Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Khi Những Tài Năng Bị Chôn Sống

01/04/201000:00:00(Xem: 5959)

Khi Những Tài Năng Bị Chôn Sống

đỗ xuân tê
Ba mươi lăm năm nhìn lại kể từ ngày đất nước qui về một mối, ta thấy các lãnh đạo Cộng sản hay  bàn về đề tài muốn cai trị phải có bằng tiến sĩ và ngọn cờ đầu là Thành ủy Hà-nội đã lên kế hoạch dự kiến đến năm 2020 thì 100% ủy viên thành ủy phải có loại bằng này. Đây là một tin vui cho những ai có lòng muốn quê hương xứ sở no ấm phú cường đi vào kỷ nguyên của kiến thức, tri thức. Cũng là điều phấn khởi cho các nhà trí thức một thời bị dè bỉu khi các cấp lãnh đạo trước đây của họ đã từng cho Mao chủ tịch nói ra điều gì cũng đúng, kể cả khi hắn ta nói ‘trí thức không bằng cục phân’, thì đây là bước ngoặt trong định hướng đào tạo và dùng người không phải chỉ ‘hồng’ mà thực tế trong thời hội nhập đã đổi sang ‘chuyên’, đoạn tuyệt hẳn với cái thời mà dân gian hay gọi là ‘vừa hồng vừa…ngu”.
Ở đây ta không bình phẩm nói thì hăng mà thực hiện thì khó, chỉ tiêu như trên trời mà thành quả lại dưới đất, cũng chẳng chê bai là bằng cấp cho cố, lại đào tạo tại chức, bằng đen sổ đỏ, rút cục toàn... tiến sĩ giấy.Tạm để qua chuyện nực cười khi muốn biến thủ đô thành cái nôi văn miếu thời đại với hàng chục ngàn tiến sĩ thì hàng ngũ dân đen của đất ngàn năm văn vật sau khi sát nhập Hà Tây tỷ lệ về nạn mù chữ lại đang cao nhất nước (theo Vietnam.net).
Phải nói những người công sản Việt nam là những chuyên gia xuất sắc trong lãnh vực ‘rút kinh nghiệm’. Có nhiều cái họ nói, họ làm được,và làm tốt. Cụ thể  như bài học đông Âu chẳng thể xảy ra ở Việt nam cũng vì họ đã thấy trước điều này. Chả thế mà sau 10 năm xây dựng xã hội chủ nghĩa (75-85) đất nước đi vào giai đoạn bi đát đến nỗi tướng Trần Độ, chính ủy của đội quân giải phóng đã phải than thở,
 ‘Có phải suýt chết đói, suýt rơi xuống vực thẳm rồi không" Thắng lợi 75, ta đã thu lại một nửa nước no đủ và đầy hàng hóa thế mà ta đã phát huy thắng lợi đó ra sao mà đến năm đầu của thập kỷ ’80 cả nước đói nghèo, ngắc ngoải"’ (Nhật ký Rồng Rắn 2004/Trần Độ).
Nhưng họ không để ngắc ngoải đến độ xuôi tay, họ đã biết ‘đổi mới’, đổi màu, khi sóng gió lặng êm sẽ tính sau, miễn là còn nắm được quyền, cai trị được cả nước, còn áp đặt việc xây dựng mô hình XHCN trên xứ sở vốn dĩ từ ngàn xưa giai cấp công nhân chỉ đứng hàng thứ yếu sau hai tầng lớp sĩ nông.
