Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Lê Long Đĩnh

10/09/201300:00:00(Xem: 13034)
Nguyễn Lộc Yên
(Lời tâm tình: “Sử Việt” chỉ khái quát các Nhân vật lịch sử, không đi sâu từng chi tiết của Nhân vật. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung của đề tài đã biên soạn. “Sử Việt” đăng vào ngày thứ Ba Tuesday mỗi tuần).

LÊ LONG ĐĨNH

(985 - 1009)

Vua Lê Đại Hành băng hà vào tháng 3-905, 4 hoàng tử: Ngân Tích, Long Kính, Long Cân và Long Đĩnh tranh giành ngôi vua với Thái tử Lê Long Việt. Các hoàng tử tranh ngôi trong 7 tháng, đến tháng 10 năm 1005, Lê Long Việt lên ngôi, hiệu Lê Trung Tông (Thiếu Đế) làm vua được 3 ngày. Một số cổ sử ghi: “Lê Long Đĩnh đã giết anh để giành ngôi”.

Long Đĩnh được vua cha phong Khai Minh Vương, khi lên ngôi lấy hiệu Đại Thắng Minh Quang Hiếu Hoàng đế; lập 4 hoàng hậu; phong con là Sạ làm Khai Phong Vương. Trong 4 năm làm vua, đã 5 lần thân chinh cầm quân dẹp loạn:

- Lần thứ I (năm 1005): Dẹp loạn tranh giành giữa các thế lực trong hoàng tộc.

- Lần thứ II (1005): Khi quân đang đánh giặc ở Phù Lan, hay tin là giặc Cử Long đã đến cửa biển Thần Phù (Ninh Bình). đang cướp phá. Vua lại đến Ái Châu để đánh giặc Cử Long.

- Lần thứ III (1008): Dẹp loạn ở châu Đô Lương và Vị Long.

- Lần thứ IV (1008): Dẹp loạn ở Hoan Châu và Thiên Liêu.

- Lần thứ V (1009): Tháng 7, đánh dẹp giặc ở các châu Hoan Đường và Thạch Hà.

Sách Khâm định Việt sử Thông giám cương mục, Chính biên, ghi: “Đinh Mùi (1007) Mùa xuân Long Đĩnh sai em là Minh Xưởng và Chưởng thư ký là Hoàng Thành Nhã đem con tê trắng sang biếu nhà Tống, dâng biểu xin cửu kinh và kinh sách Đại Tạng”. Còn Đại Việt sử ký tiền biên của Ngô Thì Sĩ, chép: “Khai Minh Vương sai dân Ái Châu đào kênh, đắp đường từ cửa Vân Long qua Đỉnh Sơn đến sông Vũ Lũng.”

Có một số cổ sử đã chép: Vua vì tửu sắc quá độ, thể chất suy nhược, khi lâm triều phải nằm mà nghe các quan bẩm báo, nên gọi là “Lê Ngọa Triều”. Vua Ngọa Triều là người ác độc, bắt thầy chùa để mía trên đầu (đầu không tóc) róc vỏ cho dao phạm chảy máu rồi cười, bắt tội nhân tẩm dầu đốt để coi, còn sai lính bắt tội nhân trèo cây cao, rồi chặt cây cho ngã, hoặc bỏ người vào sọt (giỏ) thả xuống sông để xem, các quan quỳ bẩm thì cho hề nhái giọng để cười nhạo báng, nên ai cũng oán hận.

Đại Việt sử ký tiền biên, sử gia Ngô Thì Sĩ lại ghi lời nghi vấn về việc Lý Công Uẩn giết Lê Long Đĩnh để đoạt ngôi: “Có người nói Khai Minh vương hung hãn bạo ngược,... Lý Thái Tổ rất căm phẫn trước tội ác giết anh cướp ngôi của Khai Minh Vương, nhân lúc Khai Minh Vương bệnh tật, sai người vào đầu độc giết đi rồi giấu kín việc đó, nên sử không được chép, nếu quả như vậy, cũng là đạo Trời hay báo, nên chép phụ vào để làm răn?!”

Ngày Tân hợi, tháng 10 Kỷ dậu (19-11-1009) vua băng, thọ 24 tuổi; làm vua được 4 năm. Con vua là Lê Xạ còn quá nhỏ, quần thần tôn Tả thân vệ Điện tiền Chỉ Huy sứ Lý Công Uẩn lên ngôi. Như vậy nhà tiền Lê tồn tại được 29 năm, trải qua 3 đời vua: Lê Đại Hành, Lê Trung Tông, Lê Long Đĩnh.

