Hôm nay,  
Việt Báo Online

"lò Thiêu Không Phải Là Lỗi Lầm Một Lần, Của Lịch Sử." (2)

06/12/200200:00:00(Xem: 3456)
"lò Thiêu Không Phải Là Lỗi Lầm Một Lần, Của Lịch Sử." (2)
Imre Kertész, Nobel văn chương 2002.
Nobel văn chương ba năm mới đây, có vấn đề.
QT

Hàn Lâm Viện Thụy Điển sẽ vinh danh Kertész - kẻ xa lạ, outsider, chữ của tờ Đọc, Lire, của Pháp, khi loan tin ông được Nobel - trong dịp trao giải thưởng vào ngày 10 tháng Chạp sắp tới đây, cũng đã nhấn mạnh tới khía cạnh, mà theo họ, phân biệt những gì ông viết với những người sống sót Lò Thiêu. "Với ông ta, Auschwitz không phải là một trường hợp khác thường quái dị, một vật lạ (alien body) ở ngoài dòng lịch sử bình thường của Âu Châu... Nó là sự thực tối hậu về sự thoái hoá của con người trong cuộc sống hiện đại."
Lạ nữa, là, mặc dù sống sót cả hai trại tù và cũng là lò thiêu, Auschwitz và Buchenwald, không phải vì lý do đó mà ông viết, theo kiểu suy nghĩ: tôi là nhà văn, vì tôi sống sót lò thiêu, hay là chứng nhân từ đáy địa ngục.
Đúng hơn là như thế này: Sau năm 1950, khi Hungary bị khuất phục trước bạo lực Xô Viết, ông cảm thấy như là mình "được" chuyển, từ trại tập trung này qua một trại tập trung khác. Cho tới một ngày, ông cảm thấy, "nó đây rồi, phải như thế thôi": cái mặc khải nhà văn của ông chính là cái mặc khải tìm một góc riêng cho cái gọi là tự do mình là mình. Ông kể lại kinh nghiệm đó như sau:
"Đó là năm 1955, và tôi đang ở một hành lang, tôi nghe thấy tiếng bước chân ở phía sau tôi", ông hồi tưởng và kể lại bằng tiếng Hungary; bà vợ ông, Magda - gốc Hungary, lớn lên tại Mỹ - dịch ra tiếng Anh. Tiếng chân người cứ thế lớn dần, và tôi hình dung ra, cả một đoàn người lũ lượt, trùng trùng lớp lớp ở phía sau tôi, cứ thế mà bước tới. Cái nhóm người, lũ người, đoàn người đó, trong trí tưởng tượng của tôi, trong viễn ảnh mà tôi nhìn ra thế giới, đại khái là cái thế giới vây quanh tôi, "của tôi" đó, nó "đại diện" cho cái gọi là sự lãng quên, vẻ đồng phục, nỗi cúi đầu nhẫn nhục chịu đựng cái số kiếp của mình. Là một thành viên, thuộc vào cái lũ người lũ lượt cùng bước đi như thế đó, có nghĩa là mất tiêu luôn căn cước. Tôi phải bước ra khỏi hàng. Đó là lý do tôi quyết định, mình sẽ là một nhà văn".

Một cách nào đó, Nobel văn chương ba năm mới đây, có vấn đề. Những người được giải, và công chúng đều sững người, khi biết tin. Naipaul, năm ngoái cho biết, ông đã tưởng ông ra rìa. Năm trước nữa, Cao Hành Kiện coi đây là một phép lạ. Và khi vinh danh ông, Viện Hàn Lâm cho rằng, đây là kinh nghiệm của một cá nhân, mong sống sót lịch sử của đám đông. Còn Kertsész: một kẻ đứng bên lề, một kẻ lạ. Trở thành nhà văn chỉ vì muốn ra khỏi hàng người. Ngay cả dịch giả qua tiếng Anh hai tác phẩm của ông, trong có cuốn Không Số Kiếp, cũng không nghĩ tới chuyện ông được Nobel. Katharina Wilson, dạy môn Văn Chương So Sánh (Comparative Literature, Đại học Georgia), trong một cuộc phỏng vấn, ngay sau khi biết ông được Nobel, cho biết, bà thực sự không tin, không thể tưởng tượng được lại có chuyện đó. "Tôi luôn luôn nghĩ, đây là một nhà văn hảo hạng (first rate), một thiên tài theo cái kiểu của ông ta, nhưng tôi chẳng hề tin, ngay cả chuyện ông được đề cử (nominated), đừng nói đến chuyện được giải Nobel.
