Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Paris: Thời Trang Và Ẩm Thực

17/11/201300:00:00(Xem: 4294)
Trong tình hình hiện tại, kinh tế Pháp chưa tụt xuống thảm hại như Hi-lạp hay Bồ-đào-nha vì nhờ khu vực "du hí" (loisir), nói theo nhân dân là " vui vhơi" hay ăn nhậu ". Văn chương Việt cộng, đó là " thứ kinh tế phi sản xuất " vì chỉ thấy có mua sắm nên thị trường này rất lớn và đem lại thu nhập quan trọng.

Trước đây, Pháp vẫn tự hào Thời trang của mình khó bị vượt qua. Nhưng nay, những người trẻ ở Nữu-ước (NY) đang có xu hướng đánh ngã Pháp nhờ ở kiểu mới, màu sắc và chất liệu, tất cả không ngừng đổi mới một cách táo bạo, đủ sức đáp ứng thị hiếu của giới tiệu thụ trẻ vốn là thành phần vừa đông đảo, vừa đua đòi. Phải chăng để ngăn chặn là sóng mới tràn tới từ bên kia bờ Đại Tây dương mà Pháp đã tổ chức một cuộc triển lãm vĩ đại tại Paris "150 năm Thời trang Pháp "?

Về cái ăn, từ lâu nay, giới kỷ nghệ thực phẩm sản xuất dây chuyền, đông lạnh sản phẩm, cung cấp cho nhà hàng ăn. Họ chiếm thị trường. Người bếp chỉ có việc hâm nóng, trang trí, dọn ra cho thực khách. Nhà hàng có bếp làm thức ắn theo ý của khách hàng, bán giá quá mắt. Một bửa ăn trưa, thông thường, giá phải từ 45$, buổi tối, phải từ 65$. Ăn vội buổi trưa, giá lối 15$ là ăn sản phẩm kỷ nghệ.

Nay, dân Pháp đã ngán cách ăn uống phụ thuộc kỷ nghệ, muốn tìm lại cái "gu" của thời thượng khi mà ăn uống của Pháp đã được UNESCO nhìn nhận là di sản phi vật thể của nhơn loại. Trước thái độ ẩm thực dân Pháp thay đổi, giới nhà hàng ăn cũng phải xoay chìu. Những tiệm ăn " Bistro " bắt đầu tái xuất hiện. Và cửa hàng ăn lưu động hay " cam-nhông nhà hàng " đồng thời ra đời đáp ứng đòi hỏi ăn uống của dân chúng trong tình hình kinh tế khó khăn cho nhu cầu "ngon, rẻ, nhanh".

150 năm Thời trang Pháp

Năm nay, lần đầu tiên, Tòa Đô chánh Paris tổ chức triển lãm 150 năm Thời trang Pháp kéo dài 4 tháng vừa qua. Vào cửa miển phí, chỉ không được phép chụp hình với đèn flash để bảo vệ màu sắc của sản phầm chưng bày.

Những ai thích thời trang, đây quả thật là một cơ hội hi hữu, có một không hai để ngắm nhìn cả trăm kiểu y phục từ 150 năm qua cho đả mắt. Những y phục này được cất giử rất kỷ nên phẩm chất còn như mới. Phần lớn là y phục cho những buổi dạ hội của các ông hoàng, bà chúa và giới thượng lưu của xã hội Pháp.

Hiện nay, Pháp còn giử trong Bảo tàng viện thời trang cả 10 000 đơn vị y phục, tức quần áo và những phụ tùng ăn mặc.

Bà Anne Zarro và Ông Olivier Saillard trong Ban Giám đốc Viện Bảo tàng Thời trang Galliera Paris đã chọn đưa ra 100 kiểu y phục tiêu biểu Thời trang Pháp cho dịp này.

