Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Nhiệt Hoá Địa Cầu, VN Mất 16% Đất...

06/06/200700:00:00(Xem: 6893)

...nước biển dâng thêm năm thước, thì 16% diện tích đất VN sẽ chìm dưới nước, 35% dân số tức 30 triệu người phải di tản...

Ngày Thứ Ba mùng năm tháng Sáu, hội nghị thượng đỉnh của nhóm G-8 nhóm họp tại Đức sẽ có một nghị trình bốc khói là hiện tượng địa cầu bị hâm nóng vì khí thải, cho nên, tám nước công nghiệp hàng đầu thế giới sẽ phải cùng tìm ra giải pháp ngăn chặn cho nhân loại. Mục Diễn đàn Kinh tế đài RFA sẽ tìm hiểu về vấn đề ấy qua cuộc trao đổi sau đây cùng kinh tế gia Nguyễn Xuân Nghĩa do Việt Long thực hiện hầu quý thính giả.

Hỏi: Thưa ông Nguyễn Xuân Nghĩa, hội nghị thượng đỉnh quy tụ lãnh đạo của tám nước công nghiệp hàng đầu thế giới sẽ nhóm họp ba ngày kể từ Thứ Ba tại Heiligendamm gần ven biển Baltic ở miền Bắc nước Đức. Tuy nhiên, các cuộc biểu tình phản đối từ cuối tuần tại thành phố Rostock gần bên lại bất ngờ gây bạo động khiến cả ngàn người, kể cả bốn trăm cảnh sát Đức, bị thương. Biến cố ấy khiến dư luận tự hỏi là nghị trình năm nay của Thượng đỉnh G-8 có tiến hành được không, khi mà vấn đề địa cầu bị hâm nóng đang là mối quan tâm của nhiều quốc gia trên thế giới, kể cả Việt Nam.

Kể từ Thượng đỉnh của Tổ chức Thương mại Thế giới WTO tại Seattle của Hoa Kỳ năm 1999, mọi hội nghị quốc tế, nhất là các hội nghị liên hệ đến kinh tế toàn cầu, đều gặp sự chống đối của rất nhiều thành phần. Họ là những người chống lại chủ nghĩa tư bản, chống lại kinh tế thị trường và toàn cầu hoá, chống chính sách thương mại của các xứ công nghiệp và trong các cuộc biểu tình ấy, thành phần chủ trương vô chính phủ dưới lá cờ đen và nhiều phần tử bất hảo đã nhân các cuộc biểu tình mà gây bạo động và phá phách. Điều ấy gần như đã thành thông lệ và thiệt hại nhiều hay ít có khi lại tùy thuộc vào khả năng xử lý của lực lượng cảnh sát của quốc gia đăng cai tổ chức. Tuy nhiên, dù mức bạo động năm nay có đặc biệt dữ dội, Thượng đỉnh G-8 vẫn sẽ tiến hành và lãnh đạo tám quốc gia công nghiệp thế giới là Anh, Canada, Đức, Hoa Kỳ, Liên bang Nga, Nhật Bản, Pháp và Ý sẽ phải dành thời giờ thảo luận về việc ngăn ngừa hiện tượng nhiệt hoá địa cầu.

Hỏi: Hiện tượng địa cầu bị hâm nóng không phải là một vấn đề mới nhưng vì sao lại đáng lo ngại đến nỗi nhóm G-8 phải cố ngăn ngừa như vậy"

