Hôm nay,  

Sổ Tay Mậu Thân: Một Nhân Chứng Giữa Chúng Ta

07/03/200800:00:00(Xem: 10207)

Nhà báo Uwe Siemon-Netto và Mậu Thân tại Huế...

Sinh năm 1936 tại Leipzig của Đức, Uwe Siemon-Netto là nhà báo đã từng làm việc tại Việt Nam trong năm năm. Và có mặt tại chiến trường Huế hồi Tết Mậu Thân 1968.

Hiện là một cư sĩ thần học của Giáo hội Lutheran và học giả tại Chủng viện Concordia ở thành phố St Louis, tiểu bang Missouri, ông cũng là bỉnh bút nổi tiếng của Đức và Hoa Kỳ sau khi làm Tổng thư ký cho tờ Hamburger Morgenpost và giảng dạy về báo chí tại Hamburg. Ông thường viết cho tờ The Atlantic Times của Đức để phục vụ độc giả Bắc Mỹ.

Trong dịp Tết Mậu Tý vừa qua, nhà báo kỳ cựu này đã ăn Tết với cộng đồng người Việt tại Quận Cam.Và nhớ về biến cố Mậu Thân xảy ra 40 năm về trước.

Tại khu Little Saigon, Siemon-Netto tham dự nhiều sinh hoạt mừng Xuân đón Tết, nhưng ông cảm động nhất là được mời đi dự lễ cầu siêu và tưởng niệm nạn nhân vụ thảm sát Mâu Thân. Người Việt tại đây vẫn chưa quên, Siemon-Netto cũng vậy.

Cuộc gặp gỡ với nhiều người dân Huế tại quận Cam và nghe kể lại về những thảm họa mà chính mình đã chứng kiến, ông hồi tưởng lại: thời ấy, gia đình này đang ở bên kia sông, mình ở bên này, đáng lẽ có thể đã gặp nhau từ đó...

Đáng lẽ, Tết Mậu Thân năm đó, nhà báo Uwe Siemon-Netto ăn Tết bên Lào.

Ông đinh ninh rằng với cuộc hưu chiến thì chẳng có gì xảy ra tại Saigon. Thế rồi, trên vùng Thượng Lào, ông gặp một Thiếu tá Pháp: "nếu là nhà báo thì tôi về Sàigon ngay. Sắp có nổ lớn tại đó." Vốn đã biết khả năng tình báo quân sự rất khá của Pháp từ thời chiến tranh Đông Dương, ông bèn quay về Sàigòn.

Nhận xét ấy của Siemon-Netto khiến chúng ta giật mình.

Từ bên Lào mà quân báo Pháp còn biết rằng sẽ có biến thì không lý do gì mà bộ chỉ huy lực lượng Hoa Kỳ tại Việt Nam lại không biết. Nhiều người có thể vì đó mà suy đoán lung tung. Thật ra, như một kỹ sư Việt Nam tại Quận Cam đã có sáu người trong gia đình là nạn nhân của vụ thảm sát tại Huế nhận xét: Tình báo có thể đưa tin lên, nhưng khi ấy, lãnh đạo quân sự và chính trị của Mỹ ở trên vẫn không tin. Họ có định kiến khác, và không cho rằng Cộng sản có thể mở một cuộc tấn công quy mô. Chuyện này, sau này lịch sử đã kiểm chứng.

Sau khi giao tranh bùng nổ, Siemon-Netto đi theo một đơn vị Thủy quân Lục chiến Mỹ đang bảo vệ phi trường Phú Bài. Trên đường tiến vào Huế, họ thấy rất nhiều xác người. Tất cả, nam nữ, lớn bé già trẻ, trong quần áo Tết, đều bị bắn vào sọ. Xác nhiều đến nỗi lính Mỹ phải bước xuống kéo sang bên, để khỏi bị chiến xa và xe vận tải cán lên trên.

Tại đây, Siemon-Netto cũng được tin là bốn người Đức, đồng bào và bạn thân của mình, đã bị Cộng sản bắt trong một danh sách lập sẵn. Đó là Giáo sư về Khoa Nhi, sáng lập viên Đại học Y khoa Huế, Bác sĩ Horst-Gunther Krainick, cùng bà vợ Elizabeth, và hai đồng nghiệp là Raimund Discher và Alois Alterkoster. Họ bị hạ sát cùng nhiều người khác. Thi hài của họ - những vị ân nhân người Đức của thành phố Huế - bị vùi nông gần khu lăng tẩm tại phìa Tây Nam của cố đô.

Bốn mươi năm sau, Siemon-Netto vẫn còn nhớ, như nhiều người Việt Nam khác.

Một chi tiết được ông kể lại khiến chúng ta lợm giọng: Cùng đi Siemon-Netto còn có trưởng phòng của tờ Washington Post là Peter Braestrup.

Nhà báo Braestrup chỉ vào xác chết của người già, em bé và phụ nữ, toàn bị bắn hay bị đập bể đầu, và hỏi một tay quay phim của truyền hình Mỹ: "Sao không quay những cảnh này"" Tay cameraman người Mỹ có câu trả lời rất "phải đạo" phản chiến: "Tao không ở đây để tuyên truyền cho bọn chống Cộng."