Thời trang Cao cấp (La Haute Couture) ra đời năm 1858 khi Ông Charles Frédérick Worth, nhà thiết kế thời trang, mở tiệm may " đo cắt " ở gần Nhà hát lớn Opéra Paris. Thật ra trước đó, Bà Rose Bertin đã là bà thợ may cao cấp vì năm 1770, bà có tiệm may trên đường Fg Saint Honoré, Paris 8, không xa Điện Elysée, lảnh may y phục cho giới thượng lưu Pháp và sau đó, vì tài nghệ xuất sắc, bà được tuyển vào cung may y phục cho Hoàng hậu Marie Antoinette và Vua Louis XVI. Những kiểu áo do bà thực hiện cho Hoàng hậu phải thật độc đáo, tức nó phải toát lên nét vương quyền.

" Thời trang Cao cấp " (La Haute Couture), trước tiên, là danh xưng này được luật pháp bảo vệ để phân biệt với cùng nghành may mặc nhưng không phải được thực thi với những điều kiện bắt buộc như sản phẩm phải được làm bằng tay, tại xưởng may của mình, phải có ít nhứt 2 xưởng, số nhơn công, số hàng vải cơ hữu chọn lọc, có ít nhứt 30 kiểu thời trang, hằng năm, phải tham dự trình diển thời trang,...

Khi nói "La Haute Couture", người ta thường chỉ nghĩ tới thời trang phụ nữ. Vì phụ nữ mới cần làm đẹp hay chỉ có phụ nữ mới xứng đáng làm đẹp?

Có thể nói ngay đó là một thành kiến thoái trào rất lớn. Thật vậy bỡi Đàn ông ngày nay có đủ những thứ mà trước giờ các bà vẫn lầm tưởng thuộc đôc quyền của các bà. Trước giờ, các bà độc quyền dùng thuốc ngừa thai chớ gì? Nay, các ông đã có thuôc ngừa thai do các nhà khoa học huê kỳ tìm ra,đó là JQ1, và các ông sẽ ngừa thai, không cần tới các bà nữa. Chỉ còn đau bụng đẻ? Nếu các bà đều tử tế, dễ thương thì các ông sẽ lảnh luôn món khổ sở này cho các bà.

Ngày nay, ngoài việc các ông đi thẩm mỹ viện, dùng đủ loại mỹ phẩm bán đầy rẩy trên thị trường, các ông cũng có cửa hàng thời trang cao cấp dành riêng cho các ông chiếm 6 từng lầu tại Công trường Vendôme của Paris. Đó là Nhà may Sơ-mi Charvet do Ông Joseph-Christophe Charvet thành lập năm 1838. Cha của ông trước kia trông coi quần áo của Vua Louis XVI, Bà Louise Charvet trông coi giường chiếu cho nhà vua.

Nhà may Charvet nổi tiếng quốc tế và là nhà may xưa nhứt của Paris, ra đời vào lúc mà người Anh ở Luân-đôn hảy còn gọi chiếc áo sơ-mi bằng tiếng Pháp " La chemise".

Cà-vạt Charvet hoàn toàn do thợ làm bằng tay trong hơn 200 thứ vải tơ, lụa, len, với đủ màu sắc và hoa văn, đường nét tân kỳ.

Sơ-mi Charvet do khách hàng chọn lựa trong 6000 thứ vải, do chuyên viên của Nhà Charvet đo, cắt trên mẫu, rồi gởi đi cùng với vải tới xưởng ở một nơi khác cho thợ thực hiện. Ba tuần sau, khách hành tới thử áo. Chuyên viên rà soát lại theo từng li. Xong, mới gởi trở lại xưởng để hoàn tất. Sau tuần lễ thứ 4, khách hàng có chiếc áo mới. Khi mặc vào, dân sành điệu nhìn qua, biết ngay là sản phẩm của Nhà Charvet. Có nhiều vải chọn lựa vì khách hành Pháp không giống khách hàng Mỹ, mà Mỷ Ny không giống Mỹ Dallas, California,...