Người ta có nghiệm thấy là khí hậu địa cầu có trở nên nóng hơn một cách bất thường từ mấy chục năm nay và cho rằng vì đà công nghiệp hoá gia tăng khiến các nước đã tạo ra nhiều khí thải độc hại, nhất là thán khí. Các loại khí này bao phủ tầng khí quyển của địa cầu mà không thoái ra ngoài và gây ra một hiện tượng tương tự như nhà kiếng trồng cây, giữ khí nóng và hơi ẩm quanh trái đất. Nếu loài người không ngăn ngừa được nạn nhiệt hoá địa cầu đó, các tảng băng tuyết của Nam và Bắc cực có thể tan khiến mực nước biển dâng cao và nhiều quốc gia sẽ bị lụt lội, một phần lãnh thổ có thể bị chìm dưới nước. Ngược lại, khi băng đá tan thì thềm lục địa của một số nơi sẽ lại mở rộng hơn và việc khai thác khoáng sản bên dưới lại là một triển vọng gây tranh cãi gữa các nước về luật biển. Câu chuyện vì vậy rất nhiêu khê rắc rối và liên hệ đến rất nhiều vấn đề.

Hỏi: Vì là một quốc gia ở ven biển, Việt Nam có nên quan tâm đến hiện tượng ấy không"

Thưa nếu giả thuyết bi quan ấy mà xảy ra, Việt Nam sẽ là một trong 10 nước bị thiệt hại nhất, ấy là ta căn cứ trên một công trình nghiên cứu mà Ngân hàng Thế giới mới phổ biến vào tháng Hai vừa qua. Thí dụ như nếu mực nước biển dâng cao thêm năm thước, thì 16% diện tích đất đai của Việt Nam sẽ bị chìm dưới nước, 35% dân số tức là khoảng 30 triệu người phải di tản tại các vùng châu thổ sông Hồng và sông Cửu Long, và tổng sản lượng GDP sẽ mất 35%. Mặc dù đây mới chỉ là giả thuyết, ta cũng đã thấy hậu quả tai hại cho các nước nghèo, chủ yếu sống nhờ nông nghiệp và chưa có tổ chức đủ hữu hiệu để đối phó. Trong 10 nước có thể bị thiệt hại nặng thì Việt Nam đứng đầu vì địa dư hình thể của mình.

Hỏi: Trở lại Thượng đỉnh của nhóm G-8, thì vì sao nhiều nước lại có vẻ phản đối lập trường của Hoa Kỳ về giải pháp ứng phó"

Đây là loại hồ sơ phức tạp nhất thế giới vì liên hệ đến quá nhiều lãnh vực, từ môi sinh đến kinh tế và thậm chí an ninh của nhiều quốc gia, cho nên ta không ngạc nhiên khi có khác biệt về quan điểm lập trường. Trước hết ta hãy nói về xuất xứ của mâu thuẫn.

Năm 1997, các nước công nghiệp đã nghiên cứu vấn đề và kêu gọi thế giới cùng ký kết một thỏa ước dưới sự bảo trợ của Liên hiệp quốc gọi là Nghị định thư Kyoto để phối hợp việc đối phó với những đổi thay về khí hậu địa cầu, thực tế là ngăn ngừa hay giảm thiểu nạn nhiệt hoá địa cầu. Tới tháng Năm năm nay, có 171 quốc gia đã ký Nghị định thư này, kể cả Hoa Kỳ dưới thời Tổng thống Bill Clinton, nhưng ông Clinton không chuyển qua xin Quốc hội phê chuẩn vì cho rằng văn kiện có nhiều điểm cần điều chỉnh. Dù vậy, Thượng viện Mỹ vẫn tự ý bỏ phiếu chống với tỷ lệ 95%, 95 người chống và không Nghị sĩ nào thuận. Thực tế thì Mỹ coi như rút khỏi quy định của văn kiện này từ năm 2001. 

