Hôm nay,  

Tầng Lớp Trung Lưu Kêu Cứu!

17/07/201300:00:00(Xem: 6622)
Tầng lớp trung lưu là một khái niệm thường được đề cập đến trong các giáo trình xã hội – kinh tế của các trường đại học. Những năm gần đây, trong các bài bình luận thời sự Việt Nam, nhiều chuyên gia trong và ngoài nước cũng nhắc đến khái niệm «tầng lớp trung lưu».

Thế nào là tầng lớp trung lưu (TLTL)? Phải chăng đó là một tầng lớp xã hội đứng ở giữa - giữa thượng lưu và hạ lưu - không giàu mà cũng chẳng nghèo, thường thường bậc trung. Xưa kia có người gọi tầng lớp ấy là tầng lớp «tạch tạch xè», tiểu tư sản.

TLTL, về lý thuyết cũng như trên thực tế, có vai trò và ví trí nhất định trong xã hội, đặc biệt là trong một xã hội có nền kinh tế thị trường đang phát triển. Phải chăng trong xã hội có tốc độ phát triển cao, hiện tượng tốt đẹp đáng mừng là số người giàu càng ngày càng đông, số triệu phú USD, rồi số tỷ phú USD xuất hiện ngày càng nhiều, như sự xuất hiện số tư sản đỏ ở Trung Quốc và Việt Nam trong 20, 25 năm nay? Hay như ở Nga, số người giàu sụ tăng lên nhanh chóng, đang đổ sang trung Âu và tây Âu, mua biệt thự sang, mua cả lâu đài cổ ở vùng sông Loire của nước Pháp?

Không phải như vậy. Việc một thiểu số 10 % nắm đến 50% tài sản chung và đa số 90 % chia nhau 50% tài sản còn lại là một tình hình cực kỳ nguy hiểm. Nó báo hiệu một hiện tượng không bình thường, dẫn đến xã hội phân hóa, đầy bất công, xáo trộn, mất ổn định.

Ở Trung Quốc và Việt Nam, hiện nay TLTL bị kiềm chế chặt chẽ, gần như là bị cầm tù bởi các phe nhóm lãnh đạo cầm quyền mang danh cách mạng nhưng bị tha hóa bởi quyền lực, bởi đặc quyền đặc lợi. Có thể nói TLTL nước ta rất đông nhưng còn tản mạn, bao gồm hàng triệu tiểu nông và trung nông đã bị mất đất do hậu quả của chế độ sở hữu toàn dân do đảng Cộng sản áp đặt, cùng với hàng triệu tiểu thương, tiểu chủ bị các công ty quốc doanh khống chế, và lực lượng trí thức tiểu tư sản đông đảo, gồm có giáo viên, bác sỹ, dược sỹ, luật sư, sinh viên, viên chức công và tư….

Sinh ra từ lao động, chưa nhiễm phải lòng tham vô hạn của bọn trọc phú mới, lại có chút vốn vật chất cũng như tinh thần, tri thức, TLTL chính là tinh hoa của dân tộc, là hy vọng chính của đất nước.

Có thể nói hơn nửa thế kỷ trước, đông đảo tầng lớp tiểu tư sản nước ta ở thành thị cũng như ở nông thôn đã ủng hộ và gia nhập đảng Cộng sản (đặc biệt là ở miền Bắc) với lòng yêu nước truyền thống trong một xã hội thuộc địa bị thực dân Pháp thống trị. Từ khi đổi mới và mở cửa hòa nhập với thế giới, đảng CS dần dần suy thoái nghiêm trọng và phân hóa rất nhanh thành một tầng lớp tư bản đỏ mới, phất lên do tham nhũng, biển thủ tài sản quốc gia trên quy mô lớn, đoạn tuyệt với giai cấp vô sản mà họ tự nhận là đại diện, đồng thời xa rời các đồng chí của họ ở cơ sở, trong đó có không ít trung nông mất đất và trí thức ở thành thị. TLTL đến nay bị đảng khinh thị, bỏ rơi, thậm chí đàn áp trong quá trình tư bản hóa bản thân, trọc phú hóa phe nhóm, thượng lưu hóa gia đình theo tốc độ tên lửa.