*- Thiết nghĩ: Muốn đánh giá một nhân vật lịch sử là tốt hay xấu, công hay tội; chúng ta phải phân tích tỉ mỉ về nhân vật ấy đã làm, đem liên hoàn các sự kiện hay xâu chuỗi tất cả các tình tiết, rồi nghiền ngẫm so sánh mới mong có kết luận chính xác. Nhân vật Lê Long Đĩnh, có một số sử sách đã ghi và những lời đồn đãi là ông vua ngạo ngược, tiếng xấu ngập trời. Người ghi chép sử và người tìm hiểu sử, cũng cần xem xét cẩn thận có đúng vậy không?! Nếu hiểu sai, nên trả lại sự công bằng cho vị vua đã bị oan ức cả ngàn năm qua?!!!

Có một số cổ sử đã ghi: Vua vì tửu sắc quá độ, thể chất suy nhược, nên khi lâm triều phải nằm, nên gọi là “Lê Ngọa Triều”. Vua Ngọa Triều là người ác độc, bắt thầy chùa để mía trên đầu róc vỏ, bắt tội nhân tẩm dầu đốt hoặc trèo cây, rồi chặt cây ngã, hoặc bỏ người vào sọt thả xuống sông để xem... Nhưng từ “Ngọa triều” thì “Khâm định Việt sử thông giám cương mục” lại ghi: “Long Đĩnh vì mắc bệnh trĩ, nên khi ra thiết triều phải nằm, vì vậy tục gọi là Lê Ngoạ Triều”?.

Ngay sau khi lên ngôi, nhà vua tự cầm quân đi đánh Ngự bắc vương Long Ngân và Trung Quốc vương Long Kính, dẹp yên được cả. Và trong 4 năm trị vì, vua tự thân chinh cầm quân dẹp loạn 5 lần. Nếu bảo Lê Long Đĩnh là “hôn quân”; có phải những người ủng hộ Lý Công Uẩn chuẩn bị dư luận để soán ngôi chăng?! Vì nhà vua thân thể không cường tráng làm sao cầm quân dẹp giặc?. Tháng 7 năm 1009, vua thân chinh đánh giặc ở các châu Hoan Đường và Thạch Hà, đến ngày 19-11-1009, thì vua băng. Như vậy, nếu vua có “Ngọa triều” (nằm tại triều) vì lý do bệnh trĩ hay vì một lý do vô ý hay ai cố tình xuyên tạc, vua chỉ “Ngọa triều” trong 4 tháng hay ngắn hơn, chứ không phải như một số cổ sử đã ghi?!

Ngoài ra, nếu bảo Lê Long Đĩnh là “hôn quân”; cớ sao sử gia Ngô Thì Sĩ, lại viết: “Khai Minh Vương sai dân Ái Châu đào kênh, đắp đường từ cửa Vân Long qua Đỉnh Sơn đến sông Vũ Lũng”, “hôn quân” cũng biết lo dân sao?!. Còn sách Khâm định Việt sử Thông giám cương mục ghi: “Đinh mùi (1007) Mùa xuân Long Đĩnh sai em... đến nhà Tống, dâng biểu xin cửu kinh và kinh sách Đại Tạng”. “Cửu kinh” gồm có: Kinh Thư, Luận Ngữ, Mạnh Tử, Kinh Dịch, Kinh Thi, Kinh Lễ, Kinh Xuân Thu, Hiếu Kinh và Chu Lễ. 9 bộ sách quí này làm nền tảng văn học cho Trung Hoa, lần đầu tiên do thánh ý của một “hôn quân” đưa “Cửu kinh” về nước ta, có lạ lùng không?! Kinh “Đại Tạng” là kinh sách của Phật giáo, bao trùm các lĩnh vực khác: Triết học, lịch sử, văn học, nghệ thuật,... quí giá vô cùng, “hôn quân” sao lại thiết tha thiền học vậy?!

Chép sử phải tham khảo nhiều tài liệu, so sánh nghiền ngẫm cho chính xác, không thể quyết đoán hay nghe lời đồn. Vua Lê Long Đĩnh bị đóng đinh là một “Hôn quân”. Tôi không minh oan cho ông, nhưng viết lời thiết nghĩ này là mong mỏi “tôn trọng sự thật”. Mong những bậc thức giả, sẽ góp ý, phê phán một cách trung thực, để lịch sử được chính xác hơn.