Hỏi: Lập trường của Hoa Kỳ khi đó là gì mà Thượng viện Mỹ lại không đồng ý"

Trước hết, về mặt khoa học, người ta chưa tin hẳn là đã có mối liên hệ nhân quả giữa đà công nghiệp hoá và hiện tượng nhiệt hoá địa cầu. Thứ hai, Nghị định thư Kyoto yêu cầu các nước công nghiệp tự nguyện cắt giảm dần lượng khí thải căn cứ trên định mức của năm 1990, mà lại không đòi hỏi những điều kiện ấy cho các nước đang phát triển, đứng đầu là Trung Quốc và Ấn Độ, vốn cũng đang tiêu thụ năng lượng rất mạnh cho nên nếu chấp hành những quy định ấy, kinh tế Hoa Kỳ sẽ bị thiệt hại một cách bất công. Thứ ba, giải pháp mà Nghị định thư này đề ra là xứ nào mà thải ra khí độc ít hơn định mức thì có thể bán lại phần dư đó cho nước khác sẽ không giải quyết được vấn đề. Thứ tư, sau khi ký kết và phê chuẩn, nhiều nước Âu châu lại không cắt giảm khí thải theo với tiến độ như họ cam kết nên trong thực tế thì Nghị định thư này coi như vô hiệu trước khi đáo hạn vào năm 2012 tới đây. Xin nói thêm là ngoài Mỹ, Australia cũng đã ký mà không phê chuẩn.

Hỏi: Bây giờ, 10 năm sau Nghị định thư Kyoto, các xứ công nghiệp tính sao về vấn đề này"

Tình hình thế giới có thay đổi trong 10 năm vừa qua và ngày càng có nhiều quốc gia quan tâm đến vấn đề trên, kể cả Hoa Kỳ, khi nạn nhiệt hoá địa cầu đang được xem như là một vấn đề an ninh, nghiêm trọng không kém gì nạn khủng bố. Tại Âu châu, sau khi Liên bang Nga sử dụng võ khí năng lượng là khí đốt để bắt bí xứ Ukraine vào đầu năm ngoái khiến các nước trong Liên hiệp Âu châu bị vạ lây, vấn đề năng lượng và nhất là tự túc năng lượng đi cùng loại năng lượng sạch, cũng đã trở thành một ưu tiên về an ninh.

Thủ tướng Đức Angela Merkel vì vậy đã đưa ra sáng kiến cải thiện mạnh mẽ hơn từ đầu năm nay trong khuôn khổ Liên hiệp Âu châu khi Đức đang là chủ tịch luân phiên của cơ chế này. Thế rồi, vì cũng là quốc gia lãnh phần tổ chức Thượng đỉnh G-8 năm nay, Đức đã cùng các nước Âu châu đề nghị một kế hoạch phối hợp với các nước ngoài Âu châu. Nhưng hôm 31 tháng Năm vừa qua Tổng thống Hoa Kỳ George W. Bush đã đề nghị một giải pháp khác đối với một vấn đề mà Hoa Kỳ cũng đồng ý là nghiêm trọng.

Hỏi: Và có phải là vì sự dị biệt giữa hai đề nghị của Âu châu và Hoa Kỳ nên người ta mới cho là có mâu thuẫn giữa hai khối hay không"

Thưa đúng vậy. Từ phía Âu châu, một số dư luận cho rằng cuối cùng thì Hoa Kỳ cũng đành công nhận là có vấn đề phải giải quyết, nhưng Tổng thống Bush vẫn thoái thác mà đề ra giải pháp khác; thậm chí người ta còn kết án Hoa Kỳ là cố tình đánh lạc hướng hoặc có ý đồ phá hoại đề nghị của Âu châu. Đồng thời, một số dư luận Hoa Kỳ xưa nay vẫn chỉ trích Chính quyền Bush cũng nhân dịp này đả kích lập trường của Tổng thống Mỹ. Vấn đề thực ra không đơn giản như vậy.

Hỏi: Nếu vậy, lại xin ông trình bày nội vụ cho nó rõ ràng để thính giả cùng rõ sự việc.

