Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Ngô Xương Ngập

26/06/201300:00:00(Xem: 4803)
(Lời tâm tình: “Sử Việt” chỉ khái quát các Nhân vật lịch sử, không đi sâu từng chi tiết của Nhân vật. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung của đề tài đã biên soạn. “Sử Việt” đăng vào ngày thứ Ba Tuesday mỗi tuần).

NGÔ XƯƠNG NGẬP
(? - 954)

Ngô Xương Ngập là con trưởng của Ngô Quyền, ông đã cùng Dương Tam Kha đồng làm tiên phong, tham gia trận đánh thành Đại La vào năm 937 (Đinh dậu), trừ Kiều Công Tiễn và tham chiến trận Bạch Đằng giang.

Năm 944, trước khi mất, Ngô Vương uỷ thác con trưởng Ngô Xương Ngập cho Dương Tam Kha. Nhưng Tam Kha cướp ngôi, Xương Ngập chạy đến nhà hào trưởng Phạm Lệnh Công ở làng Trà Hương, Nam Sách, Hải Dương, nhờ giúp đỡ. Dương Tam Kha sai quân truy bắt, nên Ngô Xương Ngập đã 3 lần phải vào rừng núi ẩn thân và sau đấy Xương Ngập đã lấy vợ là Phạm thị con Lệnh Công và sinh con trai là Ngô Xương Xí.

Dương Tam Kha nhận người con thứ hai của Ngô Quyền là Ngô Xương Văn (là con của Dương hậu) làm con nuôi. Từ khi Dương Tam Kha soán ngôi của nhà Ngô, nhiều nơi không chịu thần phục, các thủ lĩnh nổi lên cát cứ từng vùng, họ đã đem quân đánh chiếm lẫn nhau. Năm 950, Dương Tam Kha sai Ngô Xương Văn đi dẹp loạn ở Thái Bình. Ngô Xương Văn dẫn quân đi được giữa đường, bàn với các tướng Dương Kiết Lợi và Đỗ Cảnh Thạc, nhân cơ hội này khôi phục lại nhà Ngô. Được hai tướng ủng hộ, cùng đem quân trở lại triều đình, bắt Dương Tam Kha thoái vị và khôi phục lại ngôi vua.

Ngô Xương Văn nghĩ tình ruột thịt, không giết Dương Tam Kha, chỉ giáng xuống làm Trương Dương công. Ngô Xương Văn xưng là Nam Tấn Vương, đóng đô ở Cổ Loa.

Năm 951, Nam Tấn Vương cho người đón anh trai là Ngô Xương Ngập về cùng làm vua, Xương Ngập xưng là Thiên Sách Vương, được Dương Thái hậu chấp thuận. Sử gọi là “thời Hậu Ngô Vương”. Trong năm này, Thiên Sách Vương và Nam Tấn Vương cùng thân chinh đi đánh Đinh Bộ Lĩnh ở Hoa Lư (Ninh Bình) nhưng không thắng phải đem quân về.

Ngô Xương Ngập chuyên quyền, không cho Xương Văn tham gia chính sự, còn có ý định trừ Ngô Xương Văn, để một mình làm vua. Nhưng làm vua được 4 năm, đến năm 954, Ngô Xương Ngập bị bệnh mất. Năm 965, Nam Tấn vương mất. Ngô Xương Xí nối ngôi và thế yếu dần, rồi trở thành một sứ quân và cuối cùng đầu hàng sứ quân Đinh Bộ Lĩnh.

Theo gia phả họ Ngô ở Việt Nam. Ngô Xương Ngập còn một người con cả nữa, là Ngô Xương Tỷ, chính là thiền sư Ngô Chân Lưu, sau này được Đinh Tiên Hoàng phong làm Khuông Việt đại sư (933-1011).

*- Thiết nghĩ: Nếu Ngô Xương Ngập đã tham gia trận đánh thành Đại La năm 937, Có thể suy đoán Ngô Xương Ngập lúc đấy khoảng 20 đến 25 tuổi, sinh khoảng năm 912 đến 917. Khi ấy (912-917) Ngô Quyền chưa lấy Dương Như Ngọc, như vậy Ngô Xương Ngập không phải là con của bà Dương Như Ngọc; tức là Ngô Quyền có một người vợ cả đã mất sớm. Giống trường hợp Ngô Nam Hưng và Ngô Càn Hưng, cũng là con trai Ngô Quyền, mà không được sử nhắc đến.

Điều này có thể lý giải cho thái độ đối xử của Dương Tam Kha với 2 người cháu (con Ngô Quyền) khác nhau: với Ngô Xương Ngập thì soán ngôi, lại còn truy sát (vì không phải cháu ruột). Nhưng đối với Ngô Xương Văn (là con của người chị hay em gái Dương Tam Kha là Dương Như Ngọc) thì Dương Tam Kha nhận làm con nuôi, có lẽ định truyền ngôi sau này.