-Tại sao bà lại chẳng hề tin ông ta sẽ được Nobel. Bộ ông ta chẳng được ai biết tới, cả về người, lẫn của (tác phẩm)"
Không phải như vậy. Ông ta được nhiều người biết tới, thí dụ như ở Đức. Nhưng nổi tiếng trên toàn thế giới, đâu cũng nghe tên, đọc tác phẩm, cái đó lạ đấy.
-Nghe nói, bà và ông xã cùng dịch, nhưng chỉ bán lèo tèo chừng 5 ngàn cuốn. Ngay ở nơi quê hương bản quán, ông ta cũng không được nổi tiếng" Nhưng mà này, tại sao lại chọn ông ta để mà dịch" Liệu mấy ông Hàn cũng có mắt xanh như bà, khi trao giải Nobel"
Đúng là ông ta không nổi đình nổi đám, ở quê hương, theo cái kiểu nhà văn ở trên đỉnh. Còn cái chuyện mắt xanh hay không mắt xanh của mấy ông Hàn, làm sao tôi biết được. Lý do tôi dịch ông ta, đúng ra là cơ duyên, nói tình cờ thì cũng được. Số là, vào thời điểm đó, tôi có một "cảm giác mạnh", rằng phải kiếm ra một cách giải thích khác đi, về Lò Thiêu, cho cả tôi và những sinh viên của tôi, theo nghĩa, trói voi bỏ rọ, gói trọn cái bi kịch mà Lò Thiêu đại diện. Tôi nghĩ ông ta là một người như vậy, một người không lôi cổ đám sinh viên, những người trẻ tuổi, dộng đầu họ vào tường, bắt họ nhìn vào đó, Lò Thiêu, với những con mắt khiếp đảm... nhưng là một người với một giọng nói hợp với giới trẻ, khi trình bầy thảm kịch đó. Nhưng cái mà tôi gọi là thiên tài thứ thiệt, rất ư là thiên tài, ở nới ông, theo tôi, ở trong Không Số Kiếp, đó là sư phát minh của ông ra một nhân vật kể chuyện ngôi thứ nhất. [Nhiều người cho rằng, và thực sự đúng như thế, cái tôi là cái đáng ghét. Nhưng với một nhà văn thiên tài, đây là cách nhanh nhất, để kể một câu chuyện.] Kertész kể câu chuyện Auschwitz, bằng cái giọng "tôi ơi là tôi, không cường điệu, không bi thảm hoá, không đủ mọi chuyện", nghĩa là ông ta kể từ một cái nhìn của một người kể chuyện thứ nhất, và người kể thứ nhất (the first person narrator) này là một đứa trẻ 14 tuổi, trẻ nguyên xi, nghĩa là chưa từng có một chút hiểu biết chuyện gì đang xẩy ra. Đây là cái nhìn của một cậu bé thơ ngây. Và sức mạnh của câu chuyện, chính là ở chỗ, chúng ta, những độc giả phải hiểu, cho cả chúng ta, và cho cả cậu bé. Rằng cái bi kịch của câu chuyện kể ở đây là, độc giả bắt buộc phải hiểu rằng, những điều ghê gớm tởm lợm đang xẩy ra, nhưng người kể - cậu bé ngây thơ - lại được miễn nhiễm! Một cách nào đó, một câu chuyện như vậy treo lửng sự phán đoán, và làm cho kinh nghiệm dễ thấm hơn, mà lại không bị đập đầu vào tường.
(còn tiếp).
Quách Tường giới thiệu

19/05/2019(Xem: 305)
Weatminster (Bình Sa)- - Tại tòa soạn Việt Báo vào sáng Thư Ba ngày 14 tháng 5 năm 2019, Nhạc Sĩ, Đạo Diễn Quốc Võ Trưởng Nhóm Từ Thiện Trái Tim Việt cho biết: Nhân ngày Lễ Cha anh sẽ tổ chức Đêm Ra Mắt MV “Nhớ Cha” và CD Tạ Ơn Đời
19/05/2019(Xem: 190)
18/05/2019(Xem: 237)
Westminster (Đoàn Hưng)- Vào sáng ngày Thứ Sáu 17/05/2019, Thượng Nghị Sĩ Tiểu Bang California Tom Umberg đã ghé thăm tòa soạn Việt Báo, nhân dịp Tháng Di Sản Châu Á Thái Bình Dương.