Nói vắn tắt thì Hoa Kỳ coi như Nghị định thư Kyoto không đạt mục đích yêu cầu, nên muốn lập ra một cơ chế giải quyết vấn đề nằm bên ngoài phạm vi của Liên hiệp quốc. Cụ thể là Tổng thống Bush đề nghị 15 quốc gia có lượng khí thải cao nhất thế giới hãy cùng lập ra cơ chế tìm giải pháp đối phó. Điểm then chốt của đề nghị là phải kéo các nước hữu trách khác ngoài khối Âu châu, Nhật Bản và Mỹ vào kế hoạch này.

Phía Âu châu thì muốn tiếp tục các cam kết trong khuôn khổ Kyoto, nhưng từ nay đến năm 2020 sẽ còn đẩy mạnh hơn việc cắt giảm thán khí thêm 20%, sử dụng năng lượng tái tạo thêm 20%, dùng năng lượng gốc khoáng sản, chủ yếu là xăng dầu, chỉ chừng 10% cho yêu cầu vận tải, tức là phải có năng lượng thay thế xăng dầu, và quan trọng nhất, Âu châu sẽ tiết kiệm năng lượng nói chung thêm 20%. Then chốt ở đây là việc tiết giảm này được tính chung cho cả Âu châu, trong đó có quốc gia đã tiến lên trình độ năng lượng sạch hay tái tạo khá cao như Đan Mạch chẳng hạn, sẽ gánh hộ cho các nước khác. Đồng thời, nhiều nước như Pháp hay Phần Lan thì đã khai thác năng lượng nguyên tử như loại năng lượng tái tạo, nhưng có xứ khác lại chống năng lượng nguyên tử, như trường hợp của Austria hay Ireland. Trong khi ấy, phía Hoa Kỳ lại gặp loại vấn đề khác.

Hỏi: Ông có thể trình bày cho thính giả rõ hơn về những vấn đề này hay không"

Nói chung, dư luận công chúng Mỹ ít nhạy cảm về vấn đề môi sinh như dư luận Âu châu và đây là lý do chính khiến Quốc hội Mỹ đã không muốn phê chuẩn Nghị định thư Kyoto từ khi ông Bush chưa là Tổng thống Mỹ. Trước đây, chỉ có những nhóm áp lực về môi sinh tại Mỹ mới tranh đấu mạnh về vấn đề này, trước sự thờ ơ của chính giới và sự thụ động của doanh giới. Thế rồi, lần đầu tiên vào đầu năm 2006, Tổng thống Bush báo động về nạn "nghiện dầu" của Hoa Kỳ trong bài diễn văn về Tình hình Liên bang, là bài diễn văn quan trọng nhất trong năm về chính sách. Khi đó, mối quan tâm của Hoa Kỳ mới chỉ là sự lệ thuộc quá đáng vào nguồn năng lượng dầu khí nhập khẩu từ Trung Đông. Gần đây vụ này mới được coi như một vấn đề an ninh quốc gia khi nhìn vào hậu quả của nạn nhiệt hoá địa cầu, là điều mà một số tướng lãnh hồi hưu cũng bắt đầu nêu ra.

Hỏi: Nghĩa là dư luận Hoa Kỳ quan tâm đến vấn đề trước hết vì lý do an ninh"

Thưa đúng vậy, nhưng công chúng Mỹ cũng đã chú ý nhiều hơn đến môi sinh và một vấn đề tiềm ẩn bên dưới là năng lượng. Thí dụ như một số tiểu bang miền Đông Bắc và nhất là tiểu bang California đã đi bước đầu trong việc hạn chế sử dụng năng lượng gây ô nhiễm và các doanh nghiệp cũng nhìn thấy trong đó nhiều cơ hội kinh doanh để khai thác công nghệ mới nên ủng hộ trào lưu này, nhưng không vì cùng một động lực với các nhóm bảo vệ môi sinh. Kết hợp mối lo về an toàn năng lượng và an toàn môi sinh lẫn cơ hội kinh doanh mới, Hoa Kỳ bắt đầu có sự đồng thuận bên trong về nhu cầu xử lý vấn đề, là điều không có mươi năm về trước. Yếu tố then chốt và khác biệt với Âu châu ở đây là dân Mỹ quan tâm nhiều hơn đến an ninh và chấp nhận hy sinh hay tiếp giảm tiêu thụ vì mối lo an ninh hơn là vì e sợ ô nhiễm môi sinh. Thế rồi, đảng Dân chủ lại thắng cử trong cuộc bầu cử Quốc hội năm ngoái nên đã đẩy vấn đề môi sinh lên hàng ưu tiên và muốn đưa ra những giải pháp mới bằng luật lệ có khi lại mâu thuẫn với Nghị định thư Kyoto.