Cảm niệm: Lê Long Đĩnh
Giết anh rùng rợn, đúng hay không?!
Thuỵ hiệu “Ngoạ triều” lắt léo trông?
Một nước tang thương, lo lắng dạ
“Cửu kinh” sâu sắc, vấn vương lòng
Cắt da sư sãi, bâng khuâng nghĩ?!
Đốt thịt tội nhân, ngoắc ngoéo trông?!
Thắc mắc hôn quân, sao nhiệt huyết?!
Ngẫm nghiền Long Đĩnh, tội hay công?!

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Hai phần ba thế kỷ đã qua, ba thế hệ đã bị hy sinh: hy sinh chống Pháp để giành độc lập, hy sinh chống Mỹ để thống nhất đất nước, hy sinh làm những nông dân không có đất, và những công nhân không có tay nghề để đô thị hoá và công nghiệp hoá đất nước. Với đường lối giáo dục hiện nay, rõ ràng, Đảng và Nhà Nước đang tính hy sinh (luôn) thế hệ kế tiếp – thế hệ thứ tư!
Nhìn lại trên 3 năm vừa qua được ghi nhận Mỹ càng ngày xung đột với Trung Cộng mà có lẽ cao điểm là trong tháng qua. Quả thực vậy cả 2 bên đã không còn coi nhau như là đối tượng hợp tác thân thiết như trong thời kỳ TT Obama mà nay càng ngày càng công khai chống nhau kịch liệt trên mọi phương diện, nếu hoàn cảnh cho phép!.
Trong ký ức thơ ấu của tôi, Đà Lạt không phải là nơi có nhiều chim chóc. Ngoài những bầy sẻ ríu rít đón chào nắng sớm trên mái ngói, và những đàn én bay lượn khắp nơi vào lúc hoàng hôn – thỉnh thoảng – tôi mới nhìn thấy vài chú sáo lò cò giữa sân trường vắng, hay một con chàng làng lẻ loi (và trầm ngâm) trên cọc hàng rào. Chào mào tuy hơi nhiều nhưng chỉ ồn ào tụ họp, giữa những cành lá rậm ri, khi đã vào hè và trái mai (anh đào) cũng đà chín mọng. Họa hoằn mới thấy được thấy đôi ba con chim lạ, đỏ/vàng rực rỡ (chả biết tên chi) xa tít trên những cành cây cao ngất, giữa đồi thông vi vút.
Trước kia dư luận đồn đoán nào là Kim Cương là thượng tá công an Việt Cộng, nào là Kim Cương là Việt Cộng Nằm Vùng, nhưng không có nhân chứng trung thực, khách quan. Một nhân chứng là nghệ sĩ thân cận của Kim Cương, thuật lại những chi tiết trong việc trả lời phỏng vấn của nhạc sĩ Tuấn Khanh, xác nhận những đồn đoán trước kia là chính xác. Nhân chứng trung thực đó là nghệ sĩ Kim Tuyến. “Kim Cương là Việt Cộng nằm vùng, đã giúp cho cộng sản cướp đoạt miền Nam, áp bức bóc lột người dân, đưa đất nước đến chỗ sắp bị diệt vong, mà sao lại dám nói là mình yêu nước?” (Nghệ sĩ Kim Tuyến)
Với một người Mỹ gốc Việt như tôi, Tháng Lịch Sử Người Da Đen có nghĩa gì? Các từ “Da đen”, “Người Mỹ gốc Phi châu”, và “Người Mỹ gốc Việt,” tự chúng đã là các tên gọi nặng nề. Ngay cả khi được sử dụng chỉ để đòi lại căn cước và phẩm giá, chúng vẫn đầy rẫy sự phân chia chủng tộc, dù là thời nay hay trong quá khứ. Suy ngẫm về lịch sử người Da đen, làm sao tôi có thể vượt qua cái hậu quả dã man của sức tưởng tượng và các chính sách của người da trắng Châu Âu đã bắt rễ từ hơn 500 năm trước?
Toàn thể nhân loại đều đang hướng về Hương Cảng với ánh mắt lo âu cùng chia sẻ. Ngay cả báo giới của nước CHXHCNVN cũng vậy, cũng trích dịch từ những nguồn tin với ít nhiều hảo cảm dành cho những công dân ở hòn đảo nhỏ bé này: Theo South China Morning Post, giới chức sân bay Hong Kong đã hủy bỏ tất cả các chuyến bay kể từ 16h (giờ địa phương), đổ lỗi cho những cuộc biểu tình đã "làm gián đoạn nghiêm trọng" việc vận hành của sân bay, ngăn cản hành khách làm thủ tục check-in và kiểm tra an ninh.
