẹo mạch nha ngọt ngào, đường cát trắng tinh. Những rừng quế rộng bao la, phản phất hương thơm phưng phức.

Lễ cúng Cá Ông hay lễ nghinh Ông, của đồng bào Quảng Ngãi giống như đồng bào VN sinh sống ven biển, nghi lễ được tổ chức hàng năm vào đầu mùa đánh cá ở nơi miếu thờ cá Ông và trên biển. Đối với ngư dân, họ tin tưởng Cá Ông là sinh vật thiêng liêng, sẽ cứu giúp người khi bị tai nạn trên biển cả. Phần lễ tổ chức trang nghiêm và sau đấy hát bội thật linh đình.

Di tích Sa Huỳnh ở huyện Phổ Đức, gần bờ biển Sa Huỳnh. Các nhà khảo cổ khai quật các khu mộ táng, đã xác nhận có người sống nơi đây vào thời kỳ đồ sắt, trên 2000 năm về trước.

Quảng Ngãi có nhiều chùa, đặc biệt chùa Hang ở xã Lý Hải, ở phía đông bắc đảo Lý Sơn, xây vào đời Lê Kính Tông, chùa ở trong một hang núi, sát biển, đến chùa chỉ có độc đạo, lên cao dần rồi bước xuống 40 cấp mới vào được trong chùa, chùa rộng có thể chứa cả 100 người, các bệ đá thiên nhiên làm bàn thờ trông thiêng liêng.

Thành cổ Châu Sa của người Chăm, ở huyện Sơn Tịnh, xây thế kỷ thứ 9, có Cổ Lũy nhô ra biển, cao 25m để che chắn gió biển. Ngày nay đã điêu tàn, thật ngậm ngùi, chỉ vì kẻ lèo lái quốc gia thiếu sáng suốt, mà đất nước bị mất vĩnh viễn. Bãi biển Mỹ Khê ở thôn Cổ Lũy, thuộc huyện Sơn Tịnh; bãi biển thoai thoải, cát mịn màng, rộng thênh thang, phía sau là rặng phi lao bạt ngàn.

Núi Thiên Ấn thuộc huyện Sơn Tịnh là thắng cảnh ở Quảng Ngãi, núi ở phía tả ngạn sông Trà Khúc, nên các cụ gọi là: “Thiên Ấn Niêm Hà”. Năm 1830, vua Minh Mệnh cho liệt núi Thiên Ấn vào hàng danh sơn. Núi cao khoảng 100m, bốn phía sườn có hình thang cân, núi đứng sừng sững giữa thiên nhiên bao la, giống như một quả ấn, trời đem trao tặng cho xứ này.

Chùa Thiên Ấn ở trên đỉnh núi Thiên Ấn, do Thiền sư Pháp Hoa xây dựng vào thế kỷ 17, thời Hậu Lê. Được chúa Nguyễn Phúc Chu ban biển ngạch vào năm 1716, đặt tên “Thiên Ấn tự”. Chùa có giếng nước cổ xưa. Tương truyền vị Hòa thượng khi dựng chùa xong, vì thiếu nước, nên tự đào vất vả 20 năm mới hoàn tất, giếng đào xong thì nhà sư viên tịch. Chùa được trùng tu vào các năm: 1959 và 1992. Phong cảnh nơi đây núi non hùng vĩ, bên dòng sông Trà Khúc uốn lượn mềm mại,

Cảng Dung Quất, là một cảng lớn có độ sâu lý tưởng, phía nam khoảng 10 km là thành phố Vạn Tường đang phát triển nhịp nhàng theo đà phát triển khu dầu khí Dung Quốc. Dung Quốc là một khu công nhiệp dầu khí lớn của VN. Cảng Dung Quất với nhịp độ phát triển mạnh, hy vọng sẽ là nơi kỹ nghệ sầm uất của Việt Nam.

