Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Khi Các Ông Bà Đại Diện Dân Chỉ Lo Chiếc Ghế

15/08/201100:00:00(Xem: 4499)
Khi Các Ông Bà Đại Diện Dân Chỉ Lo Chiếc Ghế

Trần Bình Nam
Sau nhiều tuần lễ tranh chấp việc tăng mức tiền nợ (debt limit), ngày 3 tháng 8, 2011 quốc hội Hoa Kỳ thông qua luật cho phép chính phủ phát hành thêm ngân khố phiếu bán lấy tiền chi dùng.
[TBN: (1) Tại nhiều nước việc in ngân khố phiếu để lấy tiền cho công quỹ là quyết định của Hành Pháp, nhưng ở Hoa Kỳ cần được quốc hội cho phép bằng một đạo luật. (2) Báo chí và các nhà kinh tế thường dùng nhóm chữ “trần nợ” (debt ceiling hay debt limit) khi nói đến số công phố phiếu luật cho phép in thêm để bán ra lấy tiền cho công quỹ.Trong bài này danh từ “phát hành công khố phiếu” hay “nâng trần nợ” có nghĩa như nhau.] 
Ở đây tôi không bàn về khía cạnh kinh tế của việc in công phố phiếu bán lấy tiền cho công quỹ để điều hành quốc gia là điều cần thiết hay không. Nhiều kinh tế gia cho rằng “mắc nợ” kiểu đó không có hại, mà chỉ là yếu tố kích thích cả nước làm việc. Nước Mỹ càng mạnh, kinh tế càng sung mãn khi “trần nợ” cao, nhưng nếu vẫn có đủ sức trả lời lẫn vốn sòng phẳng.
Cũng như mỗi gia đình tại Mỹ (và ở các nước kinh tế thị trường) đều vay nợ các ngân hàng để tậu nhà, mua xe, đầu tư làm ăn buôn bán… Vì vay nợ, gia đình nào cũng làm việc cật lực để có thể sống thoải mái với các tiện nghi và trả nợ. Và đó là nguyên nhân của “dân giàu nước mạnh”.
Vậy tại sao Hoa Kỳ đang có vấn đề"
Trong 10 năm qua ngân sách Hoa Kỳ bắt đầu thâm thủng (chi nhiều hơn thu) do chiến tranh Iraq và Afghanistan và một phần do chính sách giảm thuế, do đó “trần nợ” tích lũy càng cao. Ngân sách năm nay (2011) thâm thủng 1645 tỉ, và trần nợ tích lũy đến 14294 tỉ mỹ kim.
Tuy nhiên ngân sách thâm thủng thì quốc hội thông qua luật phát hành công khố phiếu để có đủ tiền chi tiêu. Từ trước đến nay, việc “nâng trần nợ” hai đảng thường đồng ý với nhau thông qua dễ dàng không có sự tranh cãi gì đáng kể. Do đó Hoa Kỳ lúc nào cũng trả tiền lời và hoàn tiền cho công phố phiếu đáo hạn một cách sòng phẳng. Kết quả là công việc quốc gia tiến hành bình thường, và mua công phố phiếu Hoa Kỳ vẫn được xem là một sự đầu tư chắc ăn nhất. Các công ty đánh giá “credit” (hay là chỉ số tin tưởng con nợ) của Hoa Kỳ là AAA (cao nhất).
Từ cuối năm 2008 cuộc khủng hoảng kinh tế làm cho ngân sách thâm thủng đậm hơn, trần nợ cao hơn làm cho sự tin tưởng vào công khố phiếu Hoa Kỳ giảm đi và uy tín Hoa Kỳ và đồng mỹ kim trên thế giới cũng suy giảm theo.
Các nhà kinh tế Hoa Kỳ và một ít chính khách có viễn kiến thấy rằng nếu tình trạng này không được chận đứng thì thế hệ sau phải còng lưng làm chỉ đủ tiền trả nợ. Và đó là một viễn ảnh đen tối cho Hoa Kỳ.
Sau khi đắc cử, một trong những ưu tiên của tổng thống Obama là giảm thâm thủng ngân sách. Đảng Cộng hòa cũng xem đó là một ưu tiên, chỉ có giảm thâm thủng cách nào là khác biệt nhau.