Trong thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa, TLTL với các giai cấp công nhân và nông dân có vai trò quan trọng. Kinh nhiệm phổ biến chỉ ra rằng sở dĩ chủ nghĩa tư bản đạt tốc độ phát triển cao là do chế độ tư hữu hợp pháp được tôn trọng và quy luật cạnh tranh bình đẳng được thi hành triệt để, giải phóng mọi sáng kiến cá nhân và quy mô kinh doanh. Nền tảng vững mạnh nhất của nền kinh tế tư bản từ khởi đầu không phải là các đại công ty tư bản độc quyền từng ngành, mà bao giờ cũng là hàng triệu nhà kinh doanh vừa và nhỏ, như những tế bào sống trong nền kinh tế cả nước. Không phải ngẫu nhiên mà cho đến nay khi chủ nghĩa tư bản đã phát triển tới mức tập trung cao độ, có mối quan hệ chằng chịt toàn cầu, mà ở Pháp, Đức, Anh, Ý hay ở Hoa Kỳ, Canada trong chính phủ vẫn có một bộ quan trọng chuyên lo đến sự phát triển mạnh của các cơ sở kinh doanh nhỏ và vừa.

Sau khi trúng cử lần thứ 2, trong diễn văn nhậm chức tháng giêng năm 2013, Tổng thống Hoa Kỳ Barak Obama có một câu nói rất đáng nhớ: «Chúng ta tin tưởng rằng phồn vình của nước Mỹ phải được đặt trên bờ vai rộng của tầng lớp trung lưu ngày càng phát triển» (We believe that America s prosperity must rest on the broad shoulders of a rising middle class). Đây vừa là sự thật, là quy luật, vừa là yêu cầu của cuộc sống và phát triển bền vững trong một đất nước văn minh.

Trong một nước phát triển lành mạnh, dù nền công nghiệp có tập trung đến mức rất cao, xuất hiện những ngành công nghiệp nhà nước, những tổng công ty quốc doanh lo về điện lực, giao thông, hàng không, công nghiệp quốc phòng… thì nhìn chung giá trị sản lượng của tư nhân trong các xí nghiệp nhỏ và vừa vẫn chiếm phần áp đảo. Ngay trong sản lượng của các tổng công ty quốc doanh, phần các công ty tư nhân vừa và nhỏ đóng góp cũng chiếm phần quan trọng, khi nhận làm những sản phẩm phụ, những chi tiết thiết bị, những dự án nhỏ của những công trình quốc gia.

Ở nước ta đang có tình hình ngược lại. TLTL bị hạn chế, kìm hãm và cản trở. Hai nguyên tắc lớn nhất trong kinh tế thị trường là quyền sở hữu phương tiện sản xuất và quyền tự do cạnh tranh không được khẳng định và bảo vệ bằng luật pháp. Trong cuộc họp Quốc hội mới đây, nhiều đại biểu báo động là số công ty tư nhân vừa và nhỏ bị phá sản mỗi năm lên đến trên dưới 100 ngàn.

Phương châm lấy sở hữu quốc doanh làm chủ đạo cho nền kinh tế còn dẫn đến các tổng công ty quốc doanh được nuông chiều quá mức, sinh ra hư hỏng lỗ lã, cũng bị phá sản hàng loạt, lãng phí và tham nhũng hoành hành trên quy mô lớn. Đó là nguyên nhân, nguồn gốc của thảm họa kinh tế - xã hộ.

Đã vậy, ở nước ta các nhà chính trị mù tịt về khoa học kinh doanh lại hăng hái lao vào đảm nhận các chức vụ tổng giám đốc, phó tổng giám đốc, chủ tịch hội đồng quản trị các tổng công ty nhà nước có vốn hàng chục, hàng trăm triệu cho đến vài tỷ đôla.

Khi còn sống ông Võ Văn Kiệt đã nhìn ra nguy cơ trên và nghiêm cấm các bộ trưởng, thứ trưởng không được kiêm nhiêm các chức vụ kinh doanh. Các bộ trưởng, thứ trưởng chỉ quản lý về luật pháp và chính sách, cấm không được vừa đá bóng vừa thổi còi. Thế nhưng không một ai tuân hành. Tất cả, từ thủ tướng, phó thủ tướng, bộ trưởng, thứ trưởng cho đến các vụ trưởng các bộ, đều nhất loạt nắm pháp luật, chính sách ở cổng trước cơ quan, còn kiêm nhiệm hàng loạt chức vụ kinh doanh trực tiếp cực kỳ béo bở ở sân sau. Và chính cái sân sau ăn vụng, bất hợp pháp mới là nơi tấp nập, sôi động ra vào, lót tay các dự án, chia chác hoa hồng, chia lãi, chia phần thưởng kết thúc dự án hết sức hào phóng cho các quan lớn.

