Hôm nay,
banner-orange-nba-728x90-kb banner-orange-nba-728x90 banner-orange-728x90-kb banner-orange-728x90

Trang Đất Việt: Thành phố Hà nội

25/07/201300:00:00(Xem: 5144)
THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Thành phố Hà Nội, sau khi tỉnh Hà Tây sáp nhập vào Hà Nội. Hà Nội có thể gọi là Hà Nội mới hay Hà Nội mở rộng. Năm 2007, khi chưa sát nhập Hà Tây thì Hà nội có 9 quận, 5 huyện, diện tích: 922 km vuông và dân số 3.4000.000 người. Hà Nội vào năm 2011 (Hà Nội mới): Diện tích: 3.345 km vuông. Dân số: 6.699.600 người, mật độ 2013 người/km vuông. Sắc dân ở Hà Nội đa số người Kinh (98,73 %), người Mường (0,76 %) và người Tày (0,23 %).

Hà Nội mới gồm có: 1 Thị xã: Sơn Tây. 10 quận: Hà Đông, Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng, Tây Hồ, Cầu Giấy, Long Biên, Hoàng Mai, Thanh Xuân. 18 huyện: Từ Liêm, Sóc Sơn, Phúc Thọ, Đan Phượng, Ba Vì, Mê Linh, Quốc Oai, Thạch Thất, Thanh Oai, Mỹ Đức, Chương Mỹ, Thường Tín, Thanh Trì, Ứng Hoà, Phú Xuyên, Đông Anh, Hoài Đức, Gia Lâm.

Hà Nội ở vị trí từ 20 độ 53 phút đến 21 độ 23 phút vĩ độ Bắc và 105 độ 44 phút đến 106 độ 02 phút kinh độ Đông. Hà Nội ở phía tây bắc trung tâm vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng Hà, bắc giáp Thái Nguyên, Vĩnh Phúc; đông giáp Bắc Giang, Bắc Ninh và Hưng Yên. Tây giáp Hoà Bình, Phú Thọ; phía nam và tây nam giáp Hà Nam, Hoà Bình. Hà Nội giao thông thuận tiện, phi trường Nội Bài là sân bay quốc tế.

Hà Nội có sông Hồng Hà, chạy san sát thành phố, nên từ đó gọi tên thành phố này là Hà Nội (Hà: sông Hồng Hà, Nội: phía trong của sông). Nhiệt độ trung bình của Hà Nội là 23 độ C.

Tỉnh Hà Tây cũ, có diện tích 2.190 km2. Dân số năm 2006 là 2.543.500 người, với sắc dân: Kinh, Mường, Dao, Tàu. Gồm có: Thành phố Hà Đông, thị xã Sơn Tây và 12 huyện: Ba Vì, Phúc Thọ, Đan Phượng, Thạch Thất, Hoài Đức, Ứng Hoà, Phú Xuyên, Quốc Oai, Chương Mỹ, Thanh Oai, Thường Tín, Mỹ Đức. Kể từ ngày 1 tháng 8 năm 2008, toàn bộ đất đai tỉnh Hà Tây sáp nhập vào thành phố Hà Nội; như vậy tỉnh Hà Tây kể từ ngày 1-8-2008, không còn tồn tại nữa.

Lịch sử thành phố Hà Nội: Năm 208 (TCN) An Dương Vương chọn Cổ Loa làm kinh đô. Thế kỷ thứ II đến thứ IV (TCN) thuộc quận Giao Chỉ. Năm 454 (SCN), lập huyện Tống Bình (gồm Hà Nội). Năm 544, Lý Nam Đế đóng đô ở Long Biên. Năm 866 Cao Biền xây thành Đại La.

Năm 1010, Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư đến Đại La, đổi Đại La là thành Thăng Long. Năm 1397, Hồ Quí Ly đổi tên là Đông Đô. Nhưng nhà Hồ chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, thì năm 1407, bị nhà Minh (Tàu) tiêu diệt, thành Thăng Long quân Minh đổi tên thành Đông Quan; cho tới năm 1428. Năm 1428, Lê Thái Tổ giành được độc lập, và đến năm 1430, thành phố này đổi tên thành Đông Kinh. Năm 1466, dưới thời Lê Thánh Tông, vào năm niên hiệu Quang Thuận (1460-1469) được gọi là phủ Trung Đô; Hoàng thành Thăng Long, dưới thời nhà Lê, thành Thăng Long được nới rộng lớn hơn.

Sau chiến thắng của vua Quang Trung, đánh tan tác 20 vạn quân Thanh tại Thăng Long. Nhà vua đóng đô ở Huế, Thăng Long trở thành thủ phủ Bắc Thành. Năm 1802, Gia Long lên ngôi, đóng đô ở Phú Xuân (Huế), đến năm 1831, vua Minh Mệnh của Triều Nguyễn thành lập tỉnh Hà Nội.

