Hôm nay,  

Trang Đất Việt: Tỉnh Hà Nam

05/09/201300:00:00(Xem: 3556)
Trang Đất Việt: Tỉnh Hà Nam
TỈNH HÀ NAM

Tỉnh Hà Nam có diện tích 860 km vuông. Dân số năm 2011 là 825.000 người, mật độ 914 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Tày, Mường, Hoa... Gồm có: Thành phố Phủ Lý, và 5 huyện: Duy Tiên, Kim Bảng, Lý Nhân, Thanh Liêm, Bình Lục. Tỉnh lỵ ở thành phố Phủ Lý. Tỉnh Hà Nam phía bắc giáp Hà Nội, đông giáp Thái Bình, nam và đông nam giáp Nam Định và Ninh Bình, tây giáp Hoà Bình. Nhiệt độ trung bình hằng năm là 23 độ C.

Lịch sử tỉnh Hà Nam: Thời vua Hùng, vùng đất Hà Nam ngày nay thuộc bộ Giao Chỉ; thời nhà Trần đổi là châu Lỵ Nhân, thuộc lộ Đông Đô. Năm 1832, vua Minh Mạng đổi Lỵ Nhân thành phủ Lý Nhân. Năm 1890, thời vua Thành Thái, thành lập tỉnh Hà Nam từ các huyện của Hà Nội và Nam Định. Tên tỉnh Hà Nam lấy từ chữ Hà (Hà Nội) và Nam (Nam Định) ghép lại. Tháng 4-1965, Hà Nam sáp nhập với Nam Định thành tỉnh Nam Hà. Tháng 12-1975, Nam Hà sáp nhập với Ninh Bình thành Hà Nam Ninh. Năm 1992, Nam Hà và Ninh Bình tách ra lại. Tháng 11-1996, tái lập tỉnh Hà Nam.

Hà Nam ở phía nam châu thổ sông Hồng, nhờ có phù sa 2 sông lớn là sông Đáy và Châu Giang, nên đất đai màu mỡ. Hà Nam nông nghiệp phát triển, lưu thông tiện lợi, kinh tế phát đạt. Hà Nam là quê hương các danh nhân: Vua Lê Đại Hành, thi hào Nguyễn Khuyến, anh hùng Đinh Công Tráng...

Hà Nam có nhiều lễ hội truyền thống đặc sắc, nổi bậc: Lễ hội vật võ Liễu Đôi, ở huyện Thanh Liêm, kỷ niệm người con trai họ Đoàn có sức mạnh phi thường và giỏi võ, đã có công đánh giặc cứu nước. Nghi lễ gồm: Lễ trao gươm, lễ múa cờ... Chùa Long Đọi, thuộc huyện Duy Tiên, chùa được xây dựng vào đời nhà Lý, trong chùa còn giữ được nhiều vật quí giá như: Tượng Phật Di Lặc, 6 pho tượng Kim Cương.

Chùa Bà Đanh bên núi Ngọc, cách thành phố Phủ Lý 10 km, ở hữu ngạn sông Đáy, trong chùa còn lưu giữ nhiều di vật đời Lý, Trần. Vườn chùa cây quả sum sê, có cây si đã ngàn tuổi.

Khu thắng cảnh Đền Trúc Ngũ Đại Sơn, thuộc huyện Kim Bảng, núi rừng trùng điệp, rừng trúc bao la. Đền Trúc là nơi thờ ông Lý Thường Kiệt, tưởng nhớ người sau khi thắng trận ở phương nam, lúc trở về cho nghỉ dưỡng quân nơi đây.

Tỉnh Hà Nam có Hang Luồn, Ao Dong, hang có chiều dài khoảng 500m, rộng 30m, giữa hang động có một cái ao rộng 0,7 ha, gọi là Ao Dong nước trong trẻo, cảnh thơ mộng!

Làng trống Đọi Tam, cụ tổ Nguyễn Đức Năng đã làm trống từ thế kỷ thứ 10, rất nổi tiếng, tiếng trống đã hiệu lệnh ở nơi chiến trận thời xa xưa và dùng trong các lễ hội hay các miếu đình để thêm phần long trọng hay rộn rã.

Hà Nam, non nước tốt tươi
Anh hùng danh tiếng, giống nòi thiết tha
.
Cảm tác: Non nước Hà Nam

Hà Nam tây giáp tỉnh Hoà Bình
Đền miếu, núi non cảnh hữu tình
Châu thổ sông Hồng cây cối tốt
Phù sa sông Đáy lúa ngô xinh
.
Địa linh nhân kiệt, đất uy linh
Nguyễn Khuyến, Lê Hoàn chốn sản sinh
Lưu luyến nhà thơ, tha thiết nghĩa
Vấn vương hoàng đế, bậc anh minh
.
Đền Trúc tiếng tăm Ngũ Động Sơn
Líu lo chim chóc, hót đầu non
Động hang thạch nhũ, long lanh sáng
Núi cấm gió khe, réo rắt đờn
.
Khéo thay tạo hoá, tạo Hang Luồn
Hun hút hang sâu, vi vút luôn
Nắng chiếu lờ mờ, vàng vọt chiếu
Nước tuôn róc rách, nhẹ nhàng tuôn
.
Đọi Tam làng trống tiếng xa gần
Khéo léo tay nghề, rền rĩ ngân
Tiếng trống đùng đùng, hăm hở lính
Âm kèn lanh lảnh, rộn ràng quân
.
Bên bờ sông Đáy, chùa Bà Đanh
Cây cối, lá hoa, chen chúc cành
Cổ thụ ngàn năm, lồ lộ gốc
Hà Nam nhân kiệt, lẫy lừng danh.