Không phải ngẫunhiên mà Tổng công ty Đầu tư Kinh doanh Vốn Nhà nước (State Capital Investment Corporation) là con bạch tuộc khổng lồ, toàn do các quan chức cấp cao nhất của Phủ thủ tướng và các bộ Kế hoạch, Kinh tế, Tài chính… điều hành và nắm quyền quản trị là cơ quan kém cỏi nhất về quản lý, nhưng lại tệ hại nhất về nhũng lạm và chia chác bổng lộc.

Cả làng báo hàng chục ngàn người bị bịt mồm, bịt mắt, luật gia bị răn đe, vào tù hàng loạt, các blogger bị truy bức đe dọa khẩn cấp cũng đều thuộc TLTL, bị coi là "đối tượng, là phần tử nguy hiểm, là tay chân của bọn phản động ở nước ngoài", khi vạch trần tình hình trên.

Cho nên một việc làm cấp bách là cả TLTL Việt Nam cần nhìn lại mình, xác định mình là những ai, có vai trò lịch sử ra sao, bị kềm chế đàn áp đến mức nào, vì sao có hại cho đất nước, để đoàn kết, bênh vực nhau, tạo nên lực lượng xã hội chống độc đoán bất công, khẳng định vai trò lịch sử của mình, đưa đất nước phát triển đúng quỹ đạo cần thiết, đạt phát triển phồn vinh cho toàn xã hội chung hưởng. Một cuộc đấu tranh quyết liệt đang mở ra để nền kinh tế đất nước thật sự nằm trên đôi vai rộng lớn của TLTL Việt Nam, trên nền tảng kinh doanh và cạnh tranh theo luật pháp, tạo nên triệu triệu tế bào kinh doanh khỏe khoắn trong toàn xã hội.