18/05/2019(Xem: 158)
Garden Grove (Bình Sa)- - Theo thông lệ hằng năm, trước văn phòng Sở Cảnh Sát Garden Grove tại số 11301 Acacia Parkway, Thành Phố Garden Grove vào lúc 5 giờ chiều Thứ Năm ngày 16 tháng 5 năm 2019 Sở cảnh sát Garden Grove
18/05/2019(Xem: 192)
17/05/2019(Xem: 646)
Westminster (Bình Sa)- - Liên tục trong 14 năm qua, Ca Sĩ Mỹ Lan hằng năm đều tổ chức chương trình ca nhạc để tưởng nhớ Ca Nhạc Sĩ Nhật Trường Trần Thiện Thanh. Đêm ca nhạc lần thứ 14 với chủ đề: “Chân trời Tím” đã được tổ chức vào lúc 6 giờ chiều Thứ Sáu ngày 10 tháng 5 năm 2019 tại nhà hàng Moonlight 15440 Beach Blvd Thành Phố Westminster CA 92683.
17/05/2019(Xem: 191)
FUNNER, Calif. (ngày 15 tháng Năm, 2019) – Sòng bài, khu nghỉ mát Harrah's Resort Southern California vào ngày 15/05 đã làm lễ nghi thức nhậm chức cho nam diễn viên và nghệ sĩ hài Rob Riggle, là thị trưởng chính thức thứ hai của Funner, California. Ông Rob Riggle kế nhiệm David Hasselhoff lãnh đạo Funner bắt đầu từ tháng 05, 2019.
17/05/2019(Xem: 148)
Trong những tuần gần đây, các công ty thuốc lá điện tử đã phản ứng công khai trước sự giám sát lớn hơn của chính phủ đối với các hoạt động tiếp thị và bán hàng của họ, đặc biệt là đối với giới trẻ.
17/05/2019(Xem: 193)
16/05/2019(Xem: 282)
Garden Grove (Bình Sa)- - Tu Viện Linh ứng toạ lạc tại số 11401 Mac Street, Garden Grove, CA 92841, do Tỳ Kheo Thích Minh Hạnh, Viện Chủ đã long trọng tổ chức Đại Lễ Phật Đản PL. 2563 – 2019 vào lúc 10 giờ trưa Chủ Nhật ngày 12 tháng 5 năm 2018.
16/05/2019(Xem: 220)
15/05/2019(Xem: 229)
Washington, DC.- Hôm nay dự luật H.R. 1437 của lưỡng đảng do dân biểu Lou Correa đệ trình có tên gọi là Đạo Luật Kiểm Soát Súng Năm 2019 (The Securing DHS Firearms Act Of 2019) đã được Hạ viện thông qua.
15/05/2019(Xem: 261)
Westminster (Bình Sa) - - Liên tục trong 19 năm qua, Hội Phụ Nữ Việt Mỹ Nam California do Dược Sĩ Đỗ Kim Toàn làm Hội Trưởng đã tổ chức ngày Lễ Mẹ “Mothers Day” hằng năm để tri ân và vinh danh các bà mẹ trong cộng đồng Người Việt tại Nam California. Đồng thời cũng là dịp để duy trì truyền thống cho các thế hệ con cháu noi theo.
15/05/2019(Xem: 174)
Sacramento, Calif. (Ngày 14/5/2019) –Trưởng Kiểm toán viên Bang California, Elaine M. Howle, đã lựa chọn ngẫu nhiên tên của các thành viên và thành viên thay thế trong Hội đồng Đánh Giá Ứng Viên (Hội Đồng) cho quá trình lựa chọn Ủy Ban Quy Hoạch Lại Khu Vực Bầu Cử Cho Công Dân năm 2020 (Ủy Ban).
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 05/2019, theo thông tin mới nhất từ leaker nổi tiếng Ice Universe, Samsung có thể sẽ ra mắt hai tùy chọn màu gradient cho chiếc Galaxy Note 10, bao gồm Gradient Blue (xanh lam) và Gradient Silver (bạc).
Mỹ đã kêu gọi các đồng minh ngừng sử dụng các thiết bị thông tin liên lạc của Huawei, và điều đó ảnh hưởng đến cả ngành năng lượng Nhật Bản – một số trang trại năng lượng Mặt trời tại đây quyết định từ bỏ các sản phẩm của công ty Trung Quốc.
Khoảng giữa tháng 05/2019, gần 700 cá thể tê giác tại tỉnh Limpopo của Nam Phi đã thoát hiểm sau khi được tiêm một hỗn hợp thuốc độc chuyên dụng vào sừng, khiến chúng không còn giá trị đối với những toán đi săn trộm tê giác với mục đích lấy sừng.
Khoảng giữa tháng 05/2019, Sound United đang có những bước đi đầu tiên trong quá trình mua lại mảng âm thanh gia đình của hai thương hiệu âm thanh lớn tại Nhật là Onkyo và Pioneer. Nếu thành công, đây sẽ là một trong những thương vụ lớn làm thay đổi thị trường âm thanh Châu Á với nhiều thương hiệu âm thanh lớn sẽ cùng chung một nhà.
