Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Bùi Tín Viết Riêng Cho VOA Thứ Bảy, 07 Tháng 4 Năm 2012: Nhà Nước Tạo Phúc hay Nhà Nước Gây Họa?

09/04/201200:00:00(Xem: 11223)
Vấn đề quan hệ giữa nhà nước và công dân luôn là một vấn đề chính trị cơ bản của một quốc gia. Trong giáo trình cho sinh viên các trường luật, khoa học chính trị và hành chính của các nước, như ở Pháp, Anh, Hoa Kỳ, đều có các bài giảng, các bài thuyết trình mở đầu khóa về mối quan hệ giữa nhà nước và công dân.

Theo những bài giảng, thuyết trình, cùng các tài liệu tham khảo liên quan, tổng kết lại lịch sử các nhà nước trên thế giới, có thể chia ra 2 loại nhà nước khác nhau về bản chất. Có một loại nhà nước của một dòng họ, một nhóm, một tôn giáo, một phe phái, một chính đảng… và một loại nhà nước của số đông, của nhân dân, của toàn dân, của xã hội công dân.

Ở giữa 2 loại nhà nước khác nhau về bản chất ấy, có một loại trung gian, gọi là nhà nước quá độ từ độc đoán sang dân chủ, còn được xếp hạng là nhà nước dân chủ một phần (partly democratic).

Phân tích về lịch sử xuất hiện, tính chất, chức năng, tính ưu việt của nhà nước dân chủ, các nhà lý luận tổng kết lại và cho biết nhiều tên gọi khác nhau đã được dùng, như nhà nước che chở - Protector State, nhà nước phúc lợi, nhà nước phục vụ, hoặc theo ý nghĩa tôn giáo, là nhà nước ban phúc – Providence State. Theo ý nghĩa ấy chức năng đầu tiên và cơ bản của nhà nước là bảo vệ cuộc sống an bình của toàn dân, cuộc sống độc lập tự do của đất nước, chống mọi mưu đồ xâm lược, bành trướng, hà hiếp của ngoại bang, bảo vệ cuộc sống bình đẳng tự do của mỗi công dân, gắn bó mọi công dân với nhau trong tập thể tương thân tương trợ của toàn dân.

Ở Pháp có một hình ảnh đẹp. Nước Pháp tự xa xưa đã lấy con gà trống Gaulois làm biểu tượng dân tộc. Từ đó chức năng của nhà nước Pháp, của tổng thống do phổ thống đầu phiếu bầu ra, trước hết là che chở, bảo vệ mọi công dân Pháp, như một con gà trống bảo vệ đàn con đông đảo của mình chống mọi tai họa và bất trắc. Đó là hình ảnh truyền thống một anh gà trống vạm vỡ, hiên ngang, giương đôi cánh rộng che chở mưa gió cho đàn con bé bỏng, và khi cần, trước hiểm họa chết chóc, nó giương cả mười móng vuốt nhọn hoắt, dẩu chiếc mỏ cứng nhọn, má đỏ bừng, kêu rống lên toang toác để báo động và ra oai, chống lại con diều hâu lưu manh khát máu. Con diều hâu hiếu chiến phải chuồn thẳng.

Đó là hình ảnh phải có của một nhà lãnh đạo, của một tổng thống, một quốc trưởng, một «tổng bí thư», một «bộ chính trị» có ý thức về sứ mệnh của mình, khi công dân dưới quyền mình bị đe dọa, bị oan ức, bị hiếp đáp, hay gặp thiên tai địch họa gì khác, như tai nạn, ốm đau, thất nghiệp. Nhà nước che chở và ban phúc thương yêu thần dân của mình như Gà trống thương đàn con, lo việc làm cho người thất nghiệp, lo việc học hành cho con trẻ, lo cho toàn dân có cuộc sống khỏe mạnh, ấm no, lo việc phân phối lại trong toàn xã hội cho công bằng không quá chênh lệch, nghiêm trị bọn tham quan ô lại cho dân được sống yên ổn, đêm ngủ người dân không cần đóng cửa, không ai màng của rơi.

Đối lập với nhà nước che chở, nhà nước ban phúc là một kiểu nhà nước đàn áp, nhà nước bóc lột, tham lam, chỉ lo móc túi dân qua tiền thuế và ngân sách, qua hối lộ và tham nhũng, qua bạo lực và hà hiếp, qua những phiên tòa cưỡng bách. Nó không ban phúc, còn gây họa cho toàn dân, tạo nên dân oan, dân ức, dân kêu dân la khắp muôn phương. Nó che chở kẻ gian, bênh vực bọn hành trướng, mềm yếu với kẻ xâm lược, hống hách với người dân lương thiện, tàn bạo với kẻ yêu nước thương dân. Chỉ vì đó là nhà nước trọng tiền hơn trọng dân, trọng của cải hơn hiền tài, trọng «đất» hơn trọng nước, trọng luật rừng hơn luật pháp. Đó cũng là nhà nước lừa dối, nói giảng đạo đức mà làm điều vô luân, nói tốt mà làm xấu, gây khổ cho dân, gây đâu thương cho toàn xã hội.