Trở lại chủ điểm của bài viết, nhân khi những giá trị của tri thức đang được phục hồi, người viết muốn hồi tưởng lại một thời kỳ đã qua, mà hệ lụy của những người  miền Nam đã phải trả giá quá đắt. Tôi muốn nói thời của ‘những tài năng bị chôn sống’. Họ là ai"  Đủ loại, các văn nghệ sĩ trong đó có nhà văn nhà báo, học giả, những người  làm công tác nghệ thuật, những giáo sư đại học, giáo sư biệt phái, các lãnh tụ sinh viên học sinh, các sĩ quan trẻ  đa phần có trình độ đại học, những trí thức chuyên viên bậc cao, những người được đào tạo chính qui từ các nước phươngTây, các nhà văn hóa, nghiên cứu dịch thuật, những chỉ huy lãnh đạo cấp cao, các lãnh đạo đảng phái hội đoàn yêu nước, các nhà tôn giáo chân chính, các nhân sĩ quốc gia liêm chính, các nhà xã hội từ thiện, các doanh nhân doanh gia hàng đầu, chưa kể các công nhân viên,  thường dân đã làm việc hoặc liên hệ với chế độ, với người Mỹ mà chuyên môn nghiệp vụ của họ cũng có những đóng góp nhất định. Việc liệt kê gốc gác, thành phần vẫn còn thiếu sót, nhưng con số tài năng bị phí phạm, bị cho đi ‘cải tạo’ thì hầu như gia đình nào ở miền Nam cũng đều được chiếu cố.


Có người nói chuyện đã qua nhắc lại làm gì khi quá khứ đã chìm vào quên lãng, nhưng trớ trêu là có những cái lịch sử hay lập lại. Có ai ngờ một chủ nghĩa thống trị hơn nửa thế giới, một hệ thống xã hội luôn tự xưng là ưu việt lại bị sụp đổ khi tuổi thọ không qua nổi quá hai thế hệ" Cho nên dĩ vãng có thể quên, nhưng quá khứ cần nhớ lại một cách nghiêm túc làm bài học cho những thế hệ kế tục. Thật sự, nếu chỉ phải đi ‘học tập’ năm ba tuần hay một tháng theo thông cáo rồi về, thì nhiều người trong số họ sẽ là cái vốn quí, là tiềm năng tri thức, là đội ngũ kỹ thuật có thể xử dụng ngay cho việc xây dựng và phục hồi  đất nuớc sau chiến tranh. Tôi biết nhiều người tỏ ý muốn đóng góp, cụ thể xin đan cử một trường hợp. Anh X., một người quê ở Huế, được đào tạo tại Mỹ, khi thời gian cải tạo bước vào năm thứ 8, anh ta khóc trong ngày sinh nhật thứ 40 của anh. Nằm cạnh anh, tôi hỏi, vui lên, sao khóc" đinh ninh là anh nhớ vợ nhớ con. Có thể cho là anh ‘khùng’ khi anh lại tỏ ý tủi thân vì ở tuổi sung sức nhất của đời người, anh thấy không còn cơ hội làm một cái gì cho xã hội khi có chút học vấn kiến thức như anh.
Nhớ lại khi đánh đổ, tiêu diệt những giá trị tri thức của một chế độ ‘khác màu’, muốn triệt đường tiến thân của các tài năng muốn đóng góp cho xứ sở quê hương, những người say men chiến thắng sau 75 vẫn kiêu hãnh tự hào cho mình là siêu việt, là vô địch, không tiếc lời dè bỉu những con người đã được giáo dục đào tạo dưới chế độ cũ. Nhưng chỉ vài chục năm sau, nhà học giả cộng sản Trần bạch Đằng khi cảnh báo các người lãnh đạo Đảng về sự cải tổ hệ thống giáo dục đào tạo nhân tài đã viện dẫn gương của hai bác sĩ Trần Đông A và Phạm Thành Trai (là những người chủ trì ca mổ thành công tách rời hai em bé song sanh dính liền nhau có tên Việt-Đức), người Cộng sản lão thành đã phải nhìn nhận, “cứ nói họ đào tạo dưới chế độ Mỹ ngụy, nhưng tài năng họ hơn ta rất nhiều.” (theo báo Thanh Niên).
Bước vào đầu thế kỷ này, trong xu hướng đổi mới tư duy cho phù hợp với yêu cầu kinh tế hội nhập, các nhà hoạch định chiến lược trong việc đào tạo xử dụng nhân lực của Hà Nội đã dám khẳng định ‘muốn có khả năng tư duy đột phá thì phải...có bằng tiến sĩ’ và không còn cách nào hơn khi đo trình độ tri thức, nghiệp vụ bằng chính ‘học vị’. Ta hãy chờ xem thành quả của định hướng này với cách nhìn rộng mở khi giá trị của văn miếu được phục hồi và các tài năng không còn bị chôn sống.