Năm 1965, Tướng De Gaulle nghe tin Nhà Charvet phải sang nhượng cửa hàng cho người Mỹ, ông đã chỉ thị Tổng trưởng Kỷ nghệ can thiệp để Nhà may vẫn còn trong tay người Pháp. De Gaulle vì chức vụ, ông luôn luôn ăn mặc đúng cách, lịch sự. Ông chọn sơ-mi trắng với cổ thay đổi. Và trong ngày, ông phải thay tới 6 lần cổ áo. Có những khách hàng, trong 10 năm, nhiều lần đem lại Nhà may thay cổ áo vì chiếc áo vẫn chưa sờn rách.

Danh sách khách hàng của Nhà Charvet gồm chánh khách, văn nghệ sĩ nổi tiếng, công thương kỷ nghệ gia. Chánh khách Pháp của ĐỆ V Cộng Hòa như Pompidou, Mitterrand, Chirac, Sarkozy,.... Hollande vì "ghét nhà giàu" nên không muốn mặc chiếc sơ-mi giá từ 450€ tới 750€. Sợ mang tiếng phản bội giai cắp. Hơn nữa, T.T Hollande là người có vai lệch, tay ngắn nên Nhà Charvet sẽ phải sửa chiếc áo cho vừa với người, điều này không phù hợp với lý thuyết xã hội chủ nghĩa của ông là phải sửa người cho vừa với áo.

Nhà Charvet tuy chủ trương không phổ biến danh sách khách hàng, nhưng người ta được biết trong danh sách đó có những tên như từ Edouard VII của Anh, Alphonse XIII của Tây-ban-nha, Churchill, JFK (đặt hàng dưới tên giả John Tierney), Prince Charles, Barack Obama ngày nay. Trong giới doanh nhơn, có Rockefeller Jr, Guy de Rothchild, Bernard Madoff,... Văn nghệ sĩ như Dussy, Manet, Monet, Matisse, Beaudelaire, Oscar Wide, Sacha Guitry,...

Khi nói tới sơ-mi của Nhà Charvet thì hàng của Chanel, Pierre Cardin, Yves St Laurent, Hermès,....hảy còn cách xa lắm tuy giá đã quá cao so với khả năng tiêu thụ của đại chúng. Chiếc sơ-mi của các Nhà Thời trang nổi tiếng này, giá bán từ 150€ cái.

Bên cạnh Opéra Paris, có một nhà may mở cửa từ giữa thế kỷ XIX, giá một bộ y phục đàn ông từ 4500€. Cụ Trần văn Ân, nhà báo ở Sài gòn, nhiều lần làm Tổng trưởng từ năm 1948 và sau cùng làm Cố vấn Phái đoàn Hòa đàm Paris, đầu năm 1980, còn giử bộ y phục của nhà may này, do Quốc trưởng Bảo Đại, năm 1952, cho ông, vẫn còn như mới vì phẩm chất của vải tốt.

Thời trang không chỉ làm tăng vẻ đẹp con người, mà còn nói lên trình độ nghệ thuật và khả năng kinh tế của một quốc gia.

Hằng năm có hằng triêu du khách tới Paris cũng vì bị sức hấp dẩn của Thời trang Pháp thu hút. Những du khách sộp, loại nhà giàu mới của các nước cộng sản củ, tới Pháp, trước tiên là mua sắm thời trang và trả bằng tiền mặt làm chóa mắt nhiều người bán hàng.

Ăn cách nào

Trước đây, vào đầu thập niên 80, ở khu nhà ga, góc đường phố Paris, nhan nhản những nhà hàng ăn dưới tên "Bistrot ", sau đó lần lược biến mất được thay vào đó những cửa hàng ăn nhanh. Dân chúng Pháp ngày nay bắt đầu nhớ lại nếp sống thời xưa trong những "Bistrot" nơi quen thuộc họ vừa ăn trưa hay tối, vừa gặp bạn bè qua ly rượu đỏ, hàn huyên tâm sự. Bistrot chỉ bán năm bảy món ăn nhưng do bếp tự tay nấu nướng với vật liệu tươi mua ở những nhà trồng tỉa nhỏ hay chăn nuôi nhỏ quen thuộc. Bistrot trước kia nữa là nơi gặp gở, trao đổi, làm việc của nhà văn, nhà làm chánh trị cư ngụ trong địa phương. Vì vậy Bistrot là nơi tập họp những thành phần ưu tú xã hội, những cái đầu biết suy nghĩ, là nơi phát huy quyền lực của dân.