Hỏi: Tổng kết lại thì các nước công nghiệp hàng đầu đều cùng quan tâm đến một vấn đề chung của địa cầu và nay phải tìm giải pháp phối hợp"Thế còn các nước nghèo khác"

Chúng ta thật sự đang có một sự đồng thuận hiếm hoi khi tất cả các nước công nghiệp - trừ Liên bang Nga dù là một thành viên của nhóm G-8 - đều coi việc bảo vệ môi sinh và tiết giảm thán khí là một ưu tiên. Bây giờ, các nước đó cố tiến tới một sự đồng thuận khác là về cách thi hành để các nước tân hưng như Trung Quốc hay Ấn Độ cũng phải gánh vác trách nhiệm của mình hầu bảo vệ địa cầu chung của nhân loại. Theo thiển ý thì Thượng đỉnh tuần này sẽ khó đạt thoả thuận lập tức, nhưng phía Mỹ đã đề ra thời hạn là từ nay đến cuối năm phải đồng ý về những cam kết tiết giảm. Khi cả thế giới đều quan tâm đến một vấn đề hệ trọng như vậy, người ta hy vọng là các nước tiên tiến sẽ sớm tìm ra giải pháp ổn thỏa cho mọi thành phần trong nước và phù hợp với yêu cầu của từng nước hay từng khối quốc gia. Về các nước nghèo thì Việt Nam cũng nên chú ý đến hồ sơ này vì nó sẽ chi phối chính sách đầu tư và năng lượng của mình, và sẽ bị theo dõi kỹ hơn về việc bảo vệ môi sinh.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Chỉ còn ba tháng nữa là đến ngày bầu cử tổng thống 2020 và một số các chức vụ dân cử khác, nước Mỹ đang bị phân rẽ hơn bao giờ hết kể từ cuộc chiến Việt Nam lồng trong bối cảnh của Chiến tranh Lạnh.
Mà nào có riêng chi thân phận của 41 sinh linh lớn bé mang dòng máu Việt. Biển Hồ cạn nước, tình hữu nghị Việt/Miên cũng đang cạn dần theo. Rồi ra, trong số 750.000 kiều bào ở Cambodia thì ít nhất cũng phải có đến hơn nửa sẽ phải tìm đường trở về cố quốc. Chứ còn nơi nao để mà dung thân nữa?
Phe Biden sẽ dựa vào ngoại giao, thương thuyết và liên minh (alliance) thay vì đánh bài thấu cáy như Trump. Ngược lại cánh diều hâu cho rằng Mỹ thương thuyết bị gạt từ 30 năm nay trong lúc liên minh kiểu ASEAN đã bị Bắc Kinh bẻ gãy. Mỹ không dễ dàng trở lại TPP khi bị cả hai cánh tả Bernie Sander lẫn hữu chống đối. Phần Trump chẳng nhờ cậy nước nào mà lại dấu kín lá bài tủ nên không ai biết Mỹ sẽ giải quyết căng thẳng với Trung Quốc như thế nào, thế giới lo sợ trâu bò húc nhau ruồi muỗi chết.
Ngày xửa ngày xưa, dưới chân Hy Mã Lạp Sơn có một vương quốc trù phú tên gọi Thắng Man. Dù là một vương quốc giàu mạnh nhưng lòng người ở đây không thành thật, sống trên những giá trị giả dối, phù phiếm. Tại ngôi chợ bên ngoài hoàng thành có một người đàn ông sống bằng nghề bán mũ. Mũ của anh chàng này rất đẹp nhưng không hiểu sao hàng ế ẩm nên anh chàng toan tính bỏ nghề, tìm nghề khác sinh sống.