Nước non Quảng Ngãi nhìn trông
Thênh thang biển cả, núi sông mỹ miều
.
Cảm tác: Non nước Quảng Ngãi

Phía đông Quảng Ngãi, biển thênh thang
Tây giáp Kon Tum núi ngút ngàn
Kề cận Quảng Nam, nơi hướng bắc
Láng giềng Bình Định, sát ranh nam
.
Nông, lâm, thuỷ sản, có nhiều nơi
Kinh tế mở mang, đã phục hồi
Thiên Ấn tốt tươi, đồ sộ đứng
Sông Trà mềm mại, lững lờ trôi
.
Chùa Hang Quảng Ngãi, núi cheo leo
Dò dẫm bước chân mỗi lúc trèo.
Hang động thiêng liêng, le lói sáng
Ánh trăng vằng vặc, lửng lơ treo
.
Châu Sa thành cổ, dáng điêu tàn
Ngày tháng xa xưa, tăm tiếng vang
Cổ Luỹ chắn che, làn gió biển
Chiêm thành biền biệt, cõi trần gian!
.
Mỹ Khê bãi biển, rộng mông mênh
Gió nhẹ, nước trong sóng dập dềnh
Thoai thoải, mịn màng, vùng cát trắng
Mượt mà, réo rắt, dãy thông xanh
.
Đất đai Quảng Ngãi, biết bao nhiêu!
Biển đẹp, núi sông cảnh mỹ miều!
Đường cát ngọt ngào, trông óng ánh!
Đồng bào khẳng khái, thiết tha nhiều!