Giáo trình chính trị luôn căn dặn sinh viên phải tỉnh táo, không thể đánh giá thực chất của một nhà nước bằng cách dựa vào tên gọi hình thức bên ngoài, vì có nhà nước độc tài đội lốt «dân chủ», nhà nước bóc lột đội lốt «xã hội chủ nghĩa», nhà nưóc phát xít đội lốt «cộng hòa». Muốn xác định một nhà nước thuộc vào loại nào, phải dựa vào việc làm, cung cách cai trị, mối quan hệ hàng ngày trong thực tiễn của nó với đông đảo công dân.

Sống dưới loại nhà nước che chở, nhà nước phúc lợi – mà tiêu biểu hiện nay thường được chỉ ra ở các nước Bắc Âu, như Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, do các đảng Xã hội Dân chủ lãnh đạo, người dân cảm thấy thư thái, ung dung, yêu đời, nhẹ nhàng, không mảy may căng thẳng, lo sợ, buồn khổ thất vọng. Mỗi công dân bỏ phiếu cho ai làm đại biểu cho mình thường nhớ tên, địa chỉ, số điện thoại của các đại biểu đó ở Quốc hội, ở hội đồng cấp tỉnh, quận, để khi cần thì yêu cầu che chở, giúp đỡ ý kiến. Họ gọi đó là «đại biểu của tôi», còn các đại biểu nói trên coi các công dân đã bầu ra mình ở một địa phương là «các công dân của tôi» mà họ có nghĩa vụ che chở, bảo vệ khi cần. Họ tự coi là anh Gà trống mà các công dân đã bầu ra họ là đàn gà con thương yêu cần tận lực bảo vệ che chở, dù cho có bị xây xát, bị thương hay cả hy sinh đến sinh mệnh chính trị của họ.

Tôi viết bài này sau khi hỏi chuyện giáo sư và sinh viên trường khoa học chính trị Sciences Po ở thủ đô Paris, và đọc những giáo trình vỡ lòng về chính trị và liên tưởng đến tình hình chính trị nước ta.

Đến bao giờ ở nước ta có một nhà nước che chở, nhà nước phúc lợi? Phải chăng nhân dân ta là nạn nhân của một kiểu nhà nước gây họa, một nhà nước bóc lột, bất công và tham nhũng? Và đến bao giờ các đại biểu quốc hội, đại biểu hội đồng nhân dân tỉnh huyện mới tự coi là người che chở, bảo vệ mọi công dân bầu ra mình như anh Gà trống sẵn sàng xả thân vì đàn con thân yêu?

Thế mới biết yêu cầu của đông đảo trí thức, lao động, tuổi trẻ về đổi mới toàn hệ thống cai trị, toàn hệ thống cầm quyền hiện tại là có cơ sở và cấp bách đến đâu.

Tại sao một đảng tự nhận là cách mạng, là tiền phong lại sợ không dám cạnh tranh, đọ sức, ganh đua ngay thật về trí tuệ, tâm huyết với một vài tổ chức chính trị khác qua sự phán quyết bằng lá phiếu của cử tri ? Tại sao lại mất tự tin, lại hèn kém đến vậy ?

Không thay hệ thống chính trị từ «Nhà nước Cảnh sát» sang «Nhà nước Gà trống» thì 1 hay 10 Nghị quyết 47/TW, 1 hay 10 cuộc họp Trung ương kiểu Hội nghị Trung ương 3/ khóa XI, hoặc 1 hay 10 cuộc «họp cán bộ toàn quốc chưa từng có» … cũng chỉ là trò nước đổ đầu vịt, gọi bệnh thì đúng nhưng bốc thuốc thì sai, chỉ là thuốc của lang băm lẩm cẩm dở hơi, vì cả 4 giải pháp: tự phê và phê bình, gương mẫu, trên xuống và dưới lên, giám sát và kỷ luật… đều là giải pháp xưa cũ, vô hiệu, thuốc đã lờn từ lâu lắm rồi.

Vì nước, vì dân, tôi xin nói thẳng cảm nghĩ trung thực của mình với bà con nhà mình, vì không thể nói khác được.

