Đọc Báo Y Khoa: Leptin - Đau Bắp Thịt và Gân

Bác sĩ  Trần Mạnh Ngô
Leptin điều chỉnh Năng Lượng Dinh Dưỡng và Mật Độ Xương. Trong một tường trình gần đây của Karsenty và Vijay K. Yadav cùng một số chuyên gia thuộc Đại Học Y Khoa Columbia lưu ý kích thích tố leptin với 2 vai trò mới quan trọng: điều chỉnh đồ ăn làm thay đổi cân lượng và điều chỉnh khối lượng xương qua ngả đường hoá học Serotonin trong não. Thử nghiệm chuột sau khi tiêu hủy chất Serotonin trong não qua hệ thống di truyền. Khi ngả đường Serotonin bị chất Leptin làm thay đổi suy giảm thì chuột ăn ít đi, cân lượng mất đi và trọng khối xương cũng thuyên giảm. Ngược lại, tăng cường đường hoá học Serotonin thì chuột ăn nhiều hơn, cân lượng tăng cao và trọng khối xương cũng tăng cao. Chất Leptin đã từng được biết là một kích thích tố làm cho người ta không muốn ăn. Theo tác giả Tamas Horvath thì kết quả có thể giải thích vì sao những người béo mập lại ít bị nguy cơ loãng xương. Bài này phổ biến trong báo Cell 138: 809-1034, 2009 (ngày 4, September 2009).
Điểm quan trọng của kết quả nghiên cứu này cho biết không những Leptin chỉ tác dụng vào hệ thống hải mã trong não mà còn tác dụng vào kích thích tố Serotonin kiểm soát "khoái khẩu" làm cho ăn ngon miệng, kiểm soát tính tình và nóng giận. Vậy hy vọng Leptin có thể giảm khoái khẩu, mập và độ loãng xương. Chất Serotonin tăng cao trong ruột gây bệnh loãng xương. Thuốc SSRIs (selective serotonin reuptakes inhibitors) liện hệ độ loãng xương trong một số bệnh nhân. Theo Gs J. John Mann thuộc Đại Học Y Khoa Columbia thì thuốc SSRIs tác dụng vào não và ruột, đôi khi tác dụng mạnh vào ruột, có thể làm xương giảm tăng trưởng và gây bệnh loãng xương.
Triệu Chứng Thần Kinh Bệnh Đau Nhức Gân Thịt Fibromyalgia. Kết quả khám nghiệm cho 166 bệnh nhân bị đau nhức gân thịt Fibromyalgia so với bệnh nhân bình thường cho thấy 42% bệnh nhân đau nhức bắp thịt bị hỏng chức năng thần kinh số IX và số X so với người bình thường. 65% người bệnh bị mất cảm giác so với người bình thường. 33% người bị suy thần kinh vận động so với 3% người bình thường và 28% bị triệu chứng dáng đi đứng so với người bình thường.
Nói chung, người bệnh đau nhức bắp thịt có nhiều triệu chứng thấn kinh so với người bình thường, nhiều nhất do khác biệt khi sợ nhìn ánh sáng (72% ở người có bệnh so với 6% người bình thường), đi đứng không vững (63% ở người có bệnh so với 4% ở người bình thường), yếu ớt (58% ở người có bệnh so với 2% người bình thường). Giây thần kinh đau nhói ở cánh tay hay ở chân (54% ở người có bệnh so với 4% ở người bình thường). (Nathanlie F. Watson và các đồng nghiệp, Arhritis & Rheumatism 60: 2839, 2009).
Nguyên nhân bệnh đau nhức gân và bắp thịt hiện chưa được biết rõ. Có giả thuyết cho rằng do di truyền. Căng thẳng tâm thần có thể tăng cao triệu chứng đau gân và bắp thịt. Có giả thuyết cho rằng rối loạn dẫn truyền thần kinh liên hệ dopamine gây bệnh đau nhức gân và bắp thịt. Năm 1975, có giả thuyết cho rằng rối loạn sinh sản chất serotonin liên hệ bệnh lý và sinh lý dẫn truyền thần kinh gây triệu chứng bệnh đau nhức gân và bắp thịt.
Có thể do sản xuất thiếu hụt kích thích tố tăng trưởng (growth hormone) làm thay đổi mức IGF-1, cortisol, leptin và neuropeptide Y, gây triệu chứng bệnh đau nhức gân và bắp thịt. Và những yếu tố tâm lý cũng có thể liên hệ bệnh đau nhức bắp thịt và gân.
Bác sĩ  Trần Mạnh Ngô; E-mail: nmtran@hotmail.com; Xin mời ghé thăm Y Dược Ngày Nay, Một Trang Web Y Khoa của người Việt viết cho người Việt.