Nguyễn Lộc Yên

15/10/2018(Xem: 120)
tôi nhận được vài hình ảnh người Việt Nam tại Hà Nội đem hoa đến viếng bức tượng của ông McCain tại hồ Trúc Bạch. Tôi xúc động nhiều trước hình ảnh đầy lòng nhân ái này
15/10/2018(Xem: 150)
Điều may mắn là Mỹ đã chịu lùi bước. Nhưng việc này đã đảm bảo một điều khoản ít nghiêm ngặt hơn: Hiệp định USMCA phải được tái tục, gia hạn 16 năm một lần. Người ta hy vọng rằng các việc tái duyệt xét trong tương lai sẽ diễn ra
15/10/2018(Xem: 100)
diễn đàn độc lập chủ yếu bàn về những vấn đề thời sự -- đóng góp giữ gìn tiếng Việt, blog có phần học tiếng Việt (Youtube) mỗi tuần một bài cho con em hoặc qúy vị nào chỉ biết tiếng Anh và muốn học tiếng Việt
15/10/2018(Xem: 251)
Việt Nam sẽ hợp tác quân sự với Hoa Kỳ ở mức độ không đe dọa nền an ninh của Trung Quốc ngoại trừ Hoa Lục lộ ý định tấn công Việt Nam. Nếu Việt Nam trở thành “đồng minh” quân sự của Mỹ thì Việt Nam sẽ trở thành một “Ukraina thứ hai”.
15/10/2018(Xem: 432)
dù ông đã ra đi, nhưng hơn 300 tác phẩm âm nhạc của ông qua từng giai đoạn lịch sử của đất nước mà ông để lại cho đời, sẽ mãi mãi là một kho tàng văn hóa vĩnh cửu cho các thế hệ sau được học hỏi, được nghiên cứu và thưởng thức.
14/10/2018(Xem: 553)
Thế Tôn đã trình bày thế giới được hình thành qua một thời gian rất dài, đến hàng trăm triệu năm. Ngài đã cho chúng ta thấy không có một vị thần linh nào hay một đấng cứu thế nào xuất hiện để tạo ra hình hài con người
14/10/2018(Xem: 1996)
Cuộc phỏng vấn trên truyền hình của đài ABC News hôm thứ sáu (12/10) vừa qua với Đệ nhất phu nhân Hoa Kỳ Melania Trump đã gây sôi nổi rất nhiều
14/10/2018(Xem: 906)
dù chưa tìm thấy dấu hiệu chắc chắn nào xác định sự hiện hữu của sự sống ngoài trái đất, nhưng chúng ta càng ngày càng tiến gần hơn trong tiến trình khám phá ra sự sống ở những hành tinh khác
13/10/2018(Xem: 1205)
Thành viên của PIVOT, Hội Người Mỹ Gốc Việt Cấp Tiến (Lời Tòa Soạn: Tác giả bài viết là ông Thắng Đỗ, hành nghề Kiến Trúc Sư tại San Jose. Bài này nêu lên nỗi quan ngại chung của tất cả các bậc phụ huynh đối với tệ nạn bạo lực súng tại trường học.)
13/10/2018(Xem: 1290)
tôi viết bài:"Những lá phiếu chuyên chở hồn dân tộc". Nhận được nhiều ý kiến của chiến hữu. Trong đó có 2 câu hỏi. Hỏi rằng. Sao lại phê phán tướng Bình và tại sao lại bầu cho nghị viên Nguyễn Tâm
13/10/2018(Xem: 1105)
Năm nay có đến 24 ứng cử viên gốc Việt trong kỳ bầu cử vào tháng 11 này để vào 16 chức vụ, từ thành phố đến tiểu bang. Trên các Đài radio, TV, các báo
13/10/2018(Xem: 656)
Trong kỳ bầu cử vào ngày 6 tháng 11 sắp tới, cử tri trên toàn California sẽ có cơ hội bỏ phiếu trên 11 dự luật trưng cầu dân ý, gọi là propositions. Đây là con số các dự luật tương đối ít so với các kỳ bầu cử trước đây, nhưng không kém phần quan trọng. Việc chọn lựa đối với các dự luật này không phải là một vấn đề đơn giản cho đa số các cử tri. Tuy nhiên, chọn lựa không đúng có khi còn tai hại hơn là không chọn lựa. Bài viết này chỉ nhằm mục đích giải thích các điều khoản căn bản và ảnh hưởng của các điều khoản này để cử tri có thể dễ hiểu và chọn lựa cho chính mình.
13/10/2018(Xem: 642)
Dư luận Việt Nam trong mấy ngày nay nói nhiều tới 2 cái chết liền nhau. Ngày 21/9, Chủ tịch nước, Đại tướng Trần Đại Quang chết. Ngày 1/10, Đỗ Mười, cựu Tổng Bí thư, cựu Thủ tướng, cựu nhiều thứ nữa.., chết. Có dư luận cho rằng chết như vậy là một sự mất mát quá lớn cho Việt Nam. Lại cũng có dư luận bày tỏ sự vui mừng: chết con nào đỡ con nấy! ("Chết một con nhòn con muỗi"? - Nhớ chừng câu nói ở nhà quê, mấy bà già trầu hay nói khi có người ở ác, bị xã hội ghét, chết đi nhưng không biết rõ "nhòn" hay chữ gì mới đúng?).
12/10/2018(Xem: 1207)
Hoa Kỳ và Trung Cộng liên tục lôi kéo Việt Nam đứng về phía họ. Việt Cộng theo Trung Cộng thì ăn bom đạn Mỹ, theo Mỹ thì bị quan thầy Trung Cộng tiêu diệt vì tên đầy tớ nầy đã bị cấy”sinh tử phù” và cho đội cái “vòng kim cô” từ lâu rồi.
12/10/2018(Xem: 561)
Thiết Lập Dụng Cụ Thể Dục Ngoài Trời Trong Những Công Viên Mà Không Dùng Tiền Thuế Của Dân - trợ cấp $250,000 để mua và thiết lập dụng cụ thể dục Greenfield trong ba công viên
Tin công nghệ