Bùi Tín

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tôi may mắn được bằng hữu gửi cho cuốn băng ghi âm buổi nói chuyện (“Định Hướng Tương Lai Với Thế Hệ Tăng Sĩ Trẻ Ngày Nay”) của Thích Tuệ Sỹ, tại chùa Từ Hiếu. Khi đề cập đến sự “căng thẳng” giữa quý vị sư tăng bên Viện Hóa Đạo và nhà đương cuộc Hà Nội, về quyết định khai sinh ra Giáo Hội Phật Giáo Quốc Doanh – vào năm 1981 – Hòa Thượng có nhắc lại lời phát ngôn (rất độc đáo và thú vị) của một vị tướng lãnh trong của lực lượng công an
Nỗi buồn tận huyệt của những đầu óc cải cách lớn nhất của dân tộc cũng giống như nỗi lòng của người mẹ khi thấy đàn con ngày càng suy kiệt. Mà những thách thức họ từng đối phó cũng chính là chướng ngại của người mẹ vì sự nhỏ nhen, ghen tuông của những thứ “cha/dượng” nhỏ nhen, thậm chí chỉ đơn thuần là thứ tiểu nhân mơ làm cha, làm dượng.
Nhà báo thạo tin nội bộ đảng CSVN. Huy Đức (Trương Huy San, Osin Huy Đức) và Luật sư Trần Đình Triển, chuyên bênh vực Dân oan bị bắt tạm giam, theo tin chính thức của nhà nước CSVN ngày 07/06/2024...
Quý vị nghĩ sao nếu có người nói với quý vị rằng chính phủ và giới truyền thông Hoa Kỳ đang bị kiểm soát bởi một băng nhóm bí mật, nhóm người này tôn thờ ma quỷ và đứng sau hàng loạt các vụ bắt cóc trẻ em? Theo một cuộc khảo sát gần đây, 17% người dân Hoa Kỳ tin rằng thuyết âm mưu này là có thật.
Ngày 30 tháng 5, một bồi thẩm đoàn ở New York kết luận, cựu Tống thống Donald Trump phạm tất cả 34 tội danh. Đây là một sự kiện chưa từng xảy ra trong lịch sử nước Mỹ, khi lần đầu tiên một cựu tổng thống bị tuyên án nhiều tội đại hình trong một vụ án hình sự. Ông Trump bị kết tội làm làm giả hồ sơ kinh doanh để che giấu các khoản khoản thanh toán tiền bịt miệng cho cựu ngôi sao phim khiêu dâm Stormy Daniels, nhằm mục đích ém nhẹm các thông tin bất lợi trước cuộc bầu cử năm 2016, để cử tri bỏ phiếu cho ông ta.
Hôm rồi, cháu Út hỏi: Người mình hay nói “phải sống đàng hoàng tử tế”. Thế nào là “đàng hoàng”, hả bố ? Tôi lúng túng không biết trả lời sao cho gọn gàng và dễ hiểu nên đành phải kể lại cho con nghe mẩu chuyện ngăn ngắn, của một nhà báo lẫy lừng (Anh Ba Sàm) đọc được qua Thông Tấn Xã Vỉa Hè: “Sau 1975, có những thứ mà Sài Gòn, miền Nam làm cho hắn rất lạ và không thể quên. Một đêm, chạy xe máy về nhà (ông cậu), tới ngã tư đèn đỏ, ngó hai bên đường vắng hoe, hắn rồ ga tính vọt thẳng. Bất ngờ nghe bên tai tiếng thắng xe cái rẹc, liếc qua thấy ông lão với chiếc xích lô trống không. Quê quá, phải dừng theo!”
Nếu cái gì cũng có bước khởi đầu của nó thì -- ngoài công việc thường ngày là quan sát hành động của từng con người để có một phán xét cuối cùng vào thời điểm thích hợp -- đâu là việc làm đầu tiên của Thượng Đế? Câu trả lời, theo một câu chuyện chỉ để cười chơi, rất thích hợp với bộ máy chuyên tạo nên cảnh rối ren hỗn loạn trên đất nước chúng ta. Cái câu chuyện về một cảnh trà dư tửu hậu khi những nhà chức nghiệp cãi nhau rằng nghề của ai có trước, dựa trên những tín lý từ bộ kinh Cựu Uớc, đặc biệt là chương Sáng Thế Ký.
Đảng CSVN có nhiều chứng bệnh lây nhiễm trong thời kỳ “đổi mới” như tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm và chia rẽ, nhưng 3 chứng “nhận vơ”, “lười lao động” và “lười làm việc” của một bộ phận không nhỏ cán bộ đảng viên đã khiến Đảng lo sợ.
Bất ngờ sáng 30/05/24, TT Biden tuyên bố bỏ giới hạn sử dụng võ khí của Huê Kỳ cung cấp cho Ukraine đánh Nga. Đồng thời, Âu châu đã thỏa thuận một quyết định mới quan trọng là bỏ giới hạn đỏ, gởi huấn luyện viên quân sự qua Ukraine giúp quân đội Ukraine, cho phép Ukraine sử dụng các loại võ khí mạnh và có tầm hoạt động xa tới lãnh thổ Nga nhằm những mục tiêu quân sự. Riêng Anh đã bước tới trước, một số quân đội Anh đang hoạt động tại Ukraine.
“Que Sera Sera,” ca khúc này luôn gắn bó với tâm tư của cậu bé bảy tuổi. Đi xem xi-nê với mẹ, sau này mới biết là phim The Man Who Knew Too Much, về nhà tôi nhớ mãi cái giai điệu vui tươi và đôi môi nhảy múa, khi nữ diễn viên hát đoạn que sera sera. “Chuyện gì đến sẽ đến,” một câu nói đầy thơ mộng đối với cậu bé, rồi dần dần lớn lên biến thành câu nói chấp nhận chuyện ngày mai ‘Life is a crazy ride, and nothing is guaranteed. (Đời là chuyến đi điên rồ, không có gì bảo đảm. ‘Eminem’.) Dường như, có một chút bất cần, không quan tâm chuyện gì sẽ xảy đến. Tưởng chỉ là như vậy, ai ngờ, câu nói bỗng đứng dựng lên, lớn tiếng hỏi: “Chuyện gì đến sẽ đến là sao?” Đúng, “sẽ đến” thuộc về tương lai, thuộc về bí mật, nhưng “chuyện gì đến,” một phần đã bị khám phá, tìm thấy, công bố. Chúng ta, con người hiện tại, thế kỷ 21, may mắn có một khoa học khá trung thực và năng nổ, mở ra cho sự hiểu biết còn kém cỏi, nhiều nơi quá khứ còn tối tăm và nhiều nơi chờ ánh sánh rọi tới.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.