Có thể là câu trả lời ấy đã khiến Peter Braestrup suy nghĩ lại và suy nghĩ mãi. Trở về Hoa Kỳ sau này, ông dành nhiều năm nghiên cứu và phê phán lại cách báo chí và truyền hình Mỹ tường thuật vụ Tết Mậu Thân. Xuất bản năm 1977, cuốn "Big Story - How the American Press and Television Reported and Interpreted the Crisis of Tet 1968 in Vietnam and Washington" của ông gây chấn động cho truyền thông Hoa Kỳ, được giải Sigma Delta Chi về nghiên cứu năm 1978. Nhưng - y như trận Mậu Thân - nay đã bị dìm trong lãng quên. Nếu có lên trang bách khoa toàn thư Wikipedia mà tìm chi tiết về Peter Braestrup hay về cuốn biên khảo công phu của ông, người ta chẳng có gì nhiều.

Chính vì vậy mà ký ức và những bài viết của Uwe Siemon-Netto mới càng đáng quý.

Mười năm sau cuộc chiến Việt Nam, Siemon-Netto tập sự tuyên úy tại Trung tâm Y Khoa cho Cựu chiến binh ở St Cloud, tiểu bang Minnesota.

Cùng các nhà tâm lý học, ông lập ra một nhóm trị liệu gồm 60 cựu chiến binh. Hầu hết đều đã bị chửi vào mặt là "baby killers" - giết trẻ em - chỉ nội 24 tiếng sau khi họ từ Việt Nam về Mỹ. Nhiều người còn nhận được thư của vợ hay tình nhân gửi ra vùng hoả tuyến. Một nàng đã gửi cho người lính chiến cuốn phim nàng nằm trên giường, với một tay phản chiến rậm râu.

Một số cựu chiến binh Mỹ còn được các mục sư khuyên là hãy để tóc mọc dài như thường dân đã, rồi hãy ra nhà thờ.

Vì vậy, nhiều người đã tự tử.

Họ bị khủng hoảng vì thái độ của một thành phần quần chúng thiếu am hiểu đã, như một số báo chí, chính khách, trí thức và thầy bàn, nhục mạ những người khoác chiến y trong khi nhắm mắt trước tội ác của kẻ thù. Những tội ác Siemon-Netto đã thấy tận mắt.

Chúng ta không đòi trả thù mà chỉ đòi công lý với nạn nhân của các vụ thảm sát Mậu Thân. Lương tâm của người Việt Nam khó nói chuyện hoà giải nếu vết thương ấy chưa lành. Vì vậy mà ở hải ngoại, nơi nào có người Việt cũng đều có những sinh hoạt tưởng niệm vụ thảm sát Mậu Thân.

Nhưng, xã hội Hoa Kỳ cũng chẳng khá hơn, nếu truyền thông Mỹ không nhận thức ra sự thiếu am hiểu và xuyên tạc của mình khi tường thuật về cuộc chiến Việt Nam, và nhất là về trận Mậu Thân.

Bốn mươi năm sau, chúng ta có nhắc lại cũng không thừa cho nước Mỹ.