Bistrot bắt đầu tái xuất hiện ở Paris nhưng hảy còn e ấp. Phải chăng vì còn bị áp lực của nếp sống mới xã hội?

Trong lúc đó, xuất hiện khá phổ biến, cũng ở Paris, những nhà hàng ăn lưu động trên những chiếc xe cam-nhông. Bửa ăn trưa không quá 15$, nóng sốt, với vật liệu tươi, hoàn toàn do người bếp tốt nghiệp trường nấu bếp của Pháp tự tay làm ra. Món Hamburger du nhập từ Mỹ, ở đây, trên xe cam-nhông, do người bếp làm ngay tại chổ bằng thịt sống và nướng. Giá bửa ăn, với cả nước uống không quá 8$. Các bửa ăn lưu động vẫn ngon vì chủ trương của những nhà hàng ăn này là phải giử giá trị văn hóa ẩm thực. Sự xuất hiện của họ là để phản đối cách sống theo kiểu " trâu bò ", tức ăn uông ào ào cho nhanh,chỉ biết lấy no và ca-lô-ri. Trên xe cam-nhông có năm bảy chổ ngồi dành cho thực khách sau khi xếp hàng mất nửa giờ.

Hôm Hè rồi, TV tây, trong chương trình địa phương, có chiếu một phóng sự về hiện tượng ăn uống mới này. Khung cảnh là bờ sông Seine cạnh Thư viện Quốc gia Paris. Đề tài của phóng sự là một xe lưu động bán bánh mì thịt (sandwich) kiểu Việt nam, do một người đàn ông Pháp khoảng ngoài ba mươi tuổi, đứng bán và chủ phương tiện làm ăn này.

Trả lời phóng viên TV, ông cho biết ông đi chơi nhiều lần ở Việt nam và ông nhận thấy cách làm bánh mì thịt của người Việt nam, không giống sandwich tây, rất ngon. Được báo chí mỹ bình chọn là một trong 10 món ăn đơn giản, ngon, đầy đủ dinh dưởng. Bánh mì thịt Việt nam gồm có thịt heo với chút mở, ướp hương vị rất tốt cho sức khỏe như tiêu, tỏi, ngũ vị hương, thêm đồ chua, ớt đỏ... Về đây, ông đặt làm chiếc xe với trang thiết bị nghề nghiệp cũng hao hao giống chiếc xe bánh mì ở Sài gòn.

Mùa Hè, Thư viện đóng cửa, không có người tới đọc sách. Vậy mà, khách hàng đứng xếp hàng khá dài chờ mua bánh mì thịt của ông cho bửa ăn trưa.

Chả giò Việt nam cũng là một trong " Thập Bửu ", mười món ngon có tầm vóc quốc tế ngày nay trong lúc Tàu chỉ có " Bát Bửu ".

Nhưng chả giò Việt nam đã bị " dân chủ hóa " hay đúng hơn, bị " nhơn dân hóa " mất rồi vì thậm chí ba tàu cũng làm và bán chả giò ở khắp nơi. Chả giò đã bị ba tàu đưa vào kỷ nghệ và tục hóa một cách vô cùng thãm hại. Nhìn cuốn chả giò bày bán trong chợ mà thấy đau lòng vì bản sắc Việt nam ngày nào nay không còn nữa.

Những món ngon truyền thống, toát lên nét văn hóa dân tộc, vì không biết bảo tồn và phát huy để trở thành một thứ di sản phi vật thể thi khó tránh bị tục hóa trên thị trường một cách thảm hại. Nhưng đối với người Việt nam, nước đã mất, thì chả giò hay chả phụng còn có nghĩa nữa gì đâu?