Nguyễn Lộc Yên
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> http://youtu.be/J5Gebk-OVBI
Tên của bạn
Email của bạn
Tạo bài viết
30/08/2015(Xem: 407)
Với ý thức và quyết tâm, chắc chắn, chúng ta sẽ “thoát” bất chấp sự ngăn trở (cùng sức ì) của chế độ hiện hành – một chế độ mà mọi người đều biết là sinh mệnh của nó đang được đo đếm từng ngày
30/08/2015(Xem: 541)
Campuchia có thiết chế chính trị dân chủ, có tam quyền phân lập, có báo chí tự do và lãnh đạo Campuchia không kiên trì chủ nghĩa Mác- Lenin, không chống đa nguyên đa đảng
29/08/2015(Xem: 1929)
TNS Janet Nguyễn: Kết quả của thủ đoạn đàn áp thô bạo này tạo ra một cảm giác trong cộng đồng người Việt tị nạn tại Hoa Kỳ là họ có thể bị bắt nếu về thăm Việt Nam
29/08/2015(Xem: 165)
MLNQVN mong ước sẽ đón nhận được nhiều hồ sơ đề cử ứng viên xứng đáng cho Giải Nhân Quyền Việt Nam năm 2015 từ các đoàn thể và cá nhân trong cũng như ngoài nước. Kết quả việc xét giải sẽ được chính thức công bố vào trung tuần tháng 11 năm 2015.
29/08/2015(Xem: 970)
ông quyết tâm duy trì và củng cố tiếp tục chế độ “Cộng hòa Chuối”, mặc dầu chế độ này đang đầy các phe nhóm chỉ lo lợi ích thối nát, tham nhũng, bất công và đàn áp
29/08/2015(Xem: 2733)
Ngày xưa, Napoléon của Pháp nói rằng Trung Quốc là một gã khổng lồ đang ngủ, khi thức dậy thì sẽ quậy thế giới. Giấc ngủ kéo dài trăm năm, hãy rộng lượng mà tính là từ 1850 đến 1949, cho dễ nhớ!
29/08/2015(Xem: 952)
Hòa-Lan là xứ của Nữ Hoàng, gọi cho đúng tên theo Hiến pháp phải là Vương quốc Đất-Thấp. Nhưng từ 30 tháng 4 năm 2013, Vương quốc Đất-Thấp do vua Willem-Alexander Van Oranje ngự trị,
29/08/2015(Xem: 864)
Một ngày cuối tháng Tư năm 1992, khi nghe tin Tổng thống George W.H. Bush (cha) quyết định nới lỏng một phần lệnh cấm vận đối với Việt Nam bằng cách cho nối lại liên lạc viễn thông giữa hai quốc gia,
29/08/2015(Xem: 943)
Cùng câu hỏi có nhiều cách trả lời khác nhau, nhân 70 năm ngày cộng sản cướp chính quyền bài viết sẽ nhìn cuộc chiến từ góc cạnh tranh giành quyền lực giữa người quốc gia và đảng cộng sản.
28/08/2015(Xem: 831)
Nhìn người lại càng buồn và đau lòng nếu nghĩ đến Việt Nam !!!.... Khi nào thì người dân Việt tại quê nhà mới có được diễm phúc như ở Đức
Tin công nghệ
Trong tháng 08/2015, Facebook đã bất ngờ công bố trợ lý ảo của riêng mình, có tên là “M”, được tích hợp bên trong ứng dụng Messenger.
Apple đã không công bố doanh số cụ thể của Apple Watch trong quý tài chính thứ 2 năm 2015. Tuy nhiên, theo những báo cáo từ IDC, chỉ tính riêng trong Q2/2015, đã có hơn 3.6 chiếc Apple Watch được bán ra.
Hạ tuần tháng 08/2015, Dell tuyên bố sẽ bắt đầu phát hành lại sản phẩm Alienware 18 - dòng laptop chơi game mạnh mẽ nhất của hãng - sau một thời gian không còn sản xuất.
Hạ tuần tháng 08/2015, Mark Zuckerberg cho biết Facebook, trang mạng xã hội lớn nhất thế giới, đã đạt mức 1 tỷ người sử dụng trong 1 ngày.
Ngày 27/08/2015, Apple đã chính thức gửi thư mời đến giới truyền thông về sự kiện ra mắt sản phẩm mới vào ngày 09/09/2015, tại thành phố San Francisco, Mỹ.
Bất cứ ai đang có ý định mua xe đạp điện hay ô tô điện đều rất quan tâm đến việc phương tiện đó có thể đi xa bao lâu cho mỗi lần sạc. Bởi vì khác với các phương tiện chạy bằng xăng dầu, xe điện khó tìm các điểm sạc điện hơn.
Tháng 08/2015, LG đã ra mắt một phụ kiện bàn phím không dây cho smartphone và tablet, có tên là LG Rolly.
Vào thời điểm Fire Phone trở thành thảm họa của Amazon, công ty đã quyết định sẽ tiến hành đợt sa thải hàng loạt các nhân viên của Lab126.
Nguyễn Huỳnh Mai