Và sự khác biệt ý kiến này trở thành vũ khí tranh giành phiếu cử tri của hai đảng sau cuộc bầu cử tháng 11/2010 đảng Cộng hòa chiếm lại đa số tại Hạ nghị viện. 
Cơ hội tranh cãi là việc “nâng trần nợ” trước ngày 3/8, ngày
bộ Tài chánh cho biết ngân sách Hoa Kỳ hết tiền. Đến cận ngày hai đảng mới chịu thỏa thuận thông qua luật nâng trần nợ lên 900 tỉ mỹ kim hoàn tất trước tháng 9/2011, và gắn theo luật đó là lòng thòng nhiều điều khác nữa.
Vấn đề chi tiêu được tạm giải quyết. Nhưng sự tranh cãi cho thấy nếu đến ngày 3/8 trần nợ chưa được phép tăng, chính phủ Hoa Kỳ sẽ không có tiền để trả lương cho công nhân viên (trong đó có quân nhân lương vốn đã ba cọc ba đồng) và nhất là không có tiền trả tiền lời và công phố phiếu đáo hạn . Một vấn đề hiện ra: thì ra mua công khố phiếu của Hoa Kỳ cũng không “chắc ăn”như vẫn tưởng. Công ty Standards & Poors (S&P), đánh giá “credit” của chính phủ Hoa Kỳ từ AAA xuống AA+. AA+ cũng còn quá tốt nhưng tác dụng tâm lý làm cho các cơ sở kinh tế tài chánh và các quốc gia đầu tư mất sự tin tưởng tuyệt đối gây ảnh hưởng không tốt cho nền kinh tế Hoa Kỳ đang trên đà phục hồi sau vụ khủng hoảng kinh tế cuối năm 2008.
Vậy hai đảng Cộng hòa và Dân chủ tranh cãi những gì và cuối cùng họ đã dung hòa như thế nào"
Giảm thâm thủng ngân sách cho những năm tới. Muốn giảm thâm thủng thì cần: (1) tăng thuế và (2) giảm chi. Sự khác nhau chính yếu giữa hai đảng Cộng hòa và Dân chủ là: Cộng hòa không muốn tăng thuế và muốn giảm chi nhiều nơi các chương trình lớn như Hưu bỗng, An sinh xã hội và Y tế như Medicare, Medicaid. Dân chủ thì muốn tăng thuế các đại công ty và thành phần có lợi tức cao và tránh cắt gỉảm các chương trình An sinh và Y Tế. Tuy vậy lúc nào hai đảng cũng tìm được một điểm thỏa thuận ở giữa để thông qua ngân sách và nâng trần nợ theo nhu cầu ngân sách.

Lần này với đa số tại Hạ nghị viện (trong đó có khoảng 60 dân biểu thuộc nhóm Tea Party cực hữu) đưa điều kiện, họ chỉ sẽ biểu quyết cho phép “nâng trần nợ” nếu đảng Dân chủ và Hành Pháp cam kết không tăng thuế và cắt giảm tối đa các chương trình an sinh và y tế. Đảng Dân chủ không thể chấp nhận các điều kiện phi lý như vậy nên giằng co mãi đến gần ngày 3/8 trước áp lực dữ dội của dân chúng và báo chí hai đảng mới tìm được một dung hòa.
Luật “nâng trần nợ” tổng thống Obama ký ban hành ngày 3/8 gồm chính yếu các điểm sau:
(1) Phát hành ngay 400 tỉ công khố phiếu, và sẽ phát hành thêm 500 tỉ mỹ kim trong tháng 9 này, nâng trần nợ lên thêm 900 tỉ mỹ kim .
(2) Cắt giảm dần chi tiêu tổng số 917 tỉ mỹ kim trong 10 năm tới (nhưng không tăng thuế như yêu sách của Cộng hòa và không cắt các chương trình An sinh, lương bổng công nhân viên liên bang, ngoại trừ 2% Medicare như yêu sách của Dân chủ.