Tháng 10/2018, Google chính thức ngừng bỏ thầu dự án Joint Enterprise Defense Infrastructure (JEDI), một hợp đồng cung cấp dịch vụ điện toán đám mây khổng lồ có giá trị tới 10 tỷ USD. Công ty đưa ra quyết định bỏ thầu sau khi bị nhân viên phản đối và lo ngại dự án có thể vi phạm các nguyên tắc đạo đức về AI mà Google đã tự đặt ra.
Nhìn từ xa, tổng thể M16 trông giống một con đại bàng. Nhưng khi tiến gần hơn một chút, có thể thấy tinh vân Đại Bàng lại chứa một vùng sáng, tựa như một cửa sổ mở ra vào trung tâm của một vỏ khí bụi tối lớn hơn. Qua khung cửa sổ, toàn bộ một cụm sao mở xuất hiện với nhiều ngôi sao mới đang hình thành. Trong lỗ hổng đó, những chiếc cột cao và những vầng viên tròn của bụi đen cùng khí phân tử lạnh nằm bên những ngôi sao trẻ màu xanh.
Tính đến tháng 10/2018, HTC đang lâm vào khủng hoảng, nhưng điều đó không thể ngăn cản hãng thử nghiệm các sản phẩm mới.
Hồi năm 2017, Google phát hành sản phẩm tai nghe Pixel Buds, không chỉ tích hợp trợ lý ảo Google Assistant mà còn hỗ trợ dịch thuật theo thời gian thực bằng Google Translate. Kể từ đó, nhiều chiếc tai nghe hỗ trợ Google Assistant được các hãng khác ra mắt, nhưng thiếu tính năng dịch. Đến khoảng giữa tháng 10/2018, Google cho biết sẽ mở khoá tính năng dịch theo thời gian thực cho mọi tai nghe có Google Assistant.
Khoảng giữa tháng 10/2018, bằng một kỹ thuật chỉnh sửa gen hoàn toàn mới, các nhà khoa học Trung Quốc tuyên bố đã có thể tạo ra thành công một con chuột con là con của 2 con chuột mẹ mà không cần tới chuột đực.
Tháng 10/2018, các quan chức Lầu Năm Góc đã lên tiếng cảnh báo một vụ xâm nhập dữ liệu ảnh hưởng tới các quân nhân viên của họ. Hacker chưa rõ danh tính đã giành được quyền truy cập vào thông tin cá nhân và số thẻ tín dụng của các nạn nhân.
Khoảng giữa tháng 10/2018, trang Electrek cho biết Tesla đã sản xuất được chiếc Model 3 thứ 100,000. Đây là cột mốc quan trọng của hãng trong việc sản xuất xe điện, vì chỉ 1 năm trước đó, hồi tháng 07/2017, Tesla chỉ xuất xưởng được vỏn vẹn 30 chiếc Model 3. Hiện hãng đang có tốc độ xuất xưởng 5000 xe Model 3 mỗi tháng.
Khoảng giữa tháng 10/2018, theo truyền thông Đài Loan, TSMC tiếp tục thắng thầu hợp đồng và trở thành hãng gia công độc quyền cho chip A13 của Apple trong năm 2019. Như vậy, đây sẽ là năm thứ 4 liên tiếp TSMC chịu trách nhiệm sản xuất độc quyền chip A cho Apple.
Khoảng giữa tháng 10/2018, BMW cho biết sẽ chi ra 3.6 tỷ Euro để nâng tỷ lệ cổ phần của mình từ 50% lên 75% trong liên doanh với hãng xe Trung Quốc. Thỏa thuận mới sẽ cho phép BMW trở thành hãng xe nước ngoài đầu tiên nắm quyền kiểm soát một doanh nghiệp ở Trung Quốc
Khoảng giữa tháng 10/2018, Apple công bố mua lại công nghệ quản lý điện năng của hãng Dialog với giá 300 triệu USD, và thoả thuận sẽ trả thêm 300 triệu USD để mua lại công ty trong vòng 3 năm tiếp theo. Ngoài ra, Apple còn thuê 300 kỹ sư của Dialog để phục vụ cho dự án riêng để đẩy nhanh việc phát triển chip quản lý điện năng và sạc cho iPhone.
Khoảng giữa tháng 10/2018, trang Reuters cho biết, Amazon đã phát triển công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ tuyển dụng, nhưng kế hoạch không thành vì công ty phát hiện hệ thống phân biệt giới tính, chống lại nữ giới.
Đây không phải là khoảnh khắc mới mẻ của một tinh vân xa xôi được Kính viễn vọng không gian Hubble chụp lại, mà đám mây bụi sáng kì ảo trong ảnh là cảnh tượng của một chiếc tên lửa SpaceX Falcon 9 cất cánh dọc theo bờ tây nước Mỹ ngay sau hoàng hôn ngày 07/10/2018. Được phóng từ Căn cứ Không quân Vandenberg trên bờ biển trung tâm bang California, tầng thứ nhất của tên lửa đã quay trở lại căn cứ an toàn sau 8 phút.
Khoảng giữa tháng 10/2018, các nhà khoa học tại trường đại học kỹ thuật Eindhoven, Hà Lan và đại học Keio, Nhật Bản đã phát triển một bộ xét nghiệm chẩn đoán có nguồn gốc từ giấy, với giá thành rẻ nhưng có thể kiểm tra nhanh khá nhiều dạng bệnh truyền nhiễm.
Việc Samsung đang phát triển một chiếc smartphone màn hình gập không còn là bí mật. Công ty Hàn Quốc được xác nhận đang phát triển smartphone màn hình gập trong nhiều năm. Khoảng giữa tháng 10/2018, DJ Koh, người đứng đầu mảng di động của Samsung đã khẳng định rằng sẽ hé lộ về thiết bị mới tại Hội nghị SDC 2018 vào tháng 11/2018. Tuy nhiên, smartphone màn hình gập của Samsung sẽ không bán ra trong năm 2018.