Nguyễn thị Cỏ May

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Hôm nay công sở và trường học cùng một số hãng xưởng đã được nghỉ lễ ngày Martin Luther King Jr. Day để đón mừng sinh nhật và tưởng niệm ông. MLK sinh ngày 15 tháng Một năm 1929 nhưng ngày MLK Day được chọn là ngày thứ Hai thứ ba trong tháng Một hàng năm, tức hôm nay. Ngoại trừ sinh nhật tổng thống George Washington và Abraham Lincoln được kết hợp và đón chào như một ngày lễ liên bang qua Ngày Tổng Thống - President Day, ông là công dân Hoa Kỳ duy nhất có ngày sinh đã được Quốc Hội chuẩn thuận và tổng thống Ronald Reagan thông qua vào năm 1983, trở thành ngày lễ liên bang chính thức, nhằm tưởng niệm và vinh danh một nhân vật lịch sử vĩ đại của nước Mỹ. Người mà cái tên hầu như hiện diện khắp nước Mỹ qua những bảng tên đường, các trung tâm, tổ chức, phong trào xã hội dân sự.
Bạn tôi, tất cả, phần lớn đều là lính ráo. Chúng tôi không chỉ có chung những năm cầm súng, và một quãng đời tù, mà còn chia chung rất nhiều … cố tật! Hễ gặp nhau là uống, và câu chuyện trên bàn rượu trước sau gì rồi cũng xoay quanh kỷ niệm về đám chiến hữu hồi còn chinh chiến: những thằng đã chết, những đứa đang vất vưởng ở quê nhà, hay lưu lạc (đâu đó) nơi đất lạ xứ người.
Đọc các bản tin về ngày lễ nhậm chức của Tổng Thống tân cử Joe Biden cùng Phó TT Kamala Harris với chủ đề Nước Mỹ Đoàn Kết (America United), bên cạnh những thông tin áp đảo về vấn đề an ninh, có thể nhiều người còn thấy con số 191,500 lá cờ đủ kích cỡ tượng trưng cho người dân không thể đến tham dự cùng 56 bệ đèn được cắm và dựng quanh khu vực tổ chức.
Kết quả bầu cử tại Georgia cho thấy quyền lực chính trị ở Mỹ thay đổi chỉ vỏn vẹn 10 ngàn lá phiếu nhất là đến từ dân thiểu số. Cho nên đảng Dân Chủ dưới thời Biden sẽ gấp rút đẩy mạnh các chính sách nhập cư và an sinh xã hội nhằm biến đỏ thành xanh ở các tiểu bang như Arizona, Georgia hay ngay cả Florida và Texas vốn là những thành trì của đảng Cộng Hòa cho đến nay.
Bao lâu nữa thì hệ thống môi sinh nơi quê hương tôi sẽ bị hủy hoại, đến độ không sinh vật nào có thể sống được ở nơi này? Khi cái vòng sống liên tục vô thủy vô chung đó có một mắt xích bị hỏng, khi môi trường sinh thái ở một nơi nào đó bị mất quân bằng, có bao nhiêu sinh vật sẽ bị ảnh hưởng – và bị ảnh hưởng tận cùng rốt ráo ra sao?
Tôi đã phỏng vấn các nhà tư tưởng hàng đầu về 101 đề tài riêng biệt – từ tiền bạc tới nợ nần, các hệ thống cung cấp tới mậu dịch, việc làm tới máy robots, báo chí tới chính trị, nước tới thực phẩm, biến đổi khí hậu tới nhân quyền, thương mại điện tử tới an ninh mạng, tuyệt vọng tới tinh thần lành mạnh, giới tính tới kỳ thị chủng tộc, nghệ thuật tới văn học, và ngay cả hy vọng và hạnh phúc.Những người tôi phỏng vấn gồm chủ tịch của Viện Khoa Học Quốc Gia Hoa Kỳ, cựu giám đốc CIA, cựu tư lệnh đồng minh tối cao NATO, cựu thủ tướng Ý và nhà thiên văn học hoàng gia Anh. Tôi đã “Zoom” – chữ này đã trở nên một động từ chỉ sau một đêm – với Kishore Mahbubani tại Singapore, Yolanda Kakabadse tại Quito, Judith Butler tại Berkeley, California, Alice Ruhweza tại Nairobi và Jeremy Corbyn tại London. Đối với tập mới nhất của chúng tôi, cựu Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon từ Hán Thành. Đối với tôi, đó thật sự là lý do của điều tôi học được. Trong số những thứ khác, nó giúp tôi hiểu tại sao