Bùi Tín

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cuộc họp thượng đỉnh giữa hai tổng thống Biden và Putin được báo chí quốc tế quan tâm và tin tức về cuộc họp này được loan tải rộng rãi. Phần tóm lược sau dựa vào các bản tin và bình luận của các cơ quan truyên thông Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc về cuộc họp này.
Một tiểu tiết khá thú vị được ghi nhận trong cuộc gặp gỡ này là TT Biden đã đến biệt thự Villa La Grande, nơi tổ chức cuộc họp sau Putin. Theo bản tin của VOA Anh ngữ, dù Putin đã đến khá đúng giờ, nhưng đây là sắp xếp chu đáo của các nhân viên Bạch Ốc nhằm ngừa sự tái diễn như TT Donald Trump đã bị Putin cho đợi đến 30 phút trong cuộc họp thượng đỉnh tại Helsinki vào năm 2018, dù trước đó Trump đã đến muộn khi đến họp với NATO hay yết kiến Nữ Hoàng Anh.
Nền âm nhạc Việt Nam đã mất đi những khuôn mặt tài hoa, nhân cách… nhưng, rất may đã gởi lại những ca khúc bất tử. Nhạc sĩ tài hoa của nhân loại Johann Sebastian Bach (1865-1750) cho rằng “Âm nhạc có thể giúp tinh thần rũ sạch mọi bụi trần của cuộc sống thường ngày” nên khi “đầu óc vẩn đục” hãy lắng nghe ca khúc của tác giả đã quý mến để rũ sạch bụi trần.
Tôi đã được đọc rất nhiều bài trong “Hoa Cỏ Bên Đường” trước khi chúng được chọn cho vào tuyển tập này. Mấy năm nay, cô Kiều Mỹ Duyên luôn dành cho Bút Tre hân hạnh đăng những bài viết ngắn của cô. Bài nào cũng được độc giả khen tặng, đặc biệt bài “Cho Nhau Thì Giờ” gây tác động sâu sắc đến người đọc.
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa ở trong Nam, chuyện tranh luận giữa Chính quyền và người dân về những ưu, khuyết điểm của chế độ chính trị là việc bình thường. Các Dân biểu và Nghị sỹ tại lưỡng viện Quốc hội có quyền chất vấn Thủ tướng và các Bộ trưởng Chính phủ bất kỳ lúc nào thấy cần. Nhưng ở Việt Nam Dân chủ Công hòa miền Bắc trước năm 1975 thì khác. Phê bình đảng cầm quyền là tự mở cửa vào tù. Đại biểu Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân các cấp chỉ biết làm việc theo lệnh của Bộ Chính trị và cấp trên.
Nước Úc đã bước vào tiết Thu, khí trời lạnh, những chiếc lá đang đổi sang màu, cơn mưa đầu mùa làm lòng người se lại. Nhận tin báo từ quê nhà Thầy đã viên tịch, lòng con đau nhói vì không về được để đảnh lễ Kim Quan nhục thân Thầy, thọ tang Ân Sư Giáo Dưỡng. Nơi phương trời viễn xứ, con hướng về ngôi Chùa Bình An, Giác Linh Đài tâm tang thọ phục.
Tôi tin vào những điều không thể. Tưởng tượng bạn đang rất căm ghét một con người hay một con vật nào đó. Rồi bỗng dưng một ngày bạn thấy họ là chính mình. Bạn có cảm giác mình biết về họ rõ như biết về những đường chỉ trên bàn tay của mình. Thậm chí, bạn cảm được cái khát khao và thương nó như thương nỗi khát khao của mình ngày nào - đó là cái tình cảm lạ lùng mà tôi dành cho con chuột của con trai tôi.
Nước tìm chỗ trũng thì tiền cũng biết chạy vòng quanh thế giới kiếm lời. Thị trường nhà đất ở Nhật bị sụp vào đầu thập niên 1990 nên tiền chạy sang Đông Nam Á và Đông Âu tìm các con rồng sắp cất cánh. Khi Đông Á và Đông Âu bị khủng hoảng vào cuối thập niên 1990 tiền lại đổ vào Mỹ và Nam Âu bơm thành hai bong bóng địa ốc rồi vỡ tung năm 2007 (Mỹ) và 2010 (Nam Âu).
Tôi tình cờ tìm được ấn bản Lá Thư Về Làng của nhạc sỹ Thanh Bình, do nxb Lúa Mới phát hành, năm 1956. Vào thời điểm đó, tuy chưa đủ tuổi để cắp sách đến trường nhưng tôi cũng đã thuộc lời của nhạc phẩm này rồi vì nghe mấy bà chị và radio hay hát
Thới gian vẫn không ngừng trôi, hết xuân lại hạ, ngày tháng dần qua như nước chảy mây bay, sóng sau đè sóng trước, từng thế hệ lần lượt nối tiếp nhau. Ba chẳng mấy chốc giờ đã lên nội, ngoại. Tóc ba đã bạc trắng mái đầu, mỏi gối chồn chân… Thương ba nhưng đành chịu thôi, quy luật sinh – lão – bệnh – tử có chừa ai đâu!
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.