Theo dõi các cuộc tranh luận cộng đồng trên các trang mạng xã hội, có lẽ cũng dễ dàng nhận ra một điều rằng: cộng đồng mạng của người Việt khá bạo lực. Một dạng bạo lực tâm lý, từ trong tâm tưởng và thể hiện qua những mẩu viết, lời bình trên Facebook hay dưới các bài báo. Đặc biệt khi liên quan đến các vấn đề chính trị xã hội, như về chính trường Hoa Kỳ hiện nay chẳng hạn.
Hôm nay, 6 tháng 8 năm 2020, thế giới kỷ niệm lần thứ 75 ngày hai quả bom nguyên tử được ném xuống hai thành phố lớn của Nhật bản: Hiroshima và Nagasaki. Tưởng không cần phải nhắc lại những thiệt hại về người, của và tinh thần người dân Nhật Bản và những hệ quả tai hại khôn lường từ 75 năm qua. Điều cần nói đến là sự quên lãng của nhân lọai về một tai họa nhãn tiền, một tai họa đã xẩy ra cách đây 75 năm, nhưng cũng có thể xẩy ra lần nữa vào bất cứ lúc nào và ở bất cứ nơi đâu.
Sau khi triều đại nhà Thanh sụp đổ và trước năm 1950, khu vực tương ứng với Vùng Tự Trị Tây Tạng (TAR) ngày nay thực tế là một quốc gia độc lập. Đất nước này [Tây Tạng] lúc đó đã tự phát hành tiền tệ và tem, và duy trì các mối quan hệ quốc tế. Tây Tạng tuyên bố có 3 tỉnh (Amdo, Kham và U-Tsang), nhưng chỉ kiểm soát tỉnh Kham phía tây và U-Tsang.
Như nhiều người khác, sự quý mến và ngưỡng mộ ông của tôi có lý do. Xem phim và đọc về ông, thỉnh thoảng lại dịch các bài viết xuất sắc của ông vốn dễ bắt gặp thì chúng thường là các bài nói chuyện sâu sắc, ý nghĩa, lan truyền niềm cảm hứng đến giới trẻ, người dân. Đặc biệt là những diễn từ với giới trẻ, tại các lễ ra trường đại học vào mỗi mùa bãi trường hàng năm.
Tiếng Việt của ta rất phong phú và có ý nghĩa thâm sâu. Khi áp dụng vào chính trị thì nghĩa chữ càng tím ruột, lộn gan lên đầu. Tỷ dụ như khi báo Nhân Dân, tiếng nói chính thức của Đảng và Nhà nước CSVN nghêu gao rằng “dân chủ là bản chất chế độ xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước” (ngày 10/07/2020) thì dân Nam Kỳ Lục Tỉnh biết ngay đó là xạo ke, ba xạo, ba đía, hay là chuyện tào lao thiên địa, bá láp bá xàm.
Trong lịch sử cách mạng tranh đấu giành Độc lập Việt nam gần đây, có 2 Đảng Cách mạng có tuồi thọ cao nhứt là Việt nam Quốc dân Đảng và Đại việt Quốc dân Đảng. Đảng cộng sản tuy xuất hiện năm 1930, sau Việt nam Quốc dân Đảng, nhưng không phải là đảng tranh đấu cách mạng cho Độc lập dân tộc, mà tranh đấu cho quyền lợi của phong trào cộng sản quốc tế. Vì người cộng sản không có dân tộc và không có đất nước riêng của họ.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.