Nước Mỹ đang phải đối diện với những thử thách nghiêm trọng, kể từ khi người biểu tình ủng hộ Tổng thống Donald Trump tràn vào chiếm toà nhà quốc hội ở Thủ đô Washington chiều ngày 6/1 vừa qua. Trong bốn tiếng đồng hồ bị chiếm đóng, các dân cử có lúc đã phải nằm xuống ghế, chui xuống bàn để tránh bị thương do bạo loạn, trước khi được sơ tán đến một nơi an toàn. Vụ bạo loạn hôm 6/1 làm cho 5 người chết trong đó có một cảnh sát, mấy chục người bị thương gồm hơn chục nhân viên an ninh tại quốc hội. Lịch sử đã lập lại, sau hơn hai trăm năm. Năm 1814 quân lính Anh tấn công và đốt phá nhiều nơi kể cả toà nhà quốc hội đang được xây dựng. Đó là lúc có cuộc chiến tranh mang tên “1812 War”.
Mọi người ai cũng hi vọng qua năm mới 2021 Huê kỳ thoát ra khỏi một năm đen tối : có hơn 300 000 người chết vì corona vũ hán, kinh tế khủng hoảng do đại dịch nghiêm trọng không thua hồi năm 1929 tác hại, dân da đen bị kích động vấn đề chủng tộc, cận ngày bầu cử, nổi loạn ở nhiều Tiểu bang, biến Huê kỳ trở thành một nước khủng hoảng và chia rẽ.
Hãy hỏi những người đã mang Cờ Vàng-3 sọc đỏ đi tham gia biểu tình bạo động có biết nhiều người Mỹ và báo chí Mỹ đã cáo buộc những người tấn công vào điện Capitol là “quân khủng bố nội địa” (Domestic Terrorists), hay những kẻ phá hoại (Rioters)? Vì vậy thật khó biết, khi hình ảnh một người leo lên sân thượng của Capitol phất cờ Việt Nam Cộng hòa chiều tối ngày 6/01/2021 được truyền đi khắp Thế giới, trong khi những người biểu tình khác đập phá bên trong, có khiến ai chua xót và đau lòng vì là cờ đã bị xúc phạm ?
Sửa chữa các thiệt hại này trong một sớm một chiều sẽ là chuyện rất khó, nếu không muốn nói là không thể. Trump sẽ không còn là tổng thống nữa, nhưng Trump sẽ vẫn có ảnh hưởng trong đảng Cộng hòa và đất nước. Trong khi thế giới đang ngày càng rối ren và ảnh hưởng của Hoa Kỳ đã suy giảm, Trump đã thúc đẩy đáng kể cả hai xu hướng. Điểm mấu chốt là Trump đang để lại một đất nước và một thế giới trong tình trạng tồi tệ hơn nhiều so với những gì mà Trump được thừa hưởng. Đó là di sản đau buồn của Trump.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc
Hôm thứ Hai (18/01/2021), ông Trump đã duyệt gỡ bỏ lệnh cấm đi lại từ Anh, Châu Âu và Brazil vào Mỹ, quyết định dự kiến có hiệu lực từ ngày 26/01/2021.
Các đồng minh và cộng sự thân thiết của Tổng thống Mỹ Donald Trump bị cáo buộc đã thu hàng chục nghìn USD từ những người xin ông ân xá.
Khảo sát từ trang CNN cho thấy, tổng thống Donald Trump sẽ kết thúc nhiệm kỳ với tỷ lệ ủng hộ thấp nhất trong 4 năm qua
Trung tâm thủ đô Washington bị phong tỏa sau vụ bạo loạn ở Quốc hội và nguy cơ bạo lực gia tăng tại lễ nhậm chức của ông Biden.