(3) Quốc hội thành lập một Ủy ban lưỡng đảng 12 người, 6 Cộng hòa, 6 Dân chủ để nghiên cứu và trình Quốc hội thông qua trước ngày 23/12/2011 một kế hoạch giảm chi trong 10 năm tới. Kế hoạch giảm chi này được đụng chạm đến bất cứ khoảng nào trong ngân sách như: tăng thuế, cắt chi phí quốc phòng, cắt các chương trình An sinh và Y tế như Medicare, Medicaid.
Nếu Ủy ban giảm chi được từ 1500 tỉ mỹ kim trở lên, tầng nợ sẽ được nâng dần thêm 1500 tỉ mỹ kim.
Nếu Ủy ban giảm chi được từ 1200 tỉ mỹ kim đến 1500 tỉ mỹ kim thì tầng nợ được nâng lên thêm bằng số cắt giảm.
Nếu Ủy ban chỉ cắt giảm được dưới 1200 tỉ mỹ kim hoặc không đồng ý nhau một chương trình cắt giảm nào cả thì tầng nợ được tự động tăng 1200 tỉ mỹ kim, đồng thời chi phí cũng được tự động bị cắt gỉảm 1200 tỉ mỹ kim chia đều 50% chi phí quốc phòng, 50% chi phí không quốc phòng. Trong trường hợp này việc cắt giảm tự động chỉ có hiệu lực từ năm 2013.
(4) Từ đây đến cuối năm 2011, quốc hội sẽ thông qua một Quyết nghị tu chính Hiến Pháp bó buộc phải cân bằng ngân sách hằng năm. Nếu tu chính Hiến Pháp được thông qua, trần nợ sẽ được phép nâng thêm 1500 tỉ mỹ kim .
Các nét chính của luật “nâng trần nợ” ngày 3/8 cho thấy gì " Điểm (1) và (2) tạm giải quyết vụ tranh chấp trước khi Hoa Kỳ hết tiền. Cả hai đảng đều thấy có nhu cầu tạm thỏa thuận để Hoa Kỳ tiếp tục có tiền nếu không các đại diện dân ở Hạ nghị viện và Dân chủ sẽ lãnh đủ. Thỏa thuận mà không đảng nào từ bỏ nguyên tắc của mình (Cộng hòa không tăng thuế, dân chủ không cắt các chương trình xã hội).
Điểm (4) ghi ra như một yêu sách vô hại của đảng Cộng hòa, vì thủ tục tu chính Hiến Pháp có thể kéo dài nhiều năm.
Còn điểm (3) đẩy vấn đề tranh cãi ra sau cho một Ủy ban. Với không khí dàn thế trận cho cuộc tranh cử tháng 11/2012 giữa hai đảng hiện nay, phía Cộng hòa quyết giành lại Bạch ốc và hai viện quốc hội; phía Dân chủ ông Obama quyết đắc cử nhiệm kỳ 2, duy trì đa số tại Thượng nghị viện và chiếm lại đa số tại Hạ nghị viện, nên không có hy vọng gì Ủy ban lưỡng đảng đi đến một thỏa thuận cắt giảm ngân sách.
Cho dù Ủy ban lưỡng đảng có thỏa thuận được một chương trình cắt giảm ngân sách (trong đó ắt phải có tăng thuế) nhóm Tea Party gồm khoảng 60 dân biểu cực hữu chủ trương triệt tiêu thâm thủng ngân sách mà không tăng thuế cũng không để cho nó thành luật.
Trước mắt là bế tắc. Và trong khung cảnh kinh tế đang gặp khó khăn sự bế tắc chính trị tại Hoa Thịnh Đốn càng làm cho sự phục hồi kinh tế khó khăn hơn, kết quả là làm cho Hoa Kỳ càng ngày càng mất thế đứng trên thế giới.
Tại sao Hoa Kỳ có thể rơi vào tình trạng này" Hoa Kỳ có một nền dân chủ tam quyền phân lập, một nền kinh tế thị trường đã giúp mang đến cho nhân dân Mỹ một đời sống tự do và đầy đủ tiện nghi vật chất và biến Hoa Kỳ thành một quốc gia hùng mạnh trong suốt thế kỷ 20.
Nhưng các chính trị gia càng lúc càng xa rời lý tưởng phục vụ quốc gia. Họ khai thác bất cứ nguyên tắc dân chủ nào để bảo vệ chiếc ghế của mình hơn là dùng vị trí của mình để phục vụ đất nước.