Ngày 19-7-1888, Tông thống Pháp là Sadi Carnot ký sắc lệnh thành lập thành phố Hà Nội. Với sự quy hoạch của người Pháp, thành phố Hà Nội trở thành bộ mặt mới. Lũy thành cũ dần dần triệt hạ, đến năm 1897, hầu như sang sửa hoàn toàn, chỉ còn lại Cột Cờ, Cửa Bắc, Cửa Đoan môn và lan can rồng đá ở trong hoàng thành cũ. Đến năm 1902, Hà Nội trở thành thủ đô của toàn liên bang Đông Dương.

Kể từ năm 1946, Pháp và Việt Minh giằng co, nhưng Pháp vẫn còn kiểm soát thành Hà Nội, mãi đến năm 1954, sau khi Việt Minh chiến thắng trận Điện Biên Phủ, Hồ Chí Minh thực sự dùng Hà Nội làm thủ đô. Tháng 4-1961, một số xã của Hà Đông, Bắc Ninh, Vĩnh Phúc và Hưng Yên, sáp nhập vào thành phố Hà Nội, có tổng diện tích là 584 km vuông, dân số 91.000 người. Ngày 29-5-2008, toàn bộ tỉnh Hà Tây, huyện Mê Linh của tỉnh Vĩnh Phúc và 4 xã thuộc huyện Lương Sơn của tỉnh Hòa Bình sáp nhập vào thành phố Hà Nội. Ngày 11-12-2008, quận Hà Đông được thành lập từ thành phố Hà Đông của tỉnh Hà Tây trước đây và tành phố Sơn Tây cũng được đổi thành thị xã Sơn Tây thuộc tthành phố Hà Nội.

Cung cấm Thành Hà Nội: Hà Nội đã tồn tại 8 thế kỷ, với tên Thăng Long qua các triều đại: Lý, Trần, Lê, đến nhà Nguyễn thì kinh đô dời vào Huế (Phú Xuân), thành Hà Nội là Tổng Trấn Bắc. Thành cổ Hà Nội được kiến trúc ba vòng (tam trùng thành quách). Thành trong cùng gọi là Tử Cấm Thành (nhà Lý gọi là Cung Thành, nhà Trần gọi là Long Phượng thành, đến nhà Lê mới gọi là Cấm thành). Cấm thành chỉ để vua, hoàng hậu và con của vua ở. Vòng giữa gọi là Hoàng thành, để các quan văn võ ở và có chánh điện để hội họp việc nước. Vòng ngoài gọi là Kinh thành là nơi ở và sinh sống của nhân dân.

Thành Hà nội, các nơi thường được nhắc nhở:

- Bắc Môn, là cửa Bắc để giao thông giữa Hoàng thành và Kinh thành. Bắc Môn là cổng duy nhất còn lại của thành Hà Nội.

- Hậu Lâu là tòa nhà ở sau Hành cung, khi xưa Công chúa thường ở đó, nên gọi là Lầu Công chúa.

- Đoan Môn là cổng nối giữa Cung thành và Hoàng thành, cửa chính chỉ dành cho vua đi, người khác đi cửa hai bên.

- Cột Cờ xây năm 1872, vào thời vua Gia Long, đến nay còn nguyên vẹn, thân cột cờ hình lập lăng, có cầu thang xoáy trôn ốc, cao 20m. Chân cờ là 3 tầng bệ vuông vức.

- Thành Cổ Loa: Cổ Loa là thành cổ nhất Việt Nam, An Dương Vương xây vào thế kỷ thứ 3 (TCN), thành Cổ Loa ở huyện Đông Anh, nay còn dấu tích 3 vòng tường thành bằng đất, các nhà khảo cổ tìm nơi đây hàng vạn mũi tên đồng, lưỡi cày, rìu sắt của thời xưa.

(còn tiếp)