Sony và Microsoft là hai đối thủ cạnh tranh trực tiếp của nhau. Một công ty Nhật Bản sở hữu hệ máy PlayStation và một công ty của Mỹ sở hữu hệ máy Xbox, vốn đã là đối thủ trong cuộc chiến tranh giành thị phần console trên toàn cầu. Nhưng thật bất ngờ khi vào khoảng giữa tháng 05/2019, Sony và Microsoft đã công bố một thỏa thuận hợp tác.
Tòa án tối cao Mỹ khẳng định rằng người dùng có thể kiện App Store với cáo buộc chống độc quyền, và nó có thể mở ra một tương lai rất khác cho những người đang sử dụng kho ứng dụng trực tuyến - nơi người dùng có thể cài được ứng dụng từ nhiều nguồn khác nhau kể cả trên iPhone, nhưng chất lượng, độ tiện lợi và độ an toàn chưa chắc sẽ được như hiện nay.
Khoảng giữa tháng 05/2019, Boeing cho biết bản cập nhật phần mềm cho các máy bay 737 Max của hãng đã hoàn thiện và chờ đánh giá, kiểm tra từ cơ quan hàng không liên bang (FAA). Khoảng một tháng trước, Boeing cũng đã thử nghiệm bản cập nhật mới, có thể hiểu đây là phiên bản hoàn chỉnh và đã khắc phục được những lỗi mà 737 Max gây ra trong thời gian qua.
Khoảng giữa tháng 05/2019, theo dữ liệu từ Đài thiên văn Mauna Loa ở Hawaii, nồng độ CO2 trong khí quyển là hơn 415 phần triệu (ppm), cao hơn nhiều so với bất kỳ thời điểm nào trong 800,000 năm qua, ngay cả trước khi sự tiến hóa của người tinh khôn diễn ra.
Pulsating RS Puppis, ngôi sao sáng nhất nằm ở trung tâm ảnh, lớn gấp mười lần và trung bình phát sáng hơn 15,000 lần so với Mặt trời.
Khoảng giữa tháng 05/2019, trang The Information đã có một bài phóng sự liệt kê khá chi tiết thông tin về việc Intel và Apple đã chấm dứt hợp tác, dẫn đến việc Apple phải dàn xếp vụ kiện với Qualcomm, bên cạnh đó là những thông tin chưa chính thức về kế hoạch trong tương lai của hãng khi phát triển iPhone 5G.
Khoảng giữa tháng 05/2019, Nhật Bản công bố kế hoạch tạo ra 10 tỷ số điện thoại 14 số mới để đáp ứng nhu cầu khổng lồ của mạng 5G tiếp theo.
Về cơ bản, sắc lệnh mới tạo ra tiền đề để cấm hoàn toàn các thiết bị viễn thông của Huawei sản xuất, sau rất nhiều mối lo ngại về bảo mật và an toàn thông tin cũng như an ninh quốc gia trong thời gian qua.
Lợi nhuận của Toyota giảm ít nhất 4% trong Q1/2019 do doanh số bán hàng tại thị trường Bắc Mỹ suy giảm, trong khi Honda cũng chẳng khá hơn khi cho biết đã lỗ trong quý đầu tiên của năm 2019. Theo đó, mức lợi nhuận hàng quý của Toyota đạt được trong công bố mới nhất là 459.5 tỷ Yên, tương đương 4.2 tỷ USD, giảm đi một khoản so với con số 480.8 tỷ Yên cùng kỳ năm 2018. Ngoài ra, doanh thu cũng tăng lên 2%, đạt 7.75 nghìn tỷ Yên (70 tỷ USD).
Khoảng giữa tháng 05/2019, cảnh sát Đức đã phát lệnh truy nã một kẻ tham lam, nhân lúc lái thử chiếc Ferrari đời 1985 trị giá 3.07 triệu USD, hắn đã tăng tốc và biến mất cùng chiếc xế hộp đắt giá ở Duesseldorf.
Khoảng giữa tháng 05/2019, công trình trị giá 1,5 tỷ USD của Amazon đã chính thức khởi động tại Cincinnati (Ohio, Mỹ) với sự tham dự của nhà sáng lập Jeff Bezos. Ông đã gây bất ngờ khi leo lên chiếc máy ủi, điều khiển nó tiến tới ủi đống cát, sau khi có bài phát biểu khởi công. "Nếu quý vị đang tò mò cảm giác thế nào, điều đó thật thú vị", Bezos chia sẻ trong lúc chuẩn bị bước chân khỏi máy ủi