Điều này cho thấy hệ thống dân chủ Hoa Kỳ giống như một chiếc xe tốt lâu ngày do người xử dụng không biết bảo trì đang trở thành một chiếc xe cọc cạch lắm bệnh đòi hỏi một sự tu sửa toàn diện.
Các nhà chính trị học định tu sửa hệ thống chính trị Hoa Kỳ như thế nào là một đề tài tôi không bàn trong giới hạn bài viết này.
Trần Bình Nam
Aug. 15, 2011
binhnam@sbcglobal.net
www.tranbinhnam.com

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
‘Tổng thu nhập một tháng trên một khẩu của chúng tôi là 40.000 đồng …’ 40.000 đồng có giá trị như thế nào lúc này. Đó là giá của 2 bát phở, giá của 4 lít xăng, giá của hai xuất cơm trưa văn phòng, giá của một cuốc xe ôm trên đoạn đường 10km, giá của hơn một bao thuốc lá 555, giá của 3 ly cà phê… Tôi biết sẽ có rất nhiều người không thể tin rằng tổng thu nhập hàng tháng của một khẩu trong hầu hết những gia đình nông dân lại chỉ với một con số ‘kinh hoàng’ như thế.”
Các lãnh tụ của Đảng Cộng Hòa có thể tiếp tục than phiền về tình trạng kinh tế khó khăn và các chương trình của Biden có khuynh hướng xã hội, nhưng khi nhìn những thống kê về dư luận quần chúng thì rõ ràng quan điểm của Đảng Cộng Hòa không phản ảnh đúng với nhận thức của đa số dân Mỹ.
Nhạc Sĩ Tô Hải và Cựu Đại Tá Bùi Tín là hai nhân vật đã có dịp theo dõi và tham gia cuộc sống trong thời gian hai biến cố kể trên xảy ra, đã phục vụ chính quyền Cộng Sản trong Quân Đội Nhân Dân, trong văn nghệ và báo chí, sau đó đã đổi thái độ. Ngày 11/8/ 2018, hơn một tuần lễ trước ngày có thể coi là mở đầu cho định mệnh của hai ông, hai ông cùng qua đời, cùng ở tuổi 91. Câu hỏi được đặt ra là hai ông đã nhận định ra sao về ngày 19/8/1945 này? Người viết xin vắn tắt ghi lại sau đây để người đọc tiện theo dõi và hiểu rõ hơn quan điểm của hai ông, đồng thời cũng xin ghi thêm một vai chi tiết liên quan tới ngày 19/8/1945 ít được mọi người biết tới hay chỉ biết mơ hồ, trong đó có chuyện tấm ảnh của Tướng Cọp Bay Chennault ký tặng Hồ Chí Minh, chuyện Việt Minh lấy đồ trong cung vua đem ra chợ bán, chuyện bốn tấn bạc người Nhật trả lại cho Chính Phủ Việt Nam, chuyện Việt Minh tịch thu của cải của nhà giầu...