- Nếu nói rằng Ngô Xương Ngập lánh nạn vào năm 944 và có vợ sinh con nơi lánh nạn. Nhưng xét về tiểu sử Ngô Xương Tỷ (933-1011); cho thấy khi Xương Ngập chạy lánh nạn, đã sinh Xương Tỷ được 11 tuổi, tức là Xương Tỷ không phải con Phạm thị. Và có lẽ Xương Tỷ sợ họa liên luỵ, phải tìm đến cửa thiền để thoát nạn, hay chán cảnh tranh giành ngôi báu mà đi tu.

- Ngô Xương Văn tính tình khoan dung, thương anh mới cho rước Xương Ngập về cùng làm vua. Ngược lại Xương Ngập tính hẹp hòi, lấy ân trả oán. Nếu Xương Ngập không hẹp hòi, về triều làm Hoàng gia, Xương Văn làm vua một mình; có lẽ nhà Hậu Ngô không bị lủng củng và sớm tiêu điều như vậy?!.

Cảm niệm: Ngô Xương Ngập

Ngô Vương uỷ thác lúc băng hà
Công tội Tam Kha, xét ruột rà?!
Huynh đệ, Xương Văn tròn trịa nghĩa
Mưu mô Xương Ngập, khó hài hoà?!!!


Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cùng với số phận chung của Thế giới, nạn dịch Covid-19 đã phủ mây mù lên nền kinh tế của Việt Nam trong 7 tháng đầu năm 2021. Khoảng 80,000 Doanh nghiệp đóng cửa và hàng chục triệu công nhân mất việc làm. Việt Nam đã nhập siêu 2,7 Tỷ Dollars trong thời gian này, trong khi tình hình dịch Covid-19 vẫn còn nghiêm trọng.
Mười một năm trời ròng rã, mỗi lần nghĩ tới anh là tôi nghĩ tới Nelson Mandela, chỉ ra được khỏi tù sau 27 năm, vì những người khác đã tranh đấu thành công để có một cuộc thay đổi toàn diện trong xã hội. Ngay sau khi ra tù, Mandela đã được bầu làm lãnh đạo một cuộc thương nghị với nhà cầm quyền cho vấn đề hòa giải dân tộc.
‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng …’ 40.000 đồng có giá trị như thế nào lúc này. Đó là giá của 2 bát phở, giá của 4 lít xăng, giá của hai xuất cơm trưa văn phòng, giá của một cuốc xe ôm trên đoạn đường 10km, giá của hơn một bao thuốc lá 555, giá của 3 ly cà phê… Tôi biết sẽ có rất nhiều người không thể tin rằng tổng thu nhập hàng tháng của một khẩu trong hầu hết những gia đình nông dân lại chỉ với một con số ‘kinh hoàng’ như thế.”
Các lãnh tụ của Đảng Cộng Hòa có thể tiếp tục than phiền về tình trạng kinh tế khó khăn và các chương trình của Biden có khuynh hướng xã hội, nhưng khi nhìn những thống kê về dư luận quần chúng thì rõ ràng quan điểm của Đảng Cộng Hòa không phản ảnh đúng với nhận thức của đa số dân Mỹ.
Nhạc Sĩ Tô Hải và Cựu Đại Tá Bùi Tín là hai nhân vật đã có dịp theo dõi và tham gia cuộc sống trong thời gian hai biến cố kể trên xảy ra, đã phục vụ chính quyền Cộng Sản trong Quân Đội Nhân Dân, trong văn nghệ và báo chí, sau đó đã đổi thái độ. Ngày 11/8/ 2018, hơn một tuần lễ trước ngày có thể coi là mở đầu cho định mệnh của hai ông, hai ông cùng qua đời, cùng ở tuổi 91. Câu hỏi được đặt ra là hai ông đã nhận định ra sao về ngày 19/8/1945 này? Người viết xin vắn tắt ghi lại sau đây để người đọc tiện theo dõi và hiểu rõ hơn quan điểm của hai ông, đồng thời cũng xin ghi thêm một vai chi tiết liên quan tới ngày 19/8/1945 ít được mọi người biết tới hay chỉ biết mơ hồ, trong đó có chuyện tấm ảnh của Tướng Cọp Bay Chennault ký tặng Hồ Chí Minh, chuyện Việt Minh lấy đồ trong cung vua đem ra chợ bán, chuyện bốn tấn bạc người Nhật trả lại cho Chính Phủ Việt Nam, chuyện Việt Minh tịch thu của cải của nhà giầu...
Tuy nhiên, khi Chính phủ áp dụng giãn cách nhà với nhà, người với người, cấm ra đường nếu “không có lý do chinh đáng”, khoanh vùng, lập chốt kiểm soát cho tới ban hành lệnh giới nghiêm tại Sài Gòn từ 6 giớ tối đến 6 giớ sáng thì tình hình kinh tế và xã hội xáo trộn rất nhanh. Đời sống người dân bị đảo lộn, gặp muôn vàn khó khăn do mất việc, giảm việc, cạn kiệt tài chính vì dù không có việc làm nhưng vẫn phải ăn để sống, vẫn phải trả tiền thuê nhà, điện nước v.v…
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.