Bài viết rất cảm động của Uwe Siemon-Netto sẽ được đăng tải trên số Tháng Ba của các nguyệt san The Atlantic Times và The Asia Pacific Times. Những ai trong chúng ta có cơ hội gặp gỡ ông thì có thể bày tỏ thay cho người Việt một lời tri ân.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Nhà báo thạo tin nội bộ đảng CSVN. Huy Đức (Trương Huy San, Osin Huy Đức) và Luật sư Trần Đình Triển, chuyên bênh vực Dân oan bị bắt tạm giam, theo tin chính thức của nhà nước CSVN ngày 07/06/2024...
Quý vị nghĩ sao nếu có người nói với quý vị rằng chính phủ và giới truyền thông Hoa Kỳ đang bị kiểm soát bởi một băng nhóm bí mật, nhóm người này tôn thờ ma quỷ và đứng sau hàng loạt các vụ bắt cóc trẻ em? Theo một cuộc khảo sát gần đây, 17% người dân Hoa Kỳ tin rằng thuyết âm mưu này là có thật.
Ngày 30 tháng 5, một bồi thẩm đoàn ở New York kết luận, cựu Tống thống Donald Trump phạm tất cả 34 tội danh. Đây là một sự kiện chưa từng xảy ra trong lịch sử nước Mỹ, khi lần đầu tiên một cựu tổng thống bị tuyên án nhiều tội đại hình trong một vụ án hình sự. Ông Trump bị kết tội làm làm giả hồ sơ kinh doanh để che giấu các khoản khoản thanh toán tiền bịt miệng cho cựu ngôi sao phim khiêu dâm Stormy Daniels, nhằm mục đích ém nhẹm các thông tin bất lợi trước cuộc bầu cử năm 2016, để cử tri bỏ phiếu cho ông ta.
Hôm rồi, cháu Út hỏi: Người mình hay nói “phải sống đàng hoàng tử tế”. Thế nào là “đàng hoàng”, hả bố ? Tôi lúng túng không biết trả lời sao cho gọn gàng và dễ hiểu nên đành phải kể lại cho con nghe mẩu chuyện ngăn ngắn, của một nhà báo lẫy lừng (Anh Ba Sàm) đọc được qua Thông Tấn Xã Vỉa Hè: “Sau 1975, có những thứ mà Sài Gòn, miền Nam làm cho hắn rất lạ và không thể quên. Một đêm, chạy xe máy về nhà (ông cậu), tới ngã tư đèn đỏ, ngó hai bên đường vắng hoe, hắn rồ ga tính vọt thẳng. Bất ngờ nghe bên tai tiếng thắng xe cái rẹc, liếc qua thấy ông lão với chiếc xích lô trống không. Quê quá, phải dừng theo!”
Nếu cái gì cũng có bước khởi đầu của nó thì -- ngoài công việc thường ngày là quan sát hành động của từng con người để có một phán xét cuối cùng vào thời điểm thích hợp -- đâu là việc làm đầu tiên của Thượng Đế? Câu trả lời, theo một câu chuyện chỉ để cười chơi, rất thích hợp với bộ máy chuyên tạo nên cảnh rối ren hỗn loạn trên đất nước chúng ta. Cái câu chuyện về một cảnh trà dư tửu hậu khi những nhà chức nghiệp cãi nhau rằng nghề của ai có trước, dựa trên những tín lý từ bộ kinh Cựu Uớc, đặc biệt là chương Sáng Thế Ký.
Đảng CSVN có nhiều chứng bệnh lây nhiễm trong thời kỳ “đổi mới” như tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm và chia rẽ, nhưng 3 chứng “nhận vơ”, “lười lao động” và “lười làm việc” của một bộ phận không nhỏ cán bộ đảng viên đã khiến Đảng lo sợ.
Bất ngờ sáng 30/05/24, TT Biden tuyên bố bỏ giới hạn sử dụng võ khí của Huê Kỳ cung cấp cho Ukraine đánh Nga. Đồng thời, Âu châu đã thỏa thuận một quyết định mới quan trọng là bỏ giới hạn đỏ, gởi huấn luyện viên quân sự qua Ukraine giúp quân đội Ukraine, cho phép Ukraine sử dụng các loại võ khí mạnh và có tầm hoạt động xa tới lãnh thổ Nga nhằm những mục tiêu quân sự. Riêng Anh đã bước tới trước, một số quân đội Anh đang hoạt động tại Ukraine.
“Que Sera Sera,” ca khúc này luôn gắn bó với tâm tư của cậu bé bảy tuổi. Đi xem xi-nê với mẹ, sau này mới biết là phim The Man Who Knew Too Much, về nhà tôi nhớ mãi cái giai điệu vui tươi và đôi môi nhảy múa, khi nữ diễn viên hát đoạn que sera sera. “Chuyện gì đến sẽ đến,” một câu nói đầy thơ mộng đối với cậu bé, rồi dần dần lớn lên biến thành câu nói chấp nhận chuyện ngày mai ‘Life is a crazy ride, and nothing is guaranteed. (Đời là chuyến đi điên rồ, không có gì bảo đảm. ‘Eminem’.) Dường như, có một chút bất cần, không quan tâm chuyện gì sẽ xảy đến. Tưởng chỉ là như vậy, ai ngờ, câu nói bỗng đứng dựng lên, lớn tiếng hỏi: “Chuyện gì đến sẽ đến là sao?” Đúng, “sẽ đến” thuộc về tương lai, thuộc về bí mật, nhưng “chuyện gì đến,” một phần đã bị khám phá, tìm thấy, công bố. Chúng ta, con người hiện tại, thế kỷ 21, may mắn có một khoa học khá trung thực và năng nổ, mở ra cho sự hiểu biết còn kém cỏi, nhiều nơi quá khứ còn tối tăm và nhiều nơi chờ ánh sánh rọi tới.
Người Việt rất hay buồn. Họ buồn đủ chuyện, đủ thứ, đủ cách, đủ kiểu, đủ loại và buồn dài dài: buồn chồng, buồn vợ, buồn con, buồn chuyện gia đình, buồn chuyện nước non, buồn chuyện tình duyên, buồn trong kỷ niệm, buồn tình đời, buồn nhân tình thế thái, buồn thế sự đảo điên, buồn tàn thu, buồn tàn canh gió lạnh … Đó là chưa kể những nỗi buồn buồn lãng xẹt: buồn trông con nhện giăng tơ, buồn trông cửa bể chiều hôm, buồn trông nội cỏ rầu rầu, buồn trông con nước mới sa …
Ngày 09/05/2024, đảng CSVN tung ra 5 “điều răn” mới quy định tiêu chuẩn gọi là “chuẩn mực đạo đức cách mạng cho cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới”, nhưng liệu có dậy được ai không? Tất cả 5 Điều chứa đựng những tiêu chuẩn đã có từ lâu, nhưng thất bại vì những chứng hư tật xấu trong đảng vẫn tồn tại, đứng đầu là tham nhũng, tiêu cực và chủ nghĩa cá nhân, lợi ích nhóm...
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.