Tuy nhiên, khi Chính phủ áp dụng giãn cách nhà với nhà, người với người, cấm ra đường nếu “không có lý do chinh đáng”, khoanh vùng, lập chốt kiểm soát cho tới ban hành lệnh giới nghiêm tại Sài Gòn từ 6 giớ tối đến 6 giớ sáng thì tình hình kinh tế và xã hội xáo trộn rất nhanh. Đời sống người dân bị đảo lộn, gặp muôn vàn khó khăn do mất việc, giảm việc, cạn kiệt tài chính vì dù không có việc làm nhưng vẫn phải ăn để sống, vẫn phải trả tiền thuê nhà, điện nước v.v…
Tôi tha phương cầu thực đã lâu nên tiếng mẹ đẻ không khỏi có phần giới hạn. Bữa qua, đứng xếp hàng ở chợ chờ trả tiền thùng bia, chợt nghe loáng thoáng dăm câu đối thoại của mấy người đồng hương mà không khỏi có đôi chút băn khoăn: Vậy chớ chị thuộc diện gì? Nào có “thuộc diện” gì đâu. Mình chỉ là loại … ăn theo thôi mà! Về nhà, xem qua tự điển thì thấy Soha định nghĩa (“ăn theo”) thế này: Khẩu ngữ: Được hưởng hoặc có được nhờ dựa theo cái khác, người khác, không phải do tự bản thân có hoặc làm nên: “Nước lên cá đuối ăn theo, Lái buôn hết gạo bỏ neo cầm chừng.” (Cdao)
Lời người dịch: Các lý giải của Jude Blanchette và Richard McGregor về sự ra đi và kế vị của Tập Cận Bình trong tương lai là một đóng góp hữu ích cho độc giả quan tâm đến sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng và sự thống trị của ĐCSVN, vì không có sự khác biệt to lớn trong hệ thống chính trị của Trung Quốc và Việt Nam. Nhưng hai tác giả không nêu lên một khía cạnh thời sự đang tác động cho tình thế là dịch bịnh COVID-19. Cả hai ĐCSTQ và ĐCSVN đều luôn tự hào về các thành tích kinh tế toả sáng mà không cần cải cách tự do chính trị và tự tuyên dương là “cường quốc chống dịch bịnh” hữu hiệu hơn các nước dân chủ phương Tây. Hiện nay, biến chuyển thảm khốc về dịch bịnh tại Việt Nam cho thấy một sự thật khác hẳn và giúp cho người dân có một cơ hội để nhận định đúng đắn hơn về sự lãnh đạo của ĐCSVN.
Ở độ cao hơn 46,000 feet tức là cao hơn 14 kilomets trên vùng sa mạc khô cằn của tiểu bang New Mexico, chiếc phi thuyền không gian màu trắng và bạc đã được hỏa tiễn phóng lên hướng về bầu khí quyển của Trái Đất, cỡi lên một chòm khói khí đốt và nhiên liệu cao su cứng đang cháy rực, theo ký giả Michael Greshko của báo National Geographic. Một vài phút sau, 2 phi công và 4 hành khách của phi thuyền, gồm tỉ phú Richard Branson, đã trôi trên bề mặt của hành tinh chúng ta hơn 53 dặm, tức hơn 85 cây số là độ cao đủ để nhìn thấy độ cong của Trái Đất và trượt qua mối ràng buộc của hấp lực, trong vòng ít nhất vài phút. Chiếc phi thuyền lấp lánh đó -- Virgin Galactic’s V.S.S. Unity – được phóng vào không trung từ một chiếc máy bay lớn hơn để đạt tới độ cao hơn 53 dặm trên bầu trời. Khi nó hoàn tất đường phóng lên, nó xoay cặp đuôi của nó lại, sắp xếp lại hình dạng chiếc phi thuyền để cho phép nó rơi trở lại thượng tầng khí quyển như một trái banh vũ cầu. 15 phút sau khi tách khỏi phi thuyền mẹ,
Câu chuyện của Giannis Antetokounmpo cũng là câu chuyện của những người di dân Mỹ. Bất kể đến từ đâu, bất kể màu da, bất kể chủng tộc, giá trị của người di dân chỉ có thể được đánh giá trên sự phấn đấu và những đóng góp của họ cho quê hương mới.
Như vậy, thì “mạng xã hội” đã lũng đoạn thành công và làm tha hóa đảng Cộng sản chưa, hay là, nói như lời để lại ngày 15/09/2017 của Cố Thiếu tướng Nguyễn Trọng Vĩnh, nguyên Đại sứ của CSVN tại Bắc Kinh (Trung Cộng) rằng: ”ĐCSVN nay đã hoàn toàn biến chất, trở nên quá hư hỏng, khó có thể sửa chữa được! Đảng đã đánh mất mình, không còn xứng đáng là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội nữa.”
Sóng radio, sóng ánh sáng lan tỏa trong không gian như thế nào ta đã biết. Chỉ còn một thắc mắc: Nguyên do nào khiến một vi phân tử, thí dụ như photon, “bay” nhanh đến thế – có thể nhanh nhất trong Vũ Trụ. Theo truyền thống, trước hết, thỉnh ý tiền nhân. Lên Gúc, tra cứu sách báo khoa học, không thấy các ngài – như Einstein, Newton – dạy bảo gì rõ ràng, dứt khoát về vụ này. Đành trông chờ ở các bậc cao minh của thời đại chúng ta.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.