Đỗ Xuân Tê
(35 năm nhìn lại)

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Chiến tranh ở Việt Nam sôi động nhất là vào thập niên 70. Nam ký giả nhà binh thì nhiều, nhưng nữ ký giả chỉ có Phan Trần Mai, thuộc binh chủng Nhảy Dù, sau khi giải ngũ về làm cho nhật báo Trắng Đen. Chúng tôi gặp nhau vào mùa hè đỏ lửa, lúc ở địa đầu giới tuyến, tỉnh Quảng Trị.
Hôm nay công sở và trường học cùng một số hãng xưởng đã được nghỉ lễ ngày Martin Luther King Jr. Day để đón mừng sinh nhật và tưởng niệm ông. MLK sinh ngày 15 tháng Một năm 1929 nhưng ngày MLK Day được chọn là ngày thứ Hai thứ ba trong tháng Một hàng năm, tức hôm nay. Ngoại trừ sinh nhật tổng thống George Washington và Abraham Lincoln được kết hợp và đón chào như một ngày lễ liên bang qua Ngày Tổng Thống - President Day, ông là công dân Hoa Kỳ duy nhất có ngày sinh đã được Quốc Hội chuẩn thuận và tổng thống Ronald Reagan thông qua vào năm 1983, trở thành ngày lễ liên bang chính thức, nhằm tưởng niệm và vinh danh một nhân vật lịch sử vĩ đại của nước Mỹ. Người mà cái tên hầu như hiện diện khắp nước Mỹ qua những bảng tên đường, các trung tâm, tổ chức, phong trào xã hội dân sự.
Bạn tôi, tất cả, phần lớn đều là lính ráo. Chúng tôi không chỉ có chung những năm cầm súng, và một quãng đời tù, mà còn chia chung rất nhiều … cố tật! Hễ gặp nhau là uống, và câu chuyện trên bàn rượu trước sau gì rồi cũng xoay quanh kỷ niệm về đám chiến hữu hồi còn chinh chiến: những thằng đã chết, những đứa đang vất vưởng ở quê nhà, hay lưu lạc (đâu đó) nơi đất lạ xứ người.
Đọc các bản tin về ngày lễ nhậm chức của Tổng Thống tân cử Joe Biden cùng Phó TT Kamala Harris với chủ đề Nước Mỹ Đoàn Kết (America United), bên cạnh những thông tin áp đảo về vấn đề an ninh, có thể nhiều người còn thấy con số 191,500 lá cờ đủ kích cỡ tượng trưng cho người dân không thể đến tham dự cùng 56 bệ đèn được cắm và dựng quanh khu vực tổ chức.
Kết quả bầu cử tại Georgia cho thấy quyền lực chính trị ở Mỹ thay đổi chỉ vỏn vẹn 10 ngàn lá phiếu nhất là đến từ dân thiểu số. Cho nên đảng Dân Chủ dưới thời Biden sẽ gấp rút đẩy mạnh các chính sách nhập cư và an sinh xã hội nhằm biến đỏ thành xanh ở các tiểu bang như Arizona, Georgia hay ngay cả Florida và Texas vốn là những thành trì của đảng Cộng Hòa cho đến nay.
Bao lâu nữa thì hệ thống môi sinh nơi quê hương tôi sẽ bị hủy hoại, đến độ không sinh vật nào có thể sống được ở nơi này? Khi cái vòng sống liên tục vô thủy vô chung đó có một mắt xích bị hỏng, khi môi trường sinh thái ở một nơi nào đó bị mất quân bằng, có bao nhiêu sinh vật sẽ bị ảnh hưởng – và bị ảnh hưởng tận cùng rốt ráo ra sao?