Chuyện kỳ thị chủng tộc ở Mỹ không có gì mới. Nó đã tồn tại hàng nhiều thế kỷ và sẽ còn tồn tại bao lâu còn có sự sống chung giữa các màu da Trắng, Đen, Vàng, Nâu trong cùng một quốc gia có tên gọi Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ. Bất kể luật pháp nước Mỹ đã có và hiện có những biện pháp mạnh mẽ đối phó với vấn nạn kỳ thị. Bất kể các hệ thống truyền thông, các mạng lưới xã hội thường xuyên lên án các hành vi kỳ thị dù xuất hiện dưới bất cứ hình thức nào.
Hồi cận Tết năm Thìn, Marianne Brown (Guardian Weekly) có bài “Vietnam’s parents want a dragon son.” Trời! Tưởng gì, chớ cả Tầu lẫn Ta ai mà không muốn có con trai tuổi Rồng. Nhâm Thìn, tất nhiên, lại càng bảnh dữ nữa. Nam nhâm nữ qúi thì sang mà lị. Theo tuviso.com: “Tuổi Nhâm Thìn có nhiều hy vọng tốt đẹp về vấn đề tình duyên và tương lai về cuộc sống, có phần tốt đẹp về tình cảm và tài lộc, vào trung vận và hậu vận thì được nhiều tốt đẹp về hạnh phúc, công danh có phần lên cao.” Hổng dám “cao” đâu! Phạm Viết Đào, Trần Đức Thạch, Nguyễn Tường Thụy, Phạm Thành đều nhâm thìn hết trơn đó chớ nhưng hậu vận – rõ ràng – lận đận (thấy bà luôn) chớ có “tốt đẹp” hay “hạnh phúc” khỉ mốc gì đâu. Cả bốn ông đều đã (hoặc đang) trong hộp!
Có nhiều bằng chứng Lãnh đạo đảng và nhà nước Cộng sản Việt Nam đã ngủ mê trong vòng tay người Tầu từ đất liền ra Biển Đông. Trước hết, hãy nói về chuyện đất liền. Từ năm 2010, các Công ty gốc Tâu từ Trung Hoa, Hồng Kông và Đài Loan đã đồng loạt nhảy vào Việt Nam thuê đất đầu nguồn, dọc biên giới Việt-Trung, Việt-Lào và Việt-Kampuchea để trồng cây nguyên liệu. Các dự án trồng rừng được chính quyền địa phương cho thuê dài hạn 50 năm, đa số nằm ở vị trí chiến lược quốc phòng, hay còn được gọi là “nhạy cảm”.
Học sinh, sinh viên Việt Nam thường được tiếng chuyên cần và học giỏi nên thầy cô và học sinh gia trắng thường gán cho các cháu một số khuôn mẫu (Stéréotypes). Khi bỏ nước ra đi tìm tự do, tất cả bậc cha mẹ Việt Nam đều nghĩ đến tương lai của các đứa con mình. Các con cần phải cố gắng học, học và học… Sự thành đạt của con em chúng ta trong học vấn được xem như là sự thành công và niềm hảnh diện chung của cha mẹ Viêt Nam trên miền đất tự do.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Hôm thứ Ba (02/06/2020), Anh cảnh báo Bắc Kinh "dừng bước trước vực thẳm" liên quan tới kế hoạch áp dụng luật an ninh quốc gia ở Hong Kong
Trong bối cảnh biểu tình lan rộng ra khắp nước Mỹ sau cái chết của George Floyd, một nhà lập pháp Mỹ đã đề xuất dự luật mới mà ông hy vọng sẽ chấm dứt mô hình bạo lực của cảnh sát
Lãnh đạo Hong Kong Carrie Lam cáo buộc các chính phủ nước ngoài đã áp dụng 'tiêu chuẩn kép' trong cách phản ứng với các cuộc biểu tình dùng bạo lực, đồng thời chỉ đích danh rằng các biện pháp trừng phạt của Washington đối với người biểu tình.
Hôm thứ Hai (01/06/2020), Thống đốc bang New York Andrew Cuomo đã đưa ra lệnh cấm lạm quyền với cảnh sát, đồng thời áp dụng lệnh giới nghiêm tại thành phố sau khi các cuộc biểu tình bạo lực diễn ra.
Làn sóng di cư có thể làm suy giảm sức hấp dẫn của Hong Kong đối với các công ty đa quốc gia và nạn chảy máu chất xám sẽ xảy ra