Nguyễn Lộc Yên
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Chương trình sẽ tự động xóa không hiển thị ý kiến tiếng Việt không dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> http://youtu.be/J5Gebk-OVBI
Tên của bạn
Email của bạn
Tạo bài viết
01/03/2015(Xem: 218)
bd-09
chiếm các đảo của Philippines và gần đây nhất là việc xây các đảo nhân tạo tại Trường Sa. Trung Quốc luôn luôn dùng chiến lược tiến và ngừng, chẵng bao giờ lùi
01/03/2015(Xem: 384)
bien-dong-n
Việc xây dựng có vẻ như một phần của một chiến lược được hoạch định kỹ lưỡng để có thể dẫn đến việc "tất cả chuyển vận quốc tế trong không gian hàng hải và hàng không của Biển Đông sẽ chẳng bao lâu được đặt dưới quyền tài phán của Bắc Kinh
01/03/2015(Xem: 266)
sàn diễn “quốc hội” có hơn 90% là đảng viên cộng sản, gần 10% còn lại có lựa chọn để diễn trò dân chủ ở chỗ được đảng, nhà nước xưng tụng là cơ quan quyền lực cao nhất nước
01/03/2015(Xem: 297)
quốc hội mới thứ 114 sẽ bắt đầu tháng giêng năm 2015 tổng thống Obama không có đồng minh mạnh như trước nữa cho nên Obama sẽ phải dịu giọng hơn và có thể phải đi tới những thỏa hiệp
01/03/2015(Xem: 197)
17
Dân tộc nào cũng đều có những tập tục đẹp. Dân pháp, ngày Tết chỉ nghỉ 1 ngày là ngày đầu năm. Đêm giao thừa, họ chúc nhau trong nhà, họ hàng, bạn bè và cả ngưòi tình cờ gặp nhau lúc đó.
28/02/2015(Xem: 2166)
olga-hue-peter-nha
Như lịch sinh hoạt được loan báo từ trước, chiều Thứ Tư 25 tháng Hai 2015, buổi họp mặt với tác giả và dịch giả sách “Mourning Headband for Huế” –- Giải Khăn Sô cho Huế” đã khai diễn tại hội trường 180 Doe Library của Đại học UC Berkeley
28/02/2015(Xem: 1856)
2
Ngày Tết ở Việt nam có tập tục đẹp đi tới nhà những người trong họ mừng tuổi ông bà còn mạnh giỏi, lạy ông bà quá cố trước bàn thờ, thắm viếng, chức Tết quan chức và bạn bè,...
28/02/2015(Xem: 930)
1
Năm 2014, “Vua Lừa Đối” Putin ở nước Nga chơi trò “nắm đá dấu tay” với nước láng giềng Ukraine bằng cách khuyến khích dân Ukraine gốc Nga tại bán đảo Crimes bỏ phiếu xin sát nhập vào Liên Bang Nga.
28/02/2015(Xem: 1728)
0
Giám đốc tình báo Mỹ cáo buộc Trung Cộng mở rộng các tiền đồn ở Biển Đông với một động thái "hung hăng" để áp đặt chủ quyền.
28/02/2015(Xem: 703)
buivanphu-h01-dotphaokhaimac
Gặp một anh người da đen đi ngược chiều, thấy chúng tôi anh ngỏ lời chúc mừng: “Happy New Year”. Tôi đáp lại: “Happy New Year. Chúc Mừng Năm Mới”.
Chọn ngày
bd-09
chiếm các đảo của Philippines và gần đây nhất là việc xây các đảo nhân tạo tại Trường Sa. Trung Quốc luôn luôn dùng chiến lược tiến và ngừng, chẵng bao giờ lùi
bien-dong-n
Việc xây dựng có vẻ như một phần của một chiến lược được hoạch định kỹ lưỡng để có thể dẫn đến việc "tất cả chuyển vận quốc tế trong không gian hàng hải và hàng không của Biển Đông sẽ chẳng bao lâu được đặt dưới quyền tài phán của Bắc Kinh
sàn diễn “quốc hội” có hơn 90% là đảng viên cộng sản, gần 10% còn lại có lựa chọn để diễn trò dân chủ ở chỗ được đảng, nhà nước xưng tụng là cơ quan quyền lực cao nhất nước
Tin công nghệ
apple-se-to-chuc-su-kien-ra-mat-apple-watch-vao-09032015
Apple Inc đã gửi đến giới truyền thông lời mời tham dự sự kiện diễn ra vào ngày 09/03/2015 tại San Francisco, khoảng một tháng trước ngày dự định ra mắt sản phẩm đang nhận được nhiều mong đợi - Apple Watch.
apple-phai-doi-mat-vu-kien-thu-hai-ve-bang-sang-che-voi-smartflash
Sau khi bồi thẩm đoàn tuyên bố kết quả vụ kiện với số tiền bồi thường 532.9 triệu USD chống lại Apple, Smartflash lại một lần nữa đâm đơn kiện chống lại nhà sản xuất iPhone,
my-co-quan-mat-vu-se-dung-may-bay-khong-nguoi-lai-de-bao-ve-nha-trang
“Lấy độc trị độc” – Và bây giờ thì Cơ Quan Mật Vụ Mỹ sẽ dùng máy bay không người lái để đối phó với máy bay không người lái!
microsoft-se-dong-cua-2-nha-may-o-trung-quoc-cat-giam-9000-viec-lam-chuyen-huong-dau-tu-sa
Kể từ khi chính thức mua lại Nokia vào tháng 04/2014, Microsoft đã từ từ cắt giảm việc làm theo kế hoạch của mình. Dường như Microsoft có thể sẽ tiếp tục kế hoạch cắt giảm nhân sự một lần nữa
blackberry-hop-tac-voi-google-de-tang-cuong-bao-mat-cho-cac-thiet-bi-android
Hạ tuần tháng 02/2015, BlackBerry Ltd cho biết công ty sẽ hợp tác với Google Inc để cho phép phần mềm của hãng quản lý và tăng cường bảo mật cho các thiết bị chạy hệ điều hành Android của Google,
apple-buoc-phai-tra-gan-533-trieu-usd-vi-vi-pham-bang-sang-che
Mặc dù mức bồi thường trên là nhẹ hơn nhiều so với mức bồi thường 852 triệu USD mà Smartflash đã yêu cầu, nhưng vẫn giáng một đòn mạnh vào Apple.
Nguyễn Huỳnh Mai