Tôi đã phỏng vấn các nhà tư tưởng hàng đầu về 101 đề tài riêng biệt – từ tiền bạc tới nợ nần, các hệ thống cung cấp tới mậu dịch, việc làm tới máy robots, báo chí tới chính trị, nước tới thực phẩm, biến đổi khí hậu tới nhân quyền, thương mại điện tử tới an ninh mạng, tuyệt vọng tới tinh thần lành mạnh, giới tính tới kỳ thị chủng tộc, nghệ thuật tới văn học, và ngay cả hy vọng và hạnh phúc.Những người tôi phỏng vấn gồm chủ tịch của Viện Khoa Học Quốc Gia Hoa Kỳ, cựu giám đốc CIA, cựu tư lệnh đồng minh tối cao NATO, cựu thủ tướng Ý và nhà thiên văn học hoàng gia Anh. Tôi đã “Zoom” – chữ này đã trở nên một động từ chỉ sau một đêm – với Kishore Mahbubani tại Singapore, Yolanda Kakabadse tại Quito, Judith Butler tại Berkeley, California, Alice Ruhweza tại Nairobi và Jeremy Corbyn tại London. Đối với tập mới nhất của chúng tôi, cựu Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon từ Hán Thành. Đối với tôi, đó thật sự là lý do của điều tôi học được. Trong số những thứ khác, nó giúp tôi hiểu tại sao
Nước Mỹ đang phải đối diện với những thử thách nghiêm trọng, kể từ khi người biểu tình ủng hộ Tổng thống Donald Trump tràn vào chiếm toà nhà quốc hội ở Thủ đô Washington chiều ngày 6/1 vừa qua. Trong bốn tiếng đồng hồ bị chiếm đóng, các dân cử có lúc đã phải nằm xuống ghế, chui xuống bàn để tránh bị thương do bạo loạn, trước khi được sơ tán đến một nơi an toàn. Vụ bạo loạn hôm 6/1 làm cho 5 người chết trong đó có một cảnh sát, mấy chục người bị thương gồm hơn chục nhân viên an ninh tại quốc hội. Lịch sử đã lập lại, sau hơn hai trăm năm. Năm 1814 quân lính Anh tấn công và đốt phá nhiều nơi kể cả toà nhà quốc hội đang được xây dựng. Đó là lúc có cuộc chiến tranh mang tên “1812 War”.
Mọi người ai cũng hi vọng qua năm mới 2021 Huê kỳ thoát ra khỏi một năm đen tối : có hơn 300 000 người chết vì corona vũ hán, kinh tế khủng hoảng do đại dịch nghiêm trọng không thua hồi năm 1929 tác hại, dân da đen bị kích động vấn đề chủng tộc, cận ngày bầu cử, nổi loạn ở nhiều Tiểu bang, biến Huê kỳ trở thành một nước khủng hoảng và chia rẽ.
Hãy hỏi những người đã mang Cờ Vàng-3 sọc đỏ đi tham gia biểu tình bạo động có biết nhiều người Mỹ và báo chí Mỹ đã cáo buộc những người tấn công vào điện Capitol là “quân khủng bố nội địa” (Domestic Terrorists), hay những kẻ phá hoại (Rioters)? Vì vậy thật khó biết, khi hình ảnh một người leo lên sân thượng của Capitol phất cờ Việt Nam Cộng hòa chiều tối ngày 6/01/2021 được truyền đi khắp Thế giới, trong khi những người biểu tình khác đập phá bên trong, có khiến ai chua xót và đau lòng vì là cờ đã bị xúc phạm ?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,
Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi người dân "vượt lên trên thù hận đảng phái", ca ngợi thành tựu dưới thời ông, chúc chính quyền mới may mắn trong thông điệp tạm biệt
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc
Hôm thứ Hai (18/01/2021), ông Trump đã duyệt gỡ bỏ lệnh cấm đi lại từ Anh, Châu Âu và Brazil vào Mỹ, quyết định dự kiến có hiệu lực từ ngày 26/01/2021.
Các đồng minh và cộng sự thân thiết của Tổng thống Mỹ Donald Trump bị cáo buộc đã thu hàng chục nghìn USD